೩. ತತಿಯೋ ಪರಿಚ್ಛೇದೋ

ಚೇತಸಿಕವಿಭಾಗನಿದ್ದೇಸೋ

೮೯.

ಸಬ್ಬೇ ಚೇತಸಿಕಾ ವುತ್ತಾ, ಬುದ್ಧೇನಾದಿಚ್ಚಬನ್ಧುನಾ।

ನಾಮಸಾಮಞ್ಞತೋಯೇವ, ದ್ವೇಪಞ್ಞಾಸ ಭವನ್ತಿ ತೇ॥

ಸೇಯ್ಯಥಿದಂ – ಫಸ್ಸೋ ವೇದನಾ ಸಞ್ಞಾ ಚೇತನಾ ವಿತಕ್ಕೋ ವಿಚಾರೋ ಪೀತಿ ಚಿತ್ತೇಕಗ್ಗತಾ ವೀರಿಯಂ ಜೀವಿತಂ ಛನ್ದೋ ಅಧಿಮೋಕ್ಖೋ ಮನಸಿಕಾರೋ ತತ್ರಮಜ್ಝತ್ತತಾ ಸದ್ಧಾ ಸತಿ ಹಿರೀ ಓತ್ತಪ್ಪಂ ಅಲೋಭೋ ಅದೋಸೋ ಅಮೋಹೋ ಕಾಯಪ್ಪಸ್ಸದ್ಧಿಆದೀನಿ ಛ ಯುಗಾನಿ, ತಿಸ್ಸೋ ವಿರತಿಯೋ, ಕರುಣಾ ಮುದಿತಾ ಲೋಭೋ ದೋಸೋ ಮೋಹೋ ಉದ್ಧಚ್ಚಂ ಮಾನೋ ದಿಟ್ಠಿ ಇಸ್ಸಾ ಮಚ್ಛರಿಯಂ ಕುಕ್ಕುಚ್ಚಂ ಥಿನಂ ಮಿದ್ಧಂ ವಿಚಿಕಿಚ್ಛಾ ಅಹಿರಿಕಂ ಅನೋತ್ತಪ್ಪಞ್ಚಾತಿ।

೯೦.

ಚತುಪಞ್ಞಾಸಧಾ ಕಾಮೇ, ರೂಪೇ ಪಞ್ಚದಸೇರಿತಾ।

ತೇ ಹೋನ್ತಿ ದ್ವಾದಸಾರೂಪೇ, ಚತ್ತಾಲೀಸಮನಾಸವಾ॥

೯೧.

ಏಕವೀಸಸತಂ ಸಬ್ಬೇ, ಚಿತ್ತುಪ್ಪಾದಾ ಸಮಾಸತೋ।

ಏತೇಸು ತೇಸಮುಪ್ಪತ್ತಿಂ, ಉದ್ಧರಿತ್ವಾ ಪನೇಕಕಂ॥

೯೨.

ಫಸ್ಸಾದೀನಂ ತು ಧಮ್ಮಾನಂ, ಪವಕ್ಖಾಮಿ ಇತೋ ಪರಂ।

ಪಾಟವತ್ಥಾಯ ಭಿಕ್ಖೂನಂ, ಚಿತ್ತಚೇತಸಿಕೇಸ್ವಹಂ॥

೯೩.

ಏಕಗ್ಗತಾ ಮನಕ್ಕಾರೋ, ಜೀವಿತಂ ಫಸ್ಸಪಞ್ಚಕಂ।

ಅಟ್ಠೇತೇ ಅವಿನಿಬ್ಭೋಗಾ, ಏಕುಪ್ಪಾದಾ ಸಹಕ್ಖಯಾ॥

೯೪.

ಫಸ್ಸೋ ಚ ವೇದನಾ ಸಞ್ಞಾ, ಚೇತನಾ ಜೀವಿತಿನ್ದ್ರಿಯಂ।

ಏಕಗ್ಗತಾ ಮನಕ್ಕಾರೋ, ಸಬ್ಬಸಾಧಾರಣಾ ಇಮೇ॥

೯೫.

ವಿತಕ್ಕೋ ಪಞ್ಚಪಞ್ಞಾಸ-ಚಿತ್ತೇಸು ಸಮುದೀರಿತೋ।

ಚಾರೋ ಛಸಟ್ಠಿಚಿತ್ತೇಸು, ಜಾಯತೇ ನತ್ಥಿ ಸಂಸಯೋ॥

೯೬.

ಏಕಪಞ್ಞಾಸಚಿತ್ತೇಸು , ಪೀತಿ ತೇಸಟ್ಠಿಯಾ ಸುಖಂ।

ಉಪೇಕ್ಖಾ ಪಞ್ಚಪಞ್ಞಾಸ-ಚಿತ್ತೇ ದುಕ್ಖಂ ತು ತೀಸು ಹಿ॥

೯೭.

ಹೋತಿ ದ್ವಾಸಟ್ಠಿಚಿತ್ತೇಸು, ಸೋಮನಸ್ಸಿನ್ದ್ರಿಯಂ ಪನ।

ದುಕ್ಖಿನ್ದ್ರಿಯಂ ಪನೇಕಸ್ಮಿಂ, ತಥೇಕಮ್ಹಿ ಸುಖಿನ್ದ್ರಿಯಂ॥

೯೮.

ಪಞ್ಚುತ್ತರಸತೇ ಚಿತ್ತೇ, ವೀರಿಯಂ ಆಹ ನಾಯಕೋ।

ಚತುತ್ತರಸತೇ ಚಿತ್ತೇ, ಸಮಾಧಿನ್ದ್ರಿಯಮಬ್ರವಿ॥

೯೯.

ಸಬ್ಬಾಹೇತುಕಚಿತ್ತಾನಿ, ಠಪೇತ್ವಾ ಚೇಕಹೇತುಕೇ।

ಏಕುತ್ತರಸತೇ ಚಿತ್ತೇ, ಛನ್ದಸ್ಸುಪ್ಪತ್ತಿಮುದ್ದಿಸೇ॥

೧೦೦.

ಠಪೇತ್ವಾ ದಸ ವಿಞ್ಞಾಣೇ, ವಿಚಿಕಿಚ್ಛಾಯುತಮ್ಪಿ ಚ।

ದಸುತ್ತರಸತೇ ಚಿತ್ತೇ, ಅಧಿಮೋಕ್ಖೋ ಉದೀರಿತೋ॥

೧೦೧.

ಸದ್ಧಾ ಸತಿ ಹಿರೋತ್ತಪ್ಪಂ, ಅಲೋಭಾದೋಸಮಜ್ಝತಾ।

ಛಳೇವ ಯುಗಳಾ ಚಾತಿ, ಧಮ್ಮಾ ಏಕೂನವೀಸತಿ॥

೧೦೨.

ಏಕನವುತಿಯಾ ಚಿತ್ತೇ, ಜಾಯನ್ತಿ ನಿಯತಾ ಇಮೇ।

ಅಹೇತುಕೇಸು ಚಿತ್ತೇಸು, ಅಪುಞ್ಞೇಸು ನ ಜಾಯರೇ॥

೧೦೩.

ಏಕೂನಾಸೀತಿಯಾ ಚಿತ್ತೇ, ಪಞ್ಞಾ ಜಾಯತಿ ಸಬ್ಬದಾ।

ಅಟ್ಠವೀಸತಿಯಾ ಚಿತ್ತೇ, ಕರುಣಾಮುದಿತಾ ಸಿಯುಂ॥

೧೦೪.

ಕಾಮಾವಚರಪುಞ್ಞೇಸು, ಸಬ್ಬಲೋಕುತ್ತರೇಸು ಚ।

ಚತ್ತಾಲೀಸವಿಧೇ ಚಿತ್ತೇ, ಸಾಟ್ಠಕೇ ವಿರತಿತ್ತಯಂ॥

೧೦೫.

ಸದ್ಧಾ ಸತಿ ಹಿರೋತ್ತಪ್ಪಂ, ಅಲೋಭಾದಿತ್ತಯಮ್ಪಿ ಚ।

ಯುಗಳಾನಿ ಛ ಮಜ್ಝತ್ತಂ, ಕರುಣಾಮುದಿತಾಪಿ ಚ॥

೧೦೬.

ತಥಾ ವಿರತಿಯೋ ತಿಸ್ಸೋ, ಸಬ್ಬೇ ತೇ ಪಞ್ಚವೀಸತಿ।

ಕುಸಲಾಬ್ಯಾಕತಾ ಚಾಪಿ, ಕುಸಲೇನ ಪಕಾಸಿತಾ॥

೧೦೭.

ಅಹಿರೀಕಮನೋತ್ತಪ್ಪಂ, ಮೋಹೋ ಉದ್ಧಚ್ಚಮೇವ ಚ।

ದ್ವಾದಸಾಪುಞ್ಞಚಿತ್ತೇಸು, ನಿಯತಾಯೇವ ಜಾಯರೇ॥

೧೦೮.

ಲೋಭೋ ದೋಸೋ ಚ ಮೋಹೋ ಚ, ಮಾನೋ ದಿಟ್ಠಿ ಚ ಸಂಸಯೋ।

ಮಿದ್ಧಮುದ್ಧಚ್ಚಕುಕ್ಕುಚ್ಚಂ, ಥಿನಂ ಮಚ್ಛರಿಯಮ್ಪಿ ಚ॥

೧೦೯.

ಅಹಿರೀಕಮನೋತ್ತಪ್ಪಂ, ಇಸ್ಸಾ ಚ ದೋಮನಸ್ಸಕಂ।

ಏತೇ ಅಕುಸಲಾ ವುತ್ತಾ, ಏಕನ್ತೇನ ಮಹೇಸಿನಾ॥

೧೧೦.

ಲೋಭೋ ಅಟ್ಠಸು ನಿದ್ದಿಟ್ಠೋ, ವುತ್ತಾ ಚತೂಸು ದಿಟ್ಠಿತು।

ಮಾನೋ ದಿಟ್ಠಿವಿಯುತ್ತೇಸು, ದೋಸೋದ್ವೀಸ್ವೇವ ಜಾಯತೇ॥

೧೧೧.

ಇಸ್ಸಾಮಚ್ಛೇರಕುಕ್ಕುಚ್ಚಾ, ದ್ವೀಸು ಜಾಯನ್ತಿ ನೋ ಸಹ।

ವಿಚಿಕಿಚ್ಛಾ ಪನೇಕಸ್ಮಿಂ, ಥಿನಮಿದ್ಧಂ ತು ಪಞ್ಚಸು॥

೧೧೨.

ಫಸ್ಸೋ ಚ ವೇದನಾ ಸಞ್ಞಾ, ಚೇತನಾ ಜೀವಿತಂ ಮನೋ।

ವಿತಕ್ಕೋ ಚ ವಿಚಾರೋ ಚ, ಪೀತಿ ವೀರಿಯಸಮಾಧಿ ಚ॥

೧೧೩.

ಛನ್ದೋ ಚೇವಾಧಿಮೋಕ್ಖೋ ಚ, ಮನಸಿಕಾರೋ ಚ ಚುದ್ದಸ।

ಕುಸಲಾಕುಸಲಾ ಚೇವ, ಹೋನ್ತಿ ಅಬ್ಯಾಕತಾಪಿ ಚ॥

೧೧೪.

ಏಕೂನತಿಂಸಚಿತ್ತೇಸು, ಝಾನಂ ಪಞ್ಚಙ್ಗಿಕಂ ಮತಂ।

ಚತುಝಾನಙ್ಗಯುತ್ತಾನಿ, ಸತ್ತತಿಂಸಾತಿ ನಿದ್ದಿಸೇ॥

೧೧೫.

ಏಕಾದಸವಿಧಂ ಚಿತ್ತಂ, ತಿವಙ್ಗಿಕಮುದೀರಿತಂ।

ಚತುತಿಂಸವಿಧಂ ಚಿತ್ತಂ, ದುವಙ್ಗಿಕಮುದೀರಿತಂ॥

೧೧೬.

ಸಭಾವೇನಾವಿತಕ್ಕೇಸು , ಝಾನಙ್ಗಾನಿ ನ ಉದ್ಧರೇ।

ಸಬ್ಬಾಹೇತುಕಚಿತ್ತೇಸು, ಮಗ್ಗಙ್ಗಾನಿ ನ ಉದ್ಧರೇ॥

೧೧೭.

ತೀಣಿ ಸೋಳಸಚಿತ್ತೇಸು, ಇನ್ದ್ರಿಯಾನಿ ವದೇ ಬುಧೋ।

ಏಕಸ್ಮಿಂ ಪನ ಚತ್ತಾರಿ, ಪಞ್ಚ ತೇರಸಸುದ್ಧರೇ॥

೧೧೮.

ಸತ್ತ ದ್ವಾದಸಚಿತ್ತೇಸು, ಇನ್ದ್ರಿಯಾನಿ ಜಿನೋಬ್ರವಿ।

ಏಕೇನೂನೇಸು ಅಟ್ಠೇವ, ಚತ್ತಾಲೀಸಮನೇಸು ಚ॥

೧೧೯.

ಚತ್ತಾಲೀಸಾಯ ಚಿತ್ತೇಸು, ನವಕಂ ನಾಯಕೋಬ್ರವಿ।

ಏವಂ ಇನ್ದ್ರಿಯಯೋಗೋಪಿ, ವೇದಿತಬ್ಬೋ ವಿಭಾವಿನಾ॥

೧೨೦.

ಅಮಗ್ಗಙ್ಗಾನಿ ನಾಮೇತ್ಥ, ಅಟ್ಠಾರಸ ಅಹೇತುಕಾ।

ಝಾನಙ್ಗಾನಿ ನ ವಿಜ್ಜನ್ತಿ, ವಿಞ್ಞಾಣೇಸು ದ್ವಿಪಞ್ಚಸು॥

೧೨೧.

ಏಕಂ ಚಿತ್ತಂ ದುಮಗ್ಗಙ್ಗಂ, ತಿಮಗ್ಗಙ್ಗಾನಿ ಸತ್ತಸು।

ಚತ್ತಾಲೀಸಾಯ ಚಿತ್ತೇಸು, ಮಗ್ಗೋ ಸೋ ಚತುರಙ್ಗಿಕೋ॥

೧೨೨.

ಪಞ್ಚದ್ದಸಸು ಚಿತ್ತೇಸು, ಮಗ್ಗೋ ಪಞ್ಚಙ್ಗಿಕೋ ಮತೋ।

ವುತ್ತೋ ದ್ವತ್ತಿಂಸಚಿತ್ತೇಸು, ಮಗ್ಗೋ ಸತ್ತಙ್ಗಿಕೋಪಿ ಚ॥

೧೨೩.

ಮಗ್ಗೋ ಅಟ್ಠಸು ಚಿತ್ತೇಸು, ಮತೋ ಅಟ್ಠಙ್ಗಿಕೋತಿ ಹಿ।

ಏವಂ ತು ಸಬ್ಬಚಿತ್ತೇಸು, ಮಗ್ಗಙ್ಗಾನಿ ಸಮುದ್ಧರೇ॥

೧೨೪.

ಬಲಾನಿ ದ್ವೇ ದ್ವಿಚಿತ್ತೇಸು, ಏಕಸ್ಮಿಂ ತೀಣಿ ದೀಪಯೇ।

ಏಕಾದಸಸು ಚತ್ತಾರಿ, ಛ ದ್ವಾದಸಸು ನಿದ್ದಿಸೇ॥

೧೨೫.

ಏಕೂನಾಸೀತಿಯಾ ಸತ್ತ, ಸೋಳಸೇವಾಬಲಾನಿ ತು।

ಚಿತ್ತಮೇವಂ ತು ವಿಞ್ಞೇಯ್ಯಂ, ಸಬಲಂ ಅಬಲಮ್ಪಿ ಚ॥

೧೨೬.

ಝಾನಙ್ಗಮಗ್ಗಙ್ಗಬಲಿನ್ದ್ರಿಯಾನಿ,

ಚಿತ್ತೇಸು ಜಾಯನ್ತಿ ಹಿ ಯೇಸು ಯಾನಿ।

ಮಯಾ ಸಮಾಸೇನ ಸಮುದ್ಧರಿತ್ವಾ,

ವುತ್ತಾನಿ ಸಬ್ಬಾನಿಪಿ ತಾನಿ ತೇಸು॥

ಇತಿ ಅಭಿಧಮ್ಮಾವತಾರೇ ಚೇತಸಿಕವಿಭಾಗನಿದ್ದೇಸೋ ನಾಮ

ತತಿಯೋ ಪರಿಚ್ಛೇದೋ।