<?xml version="1.0" encoding="UTF-16"?>
<?xml-stylesheet type="text/xsl" href="tipitaka-deva.xsl"?>
<TEI.2>
<teiHeader></teiHeader>
<text>
<front></front>
<body>
<p rend="chapter">१५. चत्तालीसनिपातो</p>

<p rend="subhead">१. इसिदासीथेरीगाथा</p>

<p rend="hangnum" n="402"><hi rend="paranum">४०२</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> नगरम्हि <pb ed="T" n="0.0494"/> <pb ed="M" n="0.0425"/> कुसुमनामे, पाटलिपुत्तम्हि पथविया मण्डे।</p>

<p rend="gathalast">सक्यकुलकुलीनायो, द्वे भिक्खुनियो हि गुणवतियो॥</p>

<p rend="hangnum" n="403"><hi rend="paranum">४०३</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> इसिदासी <pb ed="P" n="0.0163"/> तत्थ एका, दुतिया बोधीति सीलसम्पन्‍ना च।</p>

<p rend="gathalast">झानज्झायनरतायो, बहुस्सुतायो धुतकिलेसायो॥</p>

<p rend="hangnum" n="404"><hi rend="paranum">४०४</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ता <pb ed="V" n="0.0345"/> पिण्डाय चरित्वा, भत्तत्थं <note>भत्तत्तं (सी॰)</note> करिय धोतपत्तायो।</p>

<p rend="gathalast">रहितम्हि सुखनिसिन्‍ना, इमा गिरा अब्भुदीरेसुं॥</p>

<p rend="hangnum" n="405"><hi rend="paranum">४०५</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘पासादिकासि अय्ये, इसिदासि वयोपि ते अपरिहीनो।</p>

<p rend="gathalast">किं दिस्वान ब्यालिकं, अथासि नेक्खम्ममनुयुत्ता’’॥</p>

<p rend="hangnum" n="406"><hi rend="paranum">४०६</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> एवमनुयुञ्‍जियमाना सा, रहिते धम्मदेसनाकुसला।</p>

<p rend="gathalast">इसिदासी वचनमब्रवि, ‘‘सुण बोधि यथाम्हि पब्बजिता॥</p>

<p rend="hangnum" n="407"><hi rend="paranum">४०७</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘उज्‍जेनिया पुरवरे, मय्हं पिता सीलसंवुतो सेट्ठि।</p>

<p rend="gathalast">तस्सम्हि एकधीता, पिया मनापा च दयिता च॥</p>

<p rend="hangnum" n="408"><hi rend="paranum">४०८</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘अथ मे साकेततो वरका, आगच्छुमुत्तमकुलीना।</p>

<p rend="gathalast">सेट्ठी पहूतरतनो, तस्स ममं सुण्हमदासि तातो॥</p>

<p rend="hangnum" n="409"><hi rend="paranum">४०९</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘सस्सुया सस्सुरस्स च, सायं पातं पणाममुपगम्म।</p>

<p rend="gathalast">सिरसा करोमि पादे, वन्दामि यथाम्हि अनुसिट्ठा॥</p>

<p rend="hangnum" n="410"><hi rend="paranum">४१०</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘या <pb ed="T" n="0.0495"/> मय्हं सामिकस्स, भगिनियो भातुनो परिजनो वा।</p>

<p rend="gathalast">तमेकवरकम्पि दिस्वा, उब्बिग्गा आसनं देमि॥</p>

<p rend="hangnum" n="411"><hi rend="paranum">४११</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘अन्‍नेन च पानेन च, खज्‍जेन च यञ्‍च तत्थ सन्‍निहितं।</p>

<p rend="gathalast">छादेमि उपनयामि च, देमि च यं यस्स पतिरूपं॥</p>

<p rend="hangnum" n="412"><hi rend="paranum">४१२</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘कालेन उपट्ठहित्वा <note>उट्ठहित्वा (स्या॰ क॰), उपट्ठहितुं (?)</note>, घरं समुपगमामि उम्मारे।</p>

<p rend="gathalast">धोवन्ती हत्थपादे, पञ्‍जलिका सामिकमुपेमि॥</p>

<p rend="hangnum" n="413"><hi rend="paranum">४१३</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘कोच्छं पसादं अञ्‍जनिञ्‍च, आदासकञ्‍च गण्हित्वा।</p>

<p rend="gathalast">परिकम्मकारिका <pb ed="P" n="0.0164"/> विय, सयमेव पतिं विभूसेमि॥</p>

<p rend="hangnum" n="414"><hi rend="paranum">४१४</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘सयमेव <pb ed="M" n="0.0426"/> ओदनं साधयामि, सयमेव भाजनं धोवन्ती।</p>

<p rend="gathalast">माताव एकपुत्तकं, तथा <note>तदा (सी॰)</note> भत्तारं परिचरामि॥</p>

<p rend="hangnum" n="415"><hi rend="paranum">४१५</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘एवं मं भत्तिकतं, अनुरत्तं कारिकं निहतमानं।</p>

<p rend="gathalast">उट्ठायिकं <note>उट्ठाहिकं (क॰)</note> अनलसं, सीलवतिं दुस्सते भत्ता॥</p>

<p rend="hangnum" n="416"><hi rend="paranum">४१६</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘सो मातरञ्‍च पितरञ्‍च, भणति ‘आपुच्छहं गमिस्सामि।</p>

<p rend="gathalast">इसिदासिया न सह वच्छं, एकागारेहं <note>एकघरेप’हं (?)</note> सह वत्थुं’॥</p>

<p rend="hangnum" n="417"><hi rend="paranum">४१७</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘‘मा एवं पुत्त अवच, इसिदासी पण्डिता परिब्यत्ता।</p>

<p rend="gathalast">उट्ठायिका अनलसा, किं तुय्हं न रोचते पुत्त’॥</p>

<p rend="hangnum" n="418"><hi rend="paranum">४१८</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘‘न <pb ed="V" n="0.0346"/> च मे हिंसति किञ्‍चि, न चहं इसिदासिया सह वच्छं।</p>

<p rend="gathalast">देस्साव मे अलं मे, अपुच्छाहं <note>आपुच्छाहं (स्या॰), आपुच्छहं-नापुच्छहं (?)</note> गमिस्सामि’॥</p>

<p rend="hangnum" n="419"><hi rend="paranum">४१९</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘तस्स वचनं सुणित्वा, सस्सु ससुरो च मं अपुच्छिंसु।</p>

<p rend="gathalast">‘किस्स <note>किंस (?)</note> तया अपरद्धं, भण विस्सट्ठा यथाभूतं’॥</p>

<p rend="hangnum" n="420"><hi rend="paranum">४२०</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘‘नपिहं <pb ed="T" n="0.0496"/> अपरज्झं किञ्‍चि, नपि हिंसेमि न भणामि दुब्बचनं।</p>

<p rend="gathalast">किं सक्‍का कातुय्ये, यं मं विद्देस्सते भत्ता’॥</p>

<p rend="hangnum" n="421"><hi rend="paranum">४२१</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘ते मं पितुघरं पटिनयिंसु, विमना दुखेन अधिभूता।</p>

<p rend="gathalast">‘पुत्तमनुरक्खमाना, जिताम्हसे रूपिनिं लक्खिं’॥</p>

<p rend="hangnum" n="422"><hi rend="paranum">४२२</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘अथ मं अदासि तातो, अड्ढस्स घरम्हि दुतियकुलिकस्स।</p>

<p rend="gathalast">ततो उपड्ढसुङ्केन, येन मं विन्दथ सेट्ठि॥</p>

<p rend="hangnum" n="423"><hi rend="paranum">४२३</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘तस्सपि घरम्हि मासं, अवसिं अथ सोपि मं पटिच्छरयि <note>पटिच्छसि (सी॰ क॰), पटिच्छति (स्या॰), पटिच्छरति (क॰)</note>।</p>

<p rend="gathalast">दासीव <pb ed="P" n="0.0165"/> उपट्ठहन्तिं, अदूसिकं सीलसम्पन्‍नं॥</p>

<p rend="hangnum" n="424"><hi rend="paranum">४२४</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘भिक्खाय च विचरन्तं, दमकं दन्तं मे पिता भणति।</p>

<p rend="gathalast">‘होहिसि <note>सोहिसि (सब्बत्थ)</note> मे जामाता, निक्खिप पोट्ठिञ्‍च <note>पोन्तिं (सी॰ स्या॰)</note> घटिकञ्‍च’॥</p>

<p rend="hangnum" n="425"><hi rend="paranum">४२५</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘सोपि वसित्वा पक्खं <note>पक्‍कमथ (सी॰)</note>, अथ तातं भणति ‘देहि मे पोट्ठिं।</p>

<p rend="gathalast">घटिकञ्‍च मल्‍लकञ्‍च, पुनपि भिक्खं चरिस्सामि’॥</p>

<p rend="hangnum" n="426"><hi rend="paranum">४२६</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘अथ <pb ed="M" n="0.0427"/> नं भणती तातो, अम्मा सब्बो च मे ञातिगणवग्गो।</p>

<p rend="gathalast">‘किं ते न कीरति इध, भण खिप्पं तं ते करिहि’ति॥</p>

<p rend="hangnum" n="427"><hi rend="paranum">४२७</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘एवं भणितो भणति, ‘यदि मे अत्ता सक्‍कोति अलं मय्हं।</p>

<p rend="gathalast">इसिदासिया न सह वच्छं, एकघरेहं सह वत्थुं’॥</p>

<p rend="hangnum" n="428"><hi rend="paranum">४२८</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘विस्सज्‍जितो गतो सो, अहम्पि एकाकिनी विचिन्तेमि।</p>

<p rend="gathalast">‘आपुच्छितून गच्छं, मरितुये <note>मरिताये (सी॰), मरितुं (स्या॰)</note> वा पब्बजिस्सं वा’॥</p>

<p rend="hangnum" n="429"><hi rend="paranum">४२९</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘अथ अय्या जिनदत्ता, आगच्छी गोचराय चरमाना।</p>

<p rend="gathalast">तातकुलं <pb ed="T" n="0.0497"/> विनयधरी, बहुस्सुता सीलसम्पन्‍ना॥</p>

<p rend="hangnum" n="430"><hi rend="paranum">४३०</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘तं दिस्वान अम्हाकं, उट्ठायासनं तस्सा पञ्‍ञापयिं।</p>

<p rend="gathalast">निसिन्‍नाय च पादे, वन्दित्वा भोजनमदासिं॥</p>

<p rend="hangnum" n="431"><hi rend="paranum">४३१</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘अन्‍नेन <pb ed="V" n="0.0347"/> च पानेन च, खज्‍जेन च यञ्‍च तत्थ सन्‍निहितं।</p>

<p rend="gathalast">सन्तप्पयित्वा अवचं, ‘अय्ये इच्छामि पब्बजितुं’॥</p>

<p rend="hangnum" n="432"><hi rend="paranum">४३२</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘अथ मं भणती तातो, ‘इधेव पुत्तक <note>पुत्तिके (स्या॰ क॰)</note> चराहि त्वं धम्मं।</p>

<p rend="gathalast">अन्‍नेन च पानेन च, तप्पय समणे द्विजाती च’॥</p>

<p rend="hangnum" n="433"><hi rend="paranum">४३३</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘अथहं भणामि तातं, रोदन्ती अञ्‍जलिं पणामेत्वा।</p>

<p rend="gathalast">‘पापञ्हि मया पकतं, कम्मं तं निज्‍जरेस्सामि’॥</p>

<p rend="hangnum" n="434"><hi rend="paranum">४३४</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘अथ <pb ed="P" n="0.0166"/> मं भणती तातो, ‘पापुण बोधिञ्‍च अग्गधम्मञ्‍च।</p>

<p rend="gathalast">निब्बानञ्‍च लभस्सु, यं सच्छिकरी द्विपदसेट्ठो’॥</p>

<p rend="hangnum" n="435"><hi rend="paranum">४३५</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘मातापितू अभिवादयित्वा, सब्बञ्‍च ञातिगणवग्गं।</p>

<p rend="gathalast">सत्ताहं पब्बजिता, तिस्सो विज्‍जा अफस्सयिं॥</p>

<p rend="hangnum" n="436"><hi rend="paranum">४३६</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘जानामि अत्तनो सत्त, जातियो यस्सयं फलविपाको।</p>

<p rend="gathalast">तं तव आचिक्खिस्सं, तं एकमना निसामेहि॥</p>

<p rend="hangnum" n="437"><hi rend="paranum">४३७</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘नगरम्हि एरकच्छे <note>एरककच्छे (स्या॰ क॰)</note>, सुवण्णकारो अहं पहूतधनो।</p>

<p rend="gathalast">योब्बनमदेन मत्तो सो, परदारं असेविहं॥</p>

<p rend="hangnum" n="438"><hi rend="paranum">४३८</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘सोहं ततो चवित्वा, निरयम्हि अपच्‍चिसं चिरं।</p>

<p rend="gathalast">पक्‍को ततो च उट्ठहित्वा, मक्‍कटिया कुच्छिमोक्‍कमिं॥</p>

<p rend="hangnum" n="439"><hi rend="paranum">४३९</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘सत्ताहजातकं <pb ed="T" n="0.0498"/> <pb ed="M" n="0.0428"/> मं, महाकपि यूथपो निल्‍लच्छेसि।</p>

<p rend="gathalast">तस्सेतं कम्मफलं, यथापि गन्त्वान परदारं॥</p>

<p rend="hangnum" n="440"><hi rend="paranum">४४०</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘सोहं ततो चवित्वा, कालं करित्वा सिन्धवारञ्‍ञे।</p>

<p rend="gathalast">काणाय च खञ्‍जाय च, एळकिया कुच्छिमोक्‍कमिं॥</p>

<p rend="hangnum" n="441"><hi rend="paranum">४४१</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘द्वादस वस्सानि अहं, निल्‍लच्छितो दारके परिवहित्वा।</p>

<p rend="gathalast">किमिनावट्टो अकल्‍लो, यथापि गन्त्वान परदारं॥</p>

<p rend="hangnum" n="442"><hi rend="paranum">४४२</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘सोहं ततो चवित्वा, गोवाणिजकस्स गाविया जातो।</p>

<p rend="gathalast">वच्छो लाखातम्बो, निल्‍लच्छितो द्वादसे मासे॥</p>

<p rend="hangnum" n="443"><hi rend="paranum">४४३</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘वोढून <note>ते पुन (स्या॰ क॰), वोधुन (क॰ अट्ठ॰)</note> नङ्गलमहं, सकटञ्‍च धारयामि।</p>

<p rend="gathalast">अन्धोवट्टो अकल्‍लो, यथापि गन्त्वान परदारं॥</p>

<p rend="hangnum" n="444"><hi rend="paranum">४४४</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘सोहं ततो चवित्वा, वीथिया दासिया घरे जातो।</p>

<p rend="gathalast">नेव महिला न पुरिसो, यथापि गन्त्वान परदारं॥</p>

<p rend="hangnum" n="445"><hi rend="paranum">४४५</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘तिंसतिवस्सम्हि <pb ed="V" n="0.0348"/> <pb ed="P" n="0.0167"/> मतो, साकटिककुलम्हि दारिका जाता।</p>

<p rend="gathalast">कपणम्हि अप्पभोगे, धनिक <note>अणिक (अट्ठ॰), तंसंवण्णनायम्पि अत्थयुत्ति गवेसितब्बा</note> पुरिसपातबहुलम्हि॥</p>

<p rend="hangnum" n="446"><hi rend="paranum">४४६</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘तं मं ततो सत्थवाहो, उस्सन्‍नाय विपुलाय वड्ढिया।</p>

<p rend="gathalast">ओकड्ढति विलपन्तिं, अच्छिन्दित्वा कुलघरस्मा॥</p>

<p rend="hangnum" n="447"><hi rend="paranum">४४७</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘अथ सोळसमे वस्से, दिस्वा मं पत्तयोब्बनं कञ्‍ञं।</p>

<p rend="gathalast">ओरुन्धतस्स पुत्तो, गिरिदासो नाम नामेन॥</p>

<p rend="hangnum" n="448"><hi rend="paranum">४४८</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘तस्सपि अञ्‍ञा भरिया, सीलवती गुणवती यसवती च।</p>

<p rend="gathalast">अनुरत्ता <pb ed="T" n="0.0499"/> <note>अनुवत्ता (क॰)</note> भत्तारं, तस्साहं <note>तस्स तं (?)</note> विद्देसनमकासिं॥</p>

<p rend="hangnum" n="449"><hi rend="paranum">४४९</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘तस्सेतं कम्मफलं, यं मं अपकीरितून गच्छन्ति।</p>

<p rend="gathalast">दासीव उपट्ठहन्तिं, तस्सपि अन्तो कतो मया’’ति॥</p>

<p rend="centre">… इसिदासी थेरी…।</p>

<p rend="centre">चत्तालीसनिपातो निट्ठितो।</p>

</body>
<back></back>
</text>
</TEI.2>
