<?xml version="1.0" encoding="UTF-16"?>
<?xml-stylesheet type="text/xsl" href="tipitaka-deva.xsl"?>
<TEI.2>
<teiHeader></teiHeader>
<text>
<front></front>
<body>
<p rend="chapter">चुद्दसम परिच्छेद</p>

<p rend="subhead">नगरप्पवेसनो</p>

<p rend="hangnum" n="1"><hi rend="paranum">१</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> देवानंपियतिस्सो सो, राजा सलिलकीळितं।</p>

<p rend="gathalast">दत्वा नगरवासीनं, मिगवं कीळितुं अगा॥</p>

<p rend="hangnum" n="2"><hi rend="paranum">२</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> चत्तालीससहस्सेहि, नरेहि परिवारितो।</p>

<p rend="gathalast">धावन्तो पदसायेव, अगमा मिस्सकं नगं॥</p>

<p rend="hangnum" n="3"><hi rend="paranum">३</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> थेरे दस्सेतुमिच्छन्तो, देवो तस्मिं महीधरे।</p>

<p rend="gathalast">गुम्भंभक्खयमानो’व, अट्ठा गोकण्णरूपवा॥</p>

<p rend="hangnum" n="4"><hi rend="paranum">४</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> राजा दिस्वा ‘‘पमत्तं तं, न युत्तं विज्झितुं’’ इति।</p>

<p rend="gathalast">जिया सद्दमकाधापि, गोकण्णो पब्बतन्तरं॥</p>

<p rend="hangnum" n="5"><hi rend="paranum">५</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> राजा’नुधावि <pb ed="M" n="0.0075"/> सोधिं, थेरानं सन्तिकं गतो।</p>

<p rend="gathalast">थेरे दिट्ठे नरिन्देन, सयमन्तरधायिसो॥</p>

<p rend="hangnum" n="6"><hi rend="paranum">६</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> थेरो ‘‘बहूसु दिट्ठेसु, अतिभायिस्सती’’ तिसो।</p>

<p rend="gathalast">अत्तानमेव दस्सेसि, पस्सित्वा तं महीपतिं॥</p>

<p rend="hangnum" n="7"><hi rend="paranum">७</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> भीतो अट्ठासि तं थेरो, ‘‘एहि तिस्साति अब्रवि।</p>

<p rend="gathalast">तिस्सा’ति वचनेनेव, राजा यक्खो’’ति चिन्तयी॥</p>

<p rend="hangnum" n="8"><hi rend="paranum">८</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> समणा मयं महाराज, धम्मराजस्स सावका।</p>

<p rend="gathalast">तमेव अनुकम्पाय, जम्बुदीपा इधागता॥</p>

<p rend="hangnum" n="9"><hi rend="paranum">९</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> इच्‍चाह थेरो तं सुत्वा, राजा वीतभयो अहु।</p>

<p rend="gathalast">सरित्वा सखीसन्देसं, ‘‘समाणा’’ इति निच्छितो॥</p>

<p rend="hangnum" n="10"><hi rend="paranum">१०</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> धनुं सरञ्‍च निक्खिप्प, उपसङ्कम्म तं इसिं।</p>

<p rend="gathalast">सम्मोदमानो थेरेन, सो निसीदि तदन्तिके॥</p>

<p rend="hangnum" n="11"><hi rend="paranum">११</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> तदा तस्स मनुस्सा ते, आगम्म परिवारयुं।</p>

<p rend="gathalast">तदा सेसे छ दस्सेसि, महाथेरो सहागते॥</p>

<p rend="hangnum" n="12"><hi rend="paranum">१२</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ते दिस्वा अब्रवी राजा, ‘‘कदा’’ मे आगता इति।</p>

<p rend="gathalast">‘‘मया सद्धिं’’ति थेरेन, वुत्ते पुच्छि इदं पुन॥</p>

<p rend="hangnum" n="13"><hi rend="paranum">१३</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘सन्ति ईदिसका अञ्‍ञे, जम्बुदीपे यती’’ इति।</p>

<p rend="gathalast">आह ‘‘कासावपज्‍जो तो, जम्बुदीपो तहिं पन॥</p>

<p rend="hangnum" n="14"><hi rend="paranum">१४</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> तेविज्‍जा इद्धिप्पत्ता च, चेतोपरियकोविदा।</p>

<p rend="gathalast">‘‘दिब्बसोता’रहन्तो च, बहू बुद्धस्स सावका’’॥</p>

<p rend="hangnum" n="15"><hi rend="paranum">१५</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> पुच्छि ‘‘केनागतत्था’’ति, न थलेन न वारिना।</p>

<p rend="gathalast">आगतम्हा’’ति वुत्ते सो, विजानि नभसागमं॥</p>

<p rend="hangnum" n="16"><hi rend="paranum">१६</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> वीमंसंसो महापञ्‍ञो, कण्हं पञ्हमपुच्छितं।</p>

<p rend="gathalast">पुट्ठो पुट्ठो वियाकासि, तंतं पञ्हं महीपति॥</p>

<p rend="hangnum" n="17"><hi rend="paranum">१७</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> रुक्खोयं राजकिन्‍नामो, अञ्‍ञो नाम अयं तरु।</p>

<p rend="gathalast">इमं मुञ्‍चिय अत्थ’म्बो, सन्ति अम्बतरू बहुं॥</p>

<p rend="hangnum" n="18"><hi rend="paranum">१८</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> इमञ्‍च अम्बं तेच’म्बे, मुञ्‍चियत्थि महीरुहा।</p>

<p rend="gathalast">सन्ति भन्ते बहु रुक्खा, अनम्बापन ते तरु॥</p>

<p rend="hangnum" n="19"><hi rend="paranum">१९</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> अञ्‍ञे <pb ed="M" n="0.0076"/> अम्बे अनम्बे च, मुञ्‍चिय’त्थि महीरुहा।</p>

<p rend="gathalast">अयं भन्ते अम्बरुक्खो, पण्डितो’सि नरिस्सर॥</p>

<p rend="hangnum" n="20"><hi rend="paranum">२०</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> सन्ति ते ञातका राज, सन्ति भन्ते बहुज्‍जना।</p>

<p rend="gathalast">सन्ति अञ्‍ञातका राज, सन्ति ते ञातितो बहू॥</p>

<p rend="hangnum" n="21"><hi rend="paranum">२१</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ञातके ते च अञ्‍ञे च, मुञ्‍चिय’ञ्‍ञोपि अत्थि नु।</p>

<p rend="gathalast">‘‘भन्ते’’ हमेव साधु त्वं, पण्डितो’सि नरिस्सर॥</p>

<p rend="hangnum" n="22"><hi rend="paranum">२२</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> पण्डितो’ति विदित्वान, चूळहत्थिपदोपमं।</p>

<p rend="gathalast">सुत्तन्तं देसयी थेरो, महीपस्स महामती॥</p>

<p rend="hangnum" n="23"><hi rend="paranum">२३</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> देसनापरियोसाने, सद्धिं तेहि नरेहि सो।</p>

<p rend="gathalast">चत्तालीससहस्सेहि, सरणेसु पतिट्ठहि॥</p>

<p rend="hangnum" n="24"><hi rend="paranum">२४</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> भत्ता’भीहारं सायन्हे, रञ्‍ञो अभिहरुं तदा।</p>

<p rend="gathalast">‘‘न भुञ्‍जिस्स’’न्ति दानि मे, इति जनम्मि भूपति॥</p>

<p rend="hangnum" n="25"><hi rend="paranum">२५</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> पुच्छितुंयेव युत्तन्ति, भत्तेना’पुच्छिते इसि।</p>

<p rend="gathalast">न भुञ्‍जाम इदानी’ति, वुत्ते कालञ्‍च पुच्छिसो॥</p>

<p rend="hangnum" n="26"><hi rend="paranum">२६</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> कालं वुत्ते’ब्रवि एवं, ‘‘गच्छाम नगरं’’इति।</p>

<p rend="gathalast">तुवं गच्छ महाराज, वसिस्साम मयं इध॥</p>

<p rend="hangnum" n="27"><hi rend="paranum">२७</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> एवं सति कुमारो’यं, अम्हेहि सह गच्छतु।</p>

<p rend="gathalast">अयञ्हि आगतफलो, राज विञ्‍ञातसासनो॥</p>

<p rend="hangnum" n="28"><hi rend="paranum">२८</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> अपेक्खमानो पब्बज्‍जं, वसत’म्हाकमन्तिके।</p>

<p rend="gathalast">इदानि पब्बजेस्साम, इमं त्वं गच्छ भूमिप॥</p>

<p rend="hangnum" n="29"><hi rend="paranum">२९</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> पातो रथं पेसयिस्सं, तुम्हे तत्थ ठिता पुरं।</p>

<p rend="gathalast">याथा’ति थेरे वन्दित्वा, भण्डुंनेत्व’क मन्तकं॥</p>

<p rend="hangnum" n="30"><hi rend="paranum">३०</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> पुच्छि थेराधिकारंसो, रञ्‍ञो सब्बमभासि सो।</p>

<p rend="gathalast">थेरं ञत्वा’ति तुट्ठोसो, ‘‘लाभा मे’’इति चिन्तयि॥</p>

<p rend="hangnum" n="31"><hi rend="paranum">३१</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> भण्डुस्स गीहिभावेन, गतासङ्को नरिस्सरो।</p>

<p rend="gathalast">अञ्‍ञासि नरभावं सो, ‘‘पब्बाजेम इमं’’ इति॥</p>

<p rend="hangnum" n="32"><hi rend="paranum">३२</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> थेरो तं गामसीमायं, तस्मिंयेव खणे अका।</p>

<p rend="gathalast">भण्डुकस्स कुमारस्स, पब्बज्‍जमुपसम्पदं॥</p>

<p rend="hangnum" n="33"><hi rend="paranum">३३</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> तस्मिंयेव <pb ed="M" n="0.0077"/> खणे सो च, अरहत्तमपापुणि।</p>

<p rend="gathalast">सुमनं सामणेरं तं, थेरो आमन्तयी ततो॥</p>

<p rend="hangnum" n="34"><hi rend="paranum">३४</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> धम्मसवनकालं त्वं, घोसेही’’ति अपुच्छिसो।</p>

<p rend="gathalast">सावेन्तो कित्तकं ठानं, भन्ते घोसेम’हं इति॥</p>

<p rend="hangnum" n="35"><hi rend="paranum">३५</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘सकलं तम्बपण्णी’’ति, वुत्ते थेरेन इद्धिया।</p>

<p rend="gathalast">सावेन्तो सकलं लंकं, धम्मकालमघोसयी॥</p>

<p rend="hangnum" n="36"><hi rend="paranum">३६</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> राजा नागचतुत्तेसो, सोण्णिपस्से निसीदिय।</p>

<p rend="gathalast">भुञ्‍जन्तो तं रवं सुत्वा, थेरन्तिक मपेसयि॥</p>

<p rend="hangnum" n="37"><hi rend="paranum">३७</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘उपद्दवो नु अत्थी’’ति, आह नत्थि उद्दवो।</p>

<p rend="gathalast">सोतुं सम्बुद्धवचनं, कालो घोसापितो इति॥</p>

<p rend="hangnum" n="38"><hi rend="paranum">३८</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> सामणेर रवं सुत्वा, भुम्मादेवा अघोसयुं।</p>

<p rend="gathalast">अनुक्‍कमेन सो सद्दो, ब्रह्मलोकं समारुहि॥</p>

<p rend="hangnum" n="39"><hi rend="paranum">३९</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> तेन घोसेन देवानं, सन्‍निपातो महा अहु।</p>

<p rend="gathalast">समचित्तसुत्तं देसेसि, थेरो तस्मिं समागमे॥</p>

<p rend="hangnum" n="40"><hi rend="paranum">४०</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> असंखियानं देवानं, धम्माभिसमयो अहु।</p>

<p rend="gathalast">बहू नागा सुपण्णा च, सरणेसु पतिट्ठयुं॥</p>

<p rend="hangnum" n="41"><hi rend="paranum">४१</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> यथेदं सारिपुत्तस्स, सुत्तं थेरस्स भासतो।</p>

<p rend="gathalast">तथा महिन्दत्थेरस्स, अहु देवसमागमो॥</p>

<p rend="hangnum" n="42"><hi rend="paranum">४२</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> राजा पभा ते पाहेसि, रथं सारथि सो गतो।</p>

<p rend="gathalast">‘‘आरोहथ रथं याम, नगरं’’ इति ते’ब्रवि॥</p>

<p rend="hangnum" n="43"><hi rend="paranum">४३</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ना’रोहाम रथं गच्छ, गच्छाम तव पच्छतो।</p>

<p rend="gathalast">इति वत्वान पेसेत्वा, सारथिं सुमनोरथं॥</p>

<p rend="hangnum" n="44"><hi rend="paranum">४४</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> वेहासमब्भुगन्त्वा, ते नगरस्स पुरत्थतो।</p>

<p rend="gathalast">पठमत्थूपट्ठानम्हि, ओतरिंसु महिद्धिका॥</p>

<p rend="hangnum" n="45"><hi rend="paranum">४५</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> थेरेहि पठमोतिण्ण-ठानम्हि कतचेतियं।</p>

<p rend="gathalast">अज्‍जापि वुच्‍चते तेन, एवं पठमचेतियं॥</p>

<p rend="hangnum" n="46"><hi rend="paranum">४६</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> रञ्‍ञा थेरगुणं सुत्वा, सब्बा अन्तेपुरित्थियो।</p>

<p rend="gathalast">थेरदस्सनमिच्छिंसु, यस्मा तस्मामहीपति॥</p>

<p rend="hangnum" n="47"><hi rend="paranum">४७</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> अन्तो’व <pb ed="M" n="0.0078"/> राजवत्थुस्स, रम्मं कारेसि मण्डपं।</p>

<p rend="gathalast">सेतेहि वत्थपुप्फेहि, छादितं समलङ्कतं॥</p>

<p rend="hangnum" n="48"><hi rend="paranum">४८</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> उच्‍चसेय्याविरमणं, सुतत्ता थेरसन्तिके।</p>

<p rend="gathalast">कङ्खी ‘‘उच्‍चासने थेरो, निसीदिदेय्यनुनोति च॥</p>

<p rend="hangnum" n="49"><hi rend="paranum">४९</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> तदन्तरे सारथि सो, थेरे दिस्वा तहिं ठिते।</p>

<p rend="gathalast">चीवरं पारुपन्ते ते, अतिविम्हित मानसो॥</p>

<p rend="hangnum" n="50"><hi rend="paranum">५०</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> गन्त्वा रञ्‍ञो निवेदेसि, सुत्वा सब्बं महीमति।</p>

<p rend="gathalast">‘‘निसज्‍जं न करिस्सन्ति, पीठकेसू’’ति निच्छितो॥</p>

<p rend="hangnum" n="51"><hi rend="paranum">५१</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘सुसाधु भुम्मत्थरणं, पञ्‍ञापेथा’’ति भासिय।</p>

<p rend="gathalast">गन्त्वा पटिपथं थेरे, सक्‍कच्‍चं अभिवादिय॥</p>

<p rend="hangnum" n="52"><hi rend="paranum">५२</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> महामहिन्दत्थेरस्स, हत्थतो पत्तमादिय।</p>

<p rend="gathalast">सक्‍कारपूजाविधिना, पुरं थेरं पवेसयि॥</p>

<p rend="hangnum" n="53"><hi rend="paranum">५३</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> दिस्वा आसनपञ्‍ञत्तिं, नेमित्ता ब्याकरुं इति।</p>

<p rend="gathalast">‘‘गहिता पथवी’मेहि, दीपे हेस्सन्ति इस्सरा॥</p>

<p rend="hangnum" n="54"><hi rend="paranum">५४</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> नरिन्दो पूजयन्तो ते, थेरे अन्तेपुरं नयि।</p>

<p rend="gathalast">तत्थ ते दुस्सपीठेसुं, निसीदिंसु यथारहं॥</p>

<p rend="hangnum" n="55"><hi rend="paranum">५५</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ते यागुखज्‍जभोज्‍जेहि, सयं राजा अतप्पयि।</p>

<p rend="gathalast">निट्ठिते भत्तकिच्‍चम्हि, सयं उपनिसीदिय॥</p>

<p rend="hangnum" n="56"><hi rend="paranum">५६</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> कनिट्ठस्सोपराजस्स, महानागस्स जायिकं।</p>

<p rend="gathalast">वसन्तिं राजगेहे’व, पक्‍कोसा पेसिचा’नुलं॥</p>

<p rend="hangnum" n="57"><hi rend="paranum">५७</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> आगम्म अनुलादेवी, पञ्‍च इत्थिसतेहि सा।</p>

<p rend="gathalast">थेरेवन्दिय पूजेत्वा, एकमन्तमुपाविसि॥</p>

<p rend="hangnum" n="58"><hi rend="paranum">५८</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> पेतवत्थुं विमानञ्‍च, सच्‍चसंयुत्तमेव च।</p>

<p rend="gathalast">देसेसि थेरो ता इत्थी, पठमं फलमज्झगुं॥</p>

<p rend="hangnum" n="59"><hi rend="paranum">५९</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> हिय्यो दिट्ठमनुस्सेहि, सुत्वा थेरगुणे बहू।</p>

<p rend="gathalast">थेरदस्सनमिच्छन्ता, समागन्त्वान नागरा॥</p>

<p rend="hangnum" n="60"><hi rend="paranum">६०</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> राजद्वारे महासद्दं, अकरुं तं महीपति।</p>

<p rend="gathalast">सुत्वा पुच्छिय जानित्वा, आह तेसं हितत्थिको॥</p>

<p rend="hangnum" n="61"><hi rend="paranum">६१</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> सब्बेसं <pb ed="M" n="0.0079"/> इध सम्बाधो, सालामङ्गलहत्थिनो।</p>

<p rend="gathalast">सोधेथ तत्थ दक्खन्ति, थेरे’मे नागरा’इति॥</p>

<p rend="hangnum" n="62"><hi rend="paranum">६२</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> सोधेत्वा हत्थिसालं तं, वितानादीहि सज्‍जुकं।</p>

<p rend="gathalast">अलङ्करित्वा सयने, पञ्‍ञपेसुं यथारहं॥</p>

<p rend="hangnum" n="63"><hi rend="paranum">६३</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> सथेरो तत्थ गन्त्वान, महाथेरो निसीदिय।</p>

<p rend="gathalast">सो देवदूतसुत्तन्तं, कथेसी कथिको महा॥</p>

<p rend="hangnum" n="64"><hi rend="paranum">६४</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> तं सुत्वान पसीदिंसु, नगरा ते समागता।</p>

<p rend="gathalast">तेसु पाणसहस्संतु, पठमं फलमज्झगा॥</p>

<p rend="hangnum" n="65"><hi rend="paranum">६५</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> लंकादीपे सो सत्थुकप्पो अकप्पो।</p>

<p rend="gatha2">लंकाधिट्ठाने द्वीसु ठानेसु थेरो।</p>

<p rend="gatha3">धम्मं भासित्वा दीपभासाय एवं।</p>

<p rend="gathalast">सद्धम्मो तारं कारयी दीपदीपोति॥</p>

<p rend="centre">सुजनप्पसादसंवेगत्थाय कते महावंसे</p>

<p rend="centre">नगरप्पवेसनो नाम</p>

<p rend="centre">चुद्दसमो परिच्छेदो।</p>

</body>
<back></back>
</text>
</TEI.2>
