ವೇತುಲ್ಲವಾದೋ
ಕೀದಿಸೋ ವೇತುಲ್ಲವಾದೋ ನಾಮ, ಯತೋ ಮಹಾವಿಹಾರವಾಸಿನೋ ಅತಿವಿಯ ಜಿಗುಚ್ಛಿಂಸೂತಿ? ಇದಾನಿ ವೇತುಲ್ಲವಾದಸ್ಸ ಸರೂಪಂ ಸಬ್ಬಾಕಾರೇನ ಪಕಾಸೇತುಂ ನ ಸಕ್ಕಾ, ವೇತುಲ್ಲನಾಮೇನ ಪೋತ್ಥಕಾನಂ ವಾ ನಿಕಾಯಸ್ಸ ವಾ ಏತರಹಿ ಅಪಾಕಟಭಾವತೋ। ಅಭಿಧಮ್ಮಪಿಟಕೇ ಪನ ಕಥಾವತ್ಥುಅಟ್ಠಕಥಾಯಂ
‘‘ಪರಮತ್ಥತೋ ಮಗ್ಗಫಲಾನೇವ ಸಙ್ಘೋ, ಮಗ್ಗಫಲೇಹಿ ಅಞ್ಞೋ ಸಙ್ಘೋ ನಾಮ ನತ್ಥಿ, ಮಗ್ಗಫಲಾನಿ ಚ ನ ಕಿಞ್ಚಿ ಪಟಿಗ್ಗಣ್ಹನ್ತಿ, ತಸ್ಮಾ ನ ವತ್ತಬ್ಬಂ ಸಙ್ಘೋ ದಕ್ಖಿಣಂ ಪಟಿಗ್ಗಣ್ಹಾತೀ’’ತಿ ಚ (೧)।
‘‘ಮಗ್ಗಫಲಾನೇವ ಸಙ್ಘೋ ನಾಮ, ನ ಚ ತಾನಿ ದಕ್ಖಿಣಂ ವಿಸೋಧೇತುಂ ಸಕ್ಕೋನ್ತಿ, ತಸ್ಮಾ ನ ವತ್ತಬ್ಬಂ ಸಙ್ಘೋ ದಕ್ಖಿಣಂ ವಿಸೋಧೇತೀ’’ತಿ ಚ (೨)।
‘‘ಮಗ್ಗಫಲಾನೇವ ಸಙ್ಘೋ ನಾಮ, ನ ಚ ತಾನಿ ಕಿಞ್ಚಿ ಭುಞ್ಜನ್ತಿ, ತಸ್ಮಾ ನ ವತ್ತಬ್ಬಂ ಸಙ್ಘೋ ಭುಞ್ಜತಿ ಪಿವತಿ ಖಾದತಿ ಸಾಯತೀ’’ತಿ ಚ (೩)।
ಮಗ್ಗಫಲಾನೇವ ಸಙ್ಘೋ ನಾಮ, ನ ಚ ಸಕ್ಕಾ ತೇಸಂ ಕಿಞ್ಚಿ ದಾತುಂ, ನ ಚ ತೇಹಿ ಪಟಿಗ್ಗಣ್ಹಿತುಂ, ನಾಪಿ ತೇಸಂ ದಾನೇನ ಕೋಚಿ ಉಪಕಾರೋ ಇಜ್ಝತಿ, ತಸ್ಮಾ ನ ವತ್ತಬ್ಬಂ ಸಙ್ಘಸ್ಸ ದಿನ್ನಂ ಮಹಪ್ಫಲ’’ನ್ತಿ ಚ (೪)।
‘‘ಬುದ್ಧೋ ಭಗವಾ ನ ಕಿಞ್ಚಿ ಪರಿಭುಞ್ಜತಿ, ಲೋಕಾನುವತ್ತನತ್ಥಂ ಪನ ಪರಿಭುಞ್ಜಮಾನಂ ವಿಯ ಅತ್ತಾನಂ ದಸ್ಸೇತಿ, ತಸ್ಮಾ ನಿರುಪಕಾರತ್ತಾ ನ ವತ್ತಬ್ಬಂ ತಸ್ಮಿಂ ದಿನ್ನಂ ಮಹಪ್ಫಲ’’ನ್ತಿ ಚ (೫)।
‘‘ಭಗವಾ
‘‘ತುಸಿತಪುರೇ ಠಿತೋ ಭಗವಾ ಧಮ್ಮದೇಸನತ್ಥಾಯ ಅಭಿನಿಮ್ಮಿತಂ ಪೇಸೇಸಿ, ತೇನ ಚೇವ, ತಸ್ಸ ಚ ದೇಸನಂ ಸಮ್ಪಟಿಚ್ಛಿತ್ವಾ ಆಯಸ್ಮತಾ ಆನನ್ದೇನ ಧಮ್ಮೋ ದೇಸಿತೋ, ನ ಬುದ್ಧೇನ ಭಗವತಾ’’ತಿ ಚ (೭)।
‘‘ಏಕಾಧಿಪ್ಪಾಯೇನ ಮೇಥುನೋ ಧಮ್ಮೋ ಪಟಿಸೇವಿತಬ್ಬೋ। ಅಯಂ ಪನೇತ್ಥ ಅತ್ಥೋ – ಕಾರುಞ್ಞೇನ ವಾ ಏಕೇನ ಅಧಿಪ್ಪಾಯೇನ ಏಕಾಧಿಪ್ಪಾಯೋ, ಸಂಸಾರೇ ವಾ ಏಕತೋ ಭವಿಸ್ಸಾಮಾತಿ ಇತ್ಥಿಯಾ ಸದ್ಧಿಂ ಬುದ್ಧಪೂಜಾದೀನಿ ಕತ್ವಾ ಪಣಿಧಿವಸೇನ ಏಕೋ ಅಧಿಪ್ಪಾಯೋ ಅಸ್ಸಾತಿ ಏಕಾಧಿಪ್ಪಾಯೋ, ಏವರೂಪೋ ದ್ವಿನ್ನಮ್ಪಿ ಜನಾನಂ ಏಕಾಧಿಪ್ಪಾಯೋ ಮೇಥುನೋ ಧಮ್ಮೋ ಪಟಿಸೇವಿತಬ್ಬೋ’’ತಿ ಚ (೮) ಏವಂ ವೇತುಲ್ಲವಾದೀನಂ ಲದ್ಧಿಯೋ ಆಗತಾ, ಏತ್ತಕಾಯೇವ ನೇಸಂ ವಾದಾ ಥೇರವಾದಗನ್ಥವಸೇನ ದಾನಿ ಪಞ್ಞಾಯನ್ತಿ।
ಏತ್ಥ ಚ ಆದಿತೋ ಚತೂಹಿ ವಾದೇಹಿ ಸುತ್ತನ್ತಾಗತಸಙ್ಘೋ ಚ ಮಿಚ್ಛಾ ಗಹಿತೋ, ವಿನಯಾಗತಸಙ್ಘೋ ಚ ಸಬ್ಬಥಾ ಪಟಿಕ್ಖಿತ್ತೋ। ತದನನ್ತರಂ ತಯೋ ವಾದಾ ಇಸ್ಸರನಿಮ್ಮಾನವಾದಾನುವತ್ತಕಾ। ಅನ್ತಿಮಸ್ಸ ಪನ ಅಸದ್ಧಮ್ಮವಾದಭಾವೋ ಅತಿವಿಯ ಪಾಕಟೋತಿ।
ಅಭಿಧಮ್ಮಸಮುಚ್ಚಯೇ ಪನ ವೇತುಲ್ಲಪಿಟಕಸ್ಸ ಬೋಧಿಸತ್ತಪಿಟಕಭಾವೋ ಪಕಾಸಿತೋ, ತಸ್ಮಾ ಸದ್ಧಮ್ಮಪುಣ್ಡರಿಕಸುತ್ತಾದಿಕೇ ಬೋಧಿಸತ್ತಪಿಟಕೇ ಆಗತವಾದೋಪಿ ‘‘ವೇತುಲ್ಲವಾದೋ’’ತಿ ವೇದಿತಬ್ಬೋ