<?xml version="1.0" encoding="UTF-16"?>
<?xml-stylesheet type="text/xsl" href="tipitaka-deva.xsl"?>
<TEI.2>
<teiHeader></teiHeader>
<text>
<front></front>
<body>
<p rend="chapter">अट्ठारसम परिच्छेद</p>

<p rend="subhead">महाबोधिग्गहणो</p>

<p rend="hangnum" n="1"><hi rend="paranum">१</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> महाबोधिञ्‍च थेरिञ्‍च, आणापेतुं महीपति।</p>

<p rend="gathalast">थेरेन वुत्तवचनं, सरमानो सके घरे॥</p>

<p rend="hangnum" n="2"><hi rend="paranum">२</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> अन्तोवस्से’क दिवसं, निसिन्‍नो थेरसन्तिके।</p>

<p rend="gathalast">सहा’मच्‍चेहि मन्तेत्वा, भागिनेय्यं सयं सकं॥</p>

<p rend="hangnum" n="3"><hi rend="paranum">३</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> अरिट्ठनामका’मच्‍चं <pb ed="M" n="0.0104"/>, तस्मिं कम्मे नियोजितुं।</p>

<p rend="gathalast">मन्त्वा आमन्तयित्वान, इदं वचनमब्रवि॥</p>

<p rend="hangnum" n="4"><hi rend="paranum">४</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ता सक्खिस्ससि<hi rend="dot">.</hi><hi rend="dot">.</hi><hi rend="dot">.</hi><hi rend="dot">.</hi><hi rend="bold">.,</hi> धम्मासोकस्स सन्तिका।</p>

<p rend="gathalast">महाबोधिं सङ्घमित्तं, थेरिं आनयितुं इध॥</p>

<p rend="hangnum" n="5"><hi rend="paranum">५</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> सक्खिस्सामि अहं देव, आनेतुं तं दुवे ततो।</p>

<p rend="gathalast">इधा’गतो पब्बजितुं, सचे लच्छामि मानद॥</p>

<p rend="hangnum" n="6"><hi rend="paranum">६</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> एवं होतूति वत्वान, राजा तं तत्थ पेसयि।</p>

<p rend="gathalast">सो थेरस्स च रञ्‍ञो च, सासनं गय्ह वन्दिय॥</p>

<p rend="hangnum" n="7"><hi rend="paranum">७</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> अस्सयुजसुक्‍कपक्खे, निक्खन्तो दुतिये’हनि।</p>

<p rend="gathalast">सानुयुत्तो जम्बुकोले, नावमारुय्ह पट्टने॥</p>

<p rend="hangnum" n="8"><hi rend="paranum">८</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> महोदमिं करित्वान, थेराधिट्ठानयोगतो।</p>

<p rend="gathalast">निक्खन्तदिवसेयेव, रम्मं पुप्फपुरं अगा॥</p>

<p rend="hangnum" n="9"><hi rend="paranum">९</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> तदा तु अनुलादेवी, पञ्‍चकञ्‍ञासतेहि च।</p>

<p rend="gathalast">अन्तेपुरिकइत्थीनं, सद्धिं पञ्‍चसतेहि च॥</p>

<p rend="hangnum" n="10"><hi rend="paranum">१०</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> दससीलं समादाय, कासाय वसना सुचि।</p>

<p rend="gathalast">पब्बज्‍जापेक्खि निसेखा, पेक्खन्ति थेरिया’गमं॥</p>

<p rend="hangnum" n="11"><hi rend="paranum">११</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> नगरस्से’कदेसम्हि, रम्मे भिक्खुनुपस्सये।</p>

<p rend="gathalast">कारापिते नरिन्देन, वासं कप्पेसि सुब्बता॥</p>

<p rend="hangnum" n="12"><hi rend="paranum">१२</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> उपासिकाहि ताहे’स, वुत्तो भिक्खुनुपस्सयो।</p>

<p rend="gathalast">उपासिका विहारोति, तेन लंकाय विस्सुतो॥</p>

<p rend="hangnum" n="13"><hi rend="paranum">१३</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> भागिनेय्यो महा’रिट्ठो, धम्मासोकस्स राजिनो।</p>

<p rend="gathalast">अप्पेत्वा राजसन्देसं, थेरसन्देस’मब्रवि॥</p>

<p rend="hangnum" n="14"><hi rend="paranum">१४</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> भातुजया सहायस्स, रञ्‍ञो ते राजकुञ्‍जर।</p>

<p rend="gathalast">आकङ्खमाना पब्बज्‍जं, निच्‍चं वसति सञ्‍ञता॥</p>

<p rend="hangnum" n="15"><hi rend="paranum">१५</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> सङ्घमित्तं भिक्खुनिं तं, पब्बाजेतुं विसज्‍जय।</p>

<p rend="gathalast">ताय सद्धिं महाबोधि-दक्खिणसाखमेव च॥</p>

<p rend="hangnum" n="16"><hi rend="paranum">१६</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> थेरिया च तमेवत्थं, अब्रवि थेरभासितं।</p>

<p rend="gathalast">गन्त्वा पितुसमीपं सा, थेरी थेरमतं ब्रवी॥</p>

<p rend="hangnum" n="17"><hi rend="paranum">१७</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> आह <pb ed="M" n="0.0105"/> राजा तुवं अम्म, अपस्सन्तो कथं अहं।</p>

<p rend="gathalast">सोकं विनोदयिस्सामि, पुत्तनत्तवियोगजं॥</p>

<p rend="hangnum" n="18"><hi rend="paranum">१८</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> आह सा मे महाराज, भातुनो वचनं गरु।</p>

<p rend="gathalast">पब्बाजनीया च बहू, गन्तब्बं तत्थ तेन मे॥</p>

<p rend="hangnum" n="19"><hi rend="paranum">१९</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘सत्थघातमनारहा, महाबोधिमहीरुहा।</p>

<p rend="gathalast">कथन्‍नु साखं गणिस्सं’’, इति राजा विचिन्तयी॥</p>

<p rend="hangnum" n="20"><hi rend="paranum">२०</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> अमच्‍चस्स महादेव-नामकस्स मतेन सो।</p>

<p rend="gathalast">भिक्खुसङ्घं निमन्तेत्वा, भोजेत्वा पुच्छि भूपतिं॥</p>

<p rend="hangnum" n="21"><hi rend="paranum">२१</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> भन्ते लंकं महाबोधि, पेसेतब्बा नु खो इति।</p>

<p rend="gathalast">थेरो मोग्गलिपुत्तो सो, पेसेतब्बाति भासिय॥</p>

<p rend="hangnum" n="22"><hi rend="paranum">२२</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> कतं महाअधिट्ठान-पञ्‍चकं पञ्‍चचक्खुना।</p>

<p rend="gathalast">आभासि रञ्‍ञो तं सुत्वा, तुस्सित्वा धरणीपति॥</p>

<p rend="hangnum" n="23"><hi rend="paranum">२३</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> सत्तयोजनिकं मग्गं, सो महाबोधिगामिनं।</p>

<p rend="gathalast">सोधापेत्वान सक्‍कच्‍चं, भूसापेति अनेकधा॥</p>

<p rend="hangnum" n="24"><hi rend="paranum">२४</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> सुवण्णं नीहरापेसि, कटाहकरणाय च।</p>

<p rend="gathalast">विस्सकम्मो च आगन्त्वा, सतुलाधाररूपवा॥</p>

<p rend="hangnum" n="25"><hi rend="paranum">२५</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘कटाहं किं पमाणं नु, करोमी’ति अपुच्छितं।</p>

<p rend="gathalast">‘‘ञत्वा पमाणं त्वंयेव, करोहि’’ इति भासिय॥</p>

<p rend="hangnum" n="26"><hi rend="paranum">२६</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> सुवण्णा गहेत्वान, हत्थेन परिमज्‍जिय।</p>

<p rend="gathalast">कटाहं तङ्खणंयेव, निम्मिनित्वान पक्‍कमि॥</p>

<p rend="hangnum" n="27"><hi rend="paranum">२७</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> नवहत्थपरिक्खेपं, पञ्‍चहत्थं गभीरतो।</p>

<p rend="gathalast">तिहत्थविक्खम्भयुतं, अट्ठङ्गुलघनं सुभं॥</p>

<p rend="hangnum" n="28"><hi rend="paranum">२८</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> युवस्स हत्थिनो सोण्ड-पमाणमुखवट्टिकं।</p>

<p rend="gathalast">गाहा पेत्वान तं राजा, बालसुरसमप्पकं॥</p>

<p rend="hangnum" n="29"><hi rend="paranum">२९</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> सत्तयोजनदीघाय, वित्थतायति योजनं।</p>

<p rend="gathalast">सेनाय चतुरङ्गिन्या, महाभिक्खुगणेन च॥</p>

<p rend="hangnum" n="30"><hi rend="paranum">३०</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> उपगम्म महाबोधिं, नानालङ्कारभूसितं।</p>

<p rend="gathalast">नानारतनचित्तं तं, विविधद्धजमालिनिं॥</p>

<p rend="hangnum" n="31"><hi rend="paranum">३१</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> नानाकुसुमसंकिण्णं <pb ed="M" n="0.0106"/>, नानातुरियघोसितं।</p>

<p rend="gathalast">सेनाय परिवारेत्वा, परिक्खिपिय साणिया॥</p>

<p rend="hangnum" n="32"><hi rend="paranum">३२</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> महाथेरसहस्सेन, पमुखेन महागणे।</p>

<p rend="gathalast">रञ्‍ञं पत्ताभिसेकानं, सहस्सेना’धिकेन च॥</p>

<p rend="hangnum" n="33"><hi rend="paranum">३३</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> अत्तानं परिवारेत्वा, महाबोधिञ्‍च साधुकं।</p>

<p rend="gathalast">ओलोकेसि महाबोधिं, पग्गहेत्वान अञ्‍जलिं॥</p>

<p rend="hangnum" n="34"><hi rend="paranum">३४</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> तस्सा दक्खिणसाखाय, चतुहत्थपमाणकं।</p>

<p rend="gathalast">ठानं खन्धञ्‍च वज्‍जेत्वा, साखा अन्तरधायिसुं॥</p>

<p rend="hangnum" n="35"><hi rend="paranum">३५</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> तं पाटिहारियं दिस्वा, पतीतो पुथवीपति।</p>

<p rend="gathalast">‘‘पूजेम’हं महाबोधिं, रज्‍जेना’हि उदीरिय॥</p>

<p rend="hangnum" n="36"><hi rend="paranum">३६</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> अभिसिञ्‍चि महाबोधीं, महारज्‍जे महीपति।</p>

<p rend="gathalast">पुप्फादीहि महाबोधिं, पूजेत्वान पदक्खिणं॥</p>

<p rend="hangnum" n="37"><hi rend="paranum">३७</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> कत्वा अट्ठसु ठानेसु, वन्दित्वान कतञ्‍जली।</p>

<p rend="gathalast">सुवण्णखचिते पीठे, नानारतनमण्डिते॥</p>

<p rend="hangnum" n="38"><hi rend="paranum">३८</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> स्वारोहे याव साउच्‍चे, तं सुवण्णकटाहकं।</p>

<p rend="gathalast">ठपापेत्वान आरुय्ह, गहेतुं साखमुत्तमं॥</p>

<p rend="hangnum" n="39"><hi rend="paranum">३९</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> आदियित्वान सोवण्ण तुलिकाय मनोसिलं।</p>

<p rend="gathalast">लेखं दत्वान साखाय, सच्‍चक्रियमका इति॥</p>

<p rend="hangnum" n="40"><hi rend="paranum">४०</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘लंकादीपं यदि इतो, गन्तब्बं उरुबोधिया।</p>

<p rend="gathalast">निब्बेमतिको बुद्धस्स, सासनम्हि सचे अहं॥</p>

<p rend="hangnum" n="41"><hi rend="paranum">४१</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> सयंयेव महाबोधि-साखायं दक्खिणा सुभा।</p>

<p rend="gathalast">छिज्‍जित्वान पतिट्ठातु, इध हेमकटाहके॥</p>

<p rend="hangnum" n="42"><hi rend="paranum">४२</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> लेखठाने महाबोधि, छिज्‍जित्वा सयमेव सा।</p>

<p rend="gathalast">गन्धकद्दमपूरस्स, कटाहस्सो’परिट्ठिता॥</p>

<p rend="hangnum" n="43"><hi rend="paranum">४३</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> मूललेखाय उपरि, तियङ्गुलतियङ्गुले।</p>

<p rend="gathalast">ददं मनोसिला लेखा, परिक्खिपि नरिस्सरो॥</p>

<p rend="hangnum" n="44"><hi rend="paranum">४४</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> आदिया थूलमूलानि, खुद्दकानि’तराहि तु।</p>

<p rend="gathalast">निक्खमित्वा दस दस, जालीभूता निओतरुं॥</p>

<p rend="hangnum" n="45"><hi rend="paranum">४५</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> तं <pb ed="M" n="0.0107"/> पाटिहारियं दिस्वा, राजा’तीव पमोदितो।</p>

<p rend="gathalast">तत्थेवा’कासि उक्‍कुट्ठिं, समन्ता परिसापि च॥</p>

<p rend="hangnum" n="46"><hi rend="paranum">४६</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> भिक्खुसङ्घो साधुकारं, तुट्ठचित्तो पमोदयि।</p>

<p rend="gathalast">चेलुक्खेपसहस्सानि, पवत्तिंसु समन्ततो॥</p>

<p rend="hangnum" n="47"><hi rend="paranum">४७</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> एवं सतेन मूलानं, तत्थ सा गन्धकद्दमे।</p>

<p rend="gathalast">पतिट्ठासि महाबोधि, पसादेन्ती महाजनं॥</p>

<p rend="hangnum" n="48"><hi rend="paranum">४८</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> तस्सा खन्धो दसहत्थो, पञ्‍चसाखा मनोरमा।</p>

<p rend="gathalast">चतुहत्था चतुहत्था, दसड्ढफलमण्डिता॥</p>

<p rend="hangnum" n="49"><hi rend="paranum">४९</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> सहस्सन्तु पसाखानं, साखानं तासमासि च।</p>

<p rend="gathalast">एवं आसि महाबोधि, मनोहरसिरिधरा॥</p>

<p rend="hangnum" n="50"><hi rend="paranum">५०</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> कटाहम्हि महाबोधि-पतिट्ठितक्खणे मही।</p>

<p rend="gathalast">अकम्पि पाटिहीरानि, अहेसुं विविधानि च॥</p>

<p rend="hangnum" n="51"><hi rend="paranum">५१</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> सयं नादेहि तूरियानं, देवेसु मानुसेसु च।</p>

<p rend="gathalast">साधुकारनिनादेति, देवब्रह्मगणस्स च॥</p>

<p rend="hangnum" n="52"><hi rend="paranum">५२</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> मेघानं मिगपक्खिनं, यक्खादीनं रवेहि च।</p>

<p rend="gathalast">रवेहिचमहीकम्पे, एककोलाहलं अहु॥</p>

<p rend="hangnum" n="53"><hi rend="paranum">५३</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> बोधिया फलपत्तेहि, छब्बण्णरस्मियो सुभा।</p>

<p rend="gathalast">निक्खमित्वा चक्‍कवाळं, सकला सोभयिंसु च॥</p>

<p rend="hangnum" n="54"><hi rend="paranum">५४</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> सकटाहा महाबोधि, उग्गन्त्वान ततो नभं।</p>

<p rend="gathalast">अट्ठासि हिमगब्भम्हि, सत्ताहानि अदस्सना॥</p>

<p rend="hangnum" n="55"><hi rend="paranum">५५</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> राजा ओरुय्ह पीठम्हा, तं सत्ताहं तहिं वसं।</p>

<p rend="gathalast">निच्‍चं महाबोधिपूजं, अकासि च अनेकधा॥</p>

<p rend="hangnum" n="56"><hi rend="paranum">५६</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> अतीते तम्हि सत्ताहे, सब्बे हिमवलावका।</p>

<p rend="gathalast">पविसिंसु महाबोधिं, सब्बाका रंसियोपि च॥</p>

<p rend="hangnum" n="57"><hi rend="paranum">५७</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> सुद्धेनकदिसिस्सित्थ, साकटाहे पत्तिट्ठिता।</p>

<p rend="gathalast">महाजनस्स सब्बस्स, महाबोधि मनोरमा॥</p>

<p rend="hangnum" n="58"><hi rend="paranum">५८</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> पवत्तम्हि महाबोधि, विविधे पाटिहारिये।</p>

<p rend="gathalast">विम्हापयन्ति जनतं, पथवीतलमोरुहि॥</p>

<p rend="hangnum" n="59"><hi rend="paranum">५९</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> पाटिहिरेहि’नेकेहि <pb ed="M" n="0.0108"/>, तेहि सो पीणितो पुन।</p>

<p rend="gathalast">महाराजा महाबोधिं, महारज्‍जेन पूजयि॥</p>

<p rend="hangnum" n="60"><hi rend="paranum">६०</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> महाबोधिं महारज्‍जे-नाभिसिञ्‍चिय पूजयं।</p>

<p rend="gathalast">नानापूजाहि सत्ताहं, पुन तत्थेव सो वसि॥</p>

<p rend="hangnum" n="61"><hi rend="paranum">६१</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> अस्सयुजसुक्‍कपक्खे, पन्‍नरसउपोसथे।</p>

<p rend="gathalast">अग्गहेसि महाबोधिं, द्विसत्ताहमच्‍चये ततो॥</p>

<p rend="hangnum" n="62"><hi rend="paranum">६२</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> अस्सयुजकाळपक्खे, चतुद्दसउपोसथे।</p>

<p rend="gathalast">रथे सुभे ठपेत्वान, महाबोधिं रथेसभो॥</p>

<p rend="hangnum" n="63"><hi rend="paranum">६३</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> पूजेन्तो तं दिनंयेव, उपनेत्वा सकं पुरं।</p>

<p rend="gathalast">अलङ्करित्वा बहुधा, कारेत्वा मण्डपं सुभं॥</p>

<p rend="hangnum" n="64"><hi rend="paranum">६४</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> कत्तिकसुक्‍कपक्खस्स, दिने पाटिपदे तहिं।</p>

<p rend="gathalast">महाबोधिं महासाल-मूले पाचिनते सुभे॥</p>

<p rend="hangnum" n="65"><hi rend="paranum">६५</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ठपापेत्वान कारेसि, पूजा’नेका दिने दिने।</p>

<p rend="gathalast">गाहतो सत्तरसमे, विवसे तु नवङ्किरा॥</p>

<p rend="hangnum" n="66"><hi rend="paranum">६६</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> सकिं येवअजायिंसु, तस्सा’नेकनराधिपो।</p>

<p rend="gathalast">तुट्ठचित्तो महाबोधिं, पुन रज्‍जेन पूजयि॥</p>

<p rend="hangnum" n="67"><hi rend="paranum">६७</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> महारज्‍जे’भि सिञ्‍चित्वा, महाबोधिं महिस्सरो।</p>

<p rend="gathalast">कारेसि च महाबोधि-पूजा नानप्पकारकं॥</p>

<p rend="hangnum" n="68"><hi rend="paranum">६८</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> इति कुसुमपुरे सरेसरंसा,</p>

<p rend="gatha2">बहुविधचारुधजाकुलाविसाला।</p>

<p rend="gatha3">सुरुचिरपवरोरु बोधिपूजा,</p>

<p rend="gathalast">मरुनरचित्तविकासिनी अहोसीति॥</p>

<p rend="centre">सुजनप्पसादसंवेगत्थाय कते महावंसे</p>

<p rend="centre">महाबोधिग्गहणो नाम</p>

<p rend="centre">अट्ठारसमो परिच्छेदो।</p>

</body>
<back></back>
</text>
</TEI.2>
