<?xml version="1.0" encoding="UTF-16"?>
<?xml-stylesheet type="text/xsl" href="tipitaka-deva.xsl"?>
<TEI.2>
<teiHeader></teiHeader>
<text>
<front></front>
<body>
<p rend="chapter">(१६) ६. अचेलकवग्गवण्णना</p>

<p rend="bodytext" n="157-163"><hi rend="paranum">१५७-१६३</hi><hi rend="dot">.</hi> इतो <pb ed="V" n="2.0238"/> परेसु <hi rend="bold">आगाळ्हा पटिपदा</hi>ति गाळ्हा कक्खळा लोभवसेन थिरग्गहणा। <hi rend="bold">निज्झामा</hi>ति अत्तकिलमथानुयोगवसेन सुट्ठु झामा सन्तत्ता परितत्ता। <hi rend="bold">मज्झिमा</hi>ति नेव कक्खळा न झामा मज्झे भवा। <hi rend="bold">अचेलको</hi>ति निच्‍चेलो नग्गो। <hi rend="bold">मुत्ताचारो</hi>ति विस्सट्ठाचारो, उच्‍चारकम्मादीसु लोकियकुलपुत्ताचारेन विरहितो ठितकोव उच्‍चारं करोति, पस्सावं करोति, खादति भुञ्‍जति। <hi rend="bold">हत्थापलेखनो</hi>ति हत्थे पिण्डम्हि निट्ठिते जिव्हाय हत्थं <pb ed="P" n="2.0384"/> अपलेखति, उच्‍चारम्पि कत्वा हत्थस्मिंयेव दण्डकसञ्‍ञी हुत्वा हत्थेन अपलेखति। भिक्खाय गहणत्थं ‘‘एहि, भदन्ते’’ति वुत्तो न एतीति <hi rend="bold">न एहिभदन्तिको</hi>। ‘‘तेन हि तिट्ठ, भन्ते’’ति वुत्तोपि न तिट्ठतीति <hi rend="bold">न तिट्ठभदन्तिको</hi>। तदुभयम्पि किर सो ‘‘एतस्स वचनं कतं भविस्सती’’ति न करोति। <hi rend="bold">अभिहट</hi>न्ति पुरेतरं गहेत्वा आहटभिक्खं। <hi rend="bold">उद्दिस्सकत</hi>न्ति इदं तुम्हे उद्दिस्स कतन्ति एवमारोचितभिक्खं। <hi rend="bold">निमन्तन</hi>न्ति ‘‘असुकं नाम कुलं वा वीथिं वा गामं वा पविसेय्याथा’’ति एवं निमन्तितभिक्खम्पि न सादियति न गण्हाति। <hi rend="bold">न कुम्भिमुखा</hi>ति कुम्भितो उद्धरित्वा दीयमानं भिक्खम्पि न गण्हाति। <hi rend="bold">न कळोपिमुखा</hi>ति कळोपीति उक्खलि वा पच्छि वा, ततोपि न गण्हाति। कस्मा? ‘‘कुम्भिकळोपियो मं निस्साय कटच्छुना पहारं लभन्ती’’ति। <hi rend="bold">न एळकमन्तर</hi>न्ति उम्मारं अन्तरं कत्वा दीयमानं न गण्हाति। कस्मा? ‘‘अयं मं निस्साय अन्तरकरणं लभती’’ति। <hi rend="bold">दण्डमुसलेसु</hi>पि एसेव नयो। <hi rend="bold">द्विन्‍न</hi>न्ति <pb ed="M" n="2.0246"/> द्वीसु भुञ्‍जमानेसु एकस्मिं उट्ठाय देन्ते न गण्हाति। कस्मा? कबळन्तरायो होतीति।</p>

<p rend="bodytext"><hi rend="bold">न गब्भिनिया</hi>तिआदीसु पन गब्भिनिया कुच्छियं दारको किलमति, पायन्तिया दारकस्स खीरन्तरायो होति, पुरिसन्तरगताय रतिअन्तरायो होतीति न गण्हाति। <hi rend="bold">न सङ्कित्तीसू</hi>ति सङ्कित्तेत्वा कतभत्तेसु। दुब्भिक्खसमये किर अचेलकसावका अचेलकानं अत्थाय ततो ततो तण्डुलादीनि <pb ed="P" n="2.0385"/> समादपेत्वा भत्तं पचन्ति, उक्‍कट्ठाचेलको ततो न पटिग्गण्हाति। <hi rend="bold">न यत्थ सा</hi>ति यत्थ सुनखो ‘‘पिण्डं लभिस्सामी’’ति उपट्ठितो होति, तत्थ तस्स अदत्वा आहटं न गण्हाति। कस्मा? एतस्स पिण्डन्तरायो होतीति। <hi rend="bold">सण्डसण्डचारिनी</hi>ति समूहसमूहचारिनी <pb ed="V" n="2.0239"/>। सचे हि अचेलकं दिस्वा ‘‘इमस्स भिक्खं दस्सामा’’ति मनुस्सा भत्तगेहं पविसन्ति, तेसु च पविसन्तेसु कळोपिमुखादीसु निलीना मक्खिका उप्पतित्वा सण्डसण्डा चरन्ति, ततो आहटं भिक्खं न गण्हाति। कस्मा? ‘‘मं निस्साय मक्खिकानं गोचरन्तरायो जातो’’ति।</p>

<p rend="bodytext"><hi rend="bold">थुसोदक</hi>न्ति सब्बसस्ससम्भारेहि कतसोवीरकं। एत्थ च सुरापानमेव सावज्‍जं, अयं पन सब्बेसु सावज्‍जसञ्‍ञी। <hi rend="bold">एकागारिको</hi>ति यो एकस्मिंयेव गेहे भिक्खं लभित्वा निवत्तति। <hi rend="bold">एकालोपिको</hi>ति एकेनेव आलोपेन यापेति। <hi rend="bold">द्वागारिकादीसु</hi>पि एसेव नयो। <hi rend="bold">एकिस्सापि दत्तिया</hi>ति एकाय दत्तिया। दत्ति नाम एका खुद्दकपाति होति, यत्थ अग्गभिक्खं पक्खिपित्वा ठपेन्ति। <hi rend="bold">एकाहिक</hi>न्ति एकदिवसन्तरिकं। <hi rend="bold">अद्धमासिक</hi>न्ति अद्धमासन्तरिकं। <hi rend="bold">परियायभत्तभोजन</hi>न्ति वारभत्तभोजनं, एकाहवारेन द्वीहवारेन सत्ताहवारेन अद्धमासवारेनाति एवं दिवसवारेन आभतभत्तभोजनं। <hi rend="bold">साकभक्खो</hi>तिआदीनि वुत्तत्थानेव।</p>

<p rend="bodytext"><hi rend="bold">उब्भट्ठको</hi>ति उद्धं ठितको। <hi rend="bold">उक्‍कुटिकप्पधानमनुयुत्तो</hi>ति उक्‍कुटिकवीरियमनुयुत्तो, गच्छन्तोपि उक्‍कुटिकोव हुत्वा उप्पतित्वा उप्पतित्वा गच्छति। <hi rend="bold">कण्टकापस्सयिको</hi>ति अयकण्टके वा पकतिकण्टके वा भूमियं <pb ed="P" n="2.0386"/> कोट्टेत्वा तत्थ चम्मं अत्थरित्वा ठानचङ्कमादीनि करोति। <hi rend="bold">सेय्य</hi>न्ति <pb ed="M" n="2.0247"/> सयन्तोपि तत्थेव सेय्यं कप्पेति। सायं ततियमस्साति <hi rend="bold">सायततियकं</hi>। पातो मज्झन्हिके सायन्ति दिवसस्स तिक्खत्तुं ‘‘पापं पवाहेस्सामी’’ति उदकोरोहनानुयोगं अनुयुत्तो विहरति।</p>

<p rend="bodytext"><hi rend="bold">काये कायानुपस्सी</hi>तिआदीनि हेट्ठा एककनिपातवण्णनायं वुत्तनयेनेव वेदितब्बानि। <hi rend="bold">अयं वुच्‍चति, भिक्खवे, मज्झिमा पटिपदा</hi>ति, भिक्खवे, अयं कामसुखल्‍लिकानुयोगञ्‍च अत्तकिलमथानुयोगञ्‍चाति द्वे अन्ते अनुपगता, सस्सतुच्छेदन्तेहि वा विमुत्ता मज्झिमा पटिपदाति वेदितब्बा।</p>

<p rend="centre">अचेलकवग्गो छट्ठो।</p>

</body>
<back></back>
</text>
</TEI.2>
