ಸಕಲಲೋಕಪತ್ಥಾರಕಾರಣಂ
ಕಿಸ್ಸೇಸ ವಿಸುದ್ಧಿಮಗ್ಗೋ ಸಕಲಲೋಕೇ ಪತ್ಥಟೋತಿ? ಪರಿಸುದ್ಧಪಿಟಕಪಾಳಿನಿಸ್ಸಯಭಾವತೋ, ಸಿಕ್ಖತ್ತಯಸಙ್ಗಹಭಾವತೋ, ಪೋರಾಣಟ್ಠಕಥಾನಂ ಭಾಸಾಪರಿವತ್ತನಭಾವತೋ, ಪರಸಮಯವಿವಜ್ಜನತೋ, ಸಕಸಮಯವಿಸುದ್ಧಿತೋ, ಸೀಲಧುತಙ್ಗಸಮಥಅಭಿಞ್ಞಾಪಞ್ಞಾಪಭೇದಾದೀನಂ ಪರಿಪುಣ್ಣವಿಭಾಗತೋ, ಯಾವ ಅರಹತ್ತಾ ಪಟಿಪತ್ತಿನಯಪರಿದೀಪನತೋ, ಉತ್ತಾನಾನಾಕುಲಪದಬ್ಯಞ್ಜನಸಙ್ಖತಭಾವತೋ, ಸುವಿಞ್ಞೇಯ್ಯತ್ಥಭಾವತೋ, ಪಸಾದನೀಯಾನಂ ದಿಟ್ಠಾನುಗತಾಪಾದನಸಮತ್ಥಾನಂ ವತ್ಥೂನಞ್ಚ ದೀಪನತೋತಿ ಏವಮಾದೀಹಿ ಅನೇಕಸತೇಹಿ ಗುಣೇಹಿ ಏಸ ಸಕಲಲೋಕೇ ಪತ್ಥಟೋ ಜಾತೋ।
ಅಯಞ್ಹಿ ವಿಸುದ್ಧಿಮಗ್ಗೋ ಸಙ್ಗೀತಿತ್ತಯಾರೂಳ್ಹಪರಿಸುದ್ಧಪಾಳಿಪಿಟಕಮೇವ ನಿಸ್ಸಾಯ ಪವತ್ತೋ, ನ ಮಹಾಸಙ್ಘಿಕಾದೀನಂ ಸತ್ತರಸನ್ನಂ ನಿಕಾಯಾನಂ ಪಿಟಕಂ, ನಪಿ ಮಹಾಯಾನಿಕಾನಂ ಪಿಟಕಂ। ಸಪರಿವಾರಂ ಸಿಕ್ಖತ್ತಯಞ್ಚ ಏತ್ಥ ಪರಿಪುಣ್ಣಮೇವ ಸಙ್ಗಹೇತ್ವಾ ದಸ್ಸಿತಂ। ವುತ್ತಞ್ಹೇತಂ ಆಚರಿಯೇನ ಆಗಮಟ್ಠಕಥಾಸು ಗನ್ಥಾರಮ್ಭೇ –
‘‘ಸೀಲಕತಾ ಧುತಧಮ್ಮಾ, ಕಮ್ಮಟ್ಠಾನಾನಿ ಚೇವ ಸಬ್ಬಾನಿ।
ಚರಿಯಾವಿಧಾನಸಹಿತೋ, ಝಾನಸಮಾಪತ್ತಿವಿತ್ಥಾರೋ॥
ಸಬ್ಬಾ ಚ ಅಭಿಞ್ಞಾಯೋ, ಪಞ್ಞಾಸಙ್ಕಲನನಿಚ್ಛಯೋ ಚೇವ।
ಖನ್ಧಾಧಾತಾಯತನಿ,ನ್ದ್ರಿಯಾನಿ ಅರಿಯಾನಿ ಚೇವ ಚತ್ತಾರಿ॥
ಸಚ್ಚಾನಿ ಪಚ್ಚಯಾಕಾರ,ದೇಸನಾ ಸುಪರಿಸುದ್ಧನಿಪುಣನಯಾ।
ಅವಿಮುತ್ತತನ್ತಿಮಗ್ಗಾ, ವಿಪಸ್ಸನಾಭಾವನಾ ಚೇವ॥
ಇತಿ ಪನ ಸಬ್ಬಂ ಯಸ್ಮಾ, ವಿಸುದ್ಧಿಮಗ್ಗೇ ಮಯಾ ಸುಪರಿಸುದ್ಧಂ।
ವುತ್ತಂ ತಸ್ಮಾ ಭಿಯ್ಯೋ, ನ ತಂ ಇಧ ವಿಚಾರಯಿಸ್ಸಾಮೀ’’ತಿ॥
ಯಸ್ಮಾ ಪನ ವಿಸುದ್ಧಿಮಗ್ಗೋ ಚತುನ್ನಂ ಆಗಮಟ್ಠಕಥಾನಂ ಅವಯವಭಾವೇನ ಕತೋ, ತಸ್ಮಾ ತಾ ವಿಯ ಪೋರಾಣಸೀಹಳಟ್ಠಕಥಾನಂ ಭಾಸಾಪರಿವತ್ತನವಸೇನ ಚೇವ ಪುನಪ್ಪುನಾಗತಮತ್ಥಾನಂ ಸಂಖಿಪನವಸೇನ ಚ ಪರಸಮಯವಿವಜ್ಜನವಸೇನ ಚ ಮಹಾವಿಹಾರವಾಸೀನಂ ಪರಿಸುದ್ಧವಿನಿಚ್ಛಯಸಙ್ಖಾತಸ್ಸ ಸಕಸಮಯಸ್ಸ ದೀಪನವಸೇನ ಚ ಕತೋ। ವುತ್ತಞ್ಹೇತಂ ಆಚರಿಯೇನ –
‘‘ಅಪನೇತ್ವಾನ
ತನ್ತಿನಯಾನುಚ್ಛವಿಕಂ, ಆರೋಪೇನ್ತೋ ವಿಗತದೋಸಂ॥
ಸಮಯಂ ಅವಿಲೋಮೇನ್ತೋ, ಥೇರಾನಂ ಥೇರವಂಸಪದೀಪಾನಂ।
ಸುನಿಪುಣವಿನಿಚ್ಛಯಾನಂ, ಮಹಾವಿಹಾರೇ ನಿವಾಸೀನಂ।
ಹಿತ್ವಾ ಪುನಪ್ಪುನಾಗತ-ಮತ್ಥಂ ಅತ್ಥಂ ಪಕಾಸಯಿಸ್ಸಾಮೀ’’ತಿ
‘‘ಮಜ್ಝೇ ವಿಸುದ್ಧಿಮಗ್ಗೋ, ಏಸ ಚತುನ್ನಮ್ಪಿ ಆಗಮಾನಞ್ಹಿ।
ಠತ್ವಾ ಪಕಾಸಯಿಸ್ಸತಿ, ತತ್ಥ ಯಥಾಭಾಸಿತಮತ್ಥಂ॥
ಇಚ್ಚೇವ ಕತೋ ತಸ್ಮಾ, ತಮ್ಪಿ ಗಹೇತ್ವಾನ ಸದ್ಧಿಮೇತಾಯ।
ಅಟ್ಠಕಥಾಯ ವಿಜಾನಥ, ದೀಘಾಗಮನಿಸ್ಸಿತಂ ಅತ್ಥ’’ನ್ತಿ
‘‘ಸಾ ಹಿ ಮಹಾಅಟ್ಠಕಥಾಯ, ಸಾರಮಾದಾಯ ನಿಟ್ಠಿತಾ ಏಸಾ।
ಏಕಾಸೀತಿಪಮಾಣಾಯ, ಪಾಳಿಯಾ ಭಾಣವಾರೇಹಿ॥
ಏಕೂನಸಟ್ಠಿಮತ್ತೋ, ವಿಸುದ್ಧಿಮಗ್ಗೋಪಿ ಭಾಣವಾರೇಹಿ।
ಅತ್ಥಪ್ಪಕಾಸನತ್ಥಾಯ, ಆಗಮಾನಂ ಕತೋ ಯಸ್ಮಾ॥
ತಸ್ಮಾ ತೇನ ಸಹಾಯಂ, ಅಟ್ಠಕಥಾ ಭಾಣವಾರಗಣನಾಯ।
ಸುಪರಿಮಿತಪರಿಚ್ಛಿನ್ನಂ, ಚತ್ತಾಲೀಸಂ ಸತಂ ಹೋತೀ’’ತಿ
ಯದಿ ಚಾಯಂ ವಿಸುದ್ಧಿಮಗ್ಗೋ ಆಚರಿಯೇನ ಆಗಮಟ್ಠಕಥಾಯೋ ವಿಯ ಅಕತ್ವಾ ಪೋರಾಣಸೀಹಳಟ್ಠಕಥಾಯೋ ಚ ಅನೋಲೋಕೇತ್ವಾ ಕೇವಲಂ ಅತ್ತನೋ ಞಾಣಪ್ಪಭಾವೇನೇವ ಕತೋ ಅಸ್ಸ, ನಾಯಂ ಆಗಮಟ್ಠಕಥಾನಂ ಅವಯವೋತಿ ಗಹೇತಬ್ಬೋ ಅಸ್ಸ, ಅಞ್ಞದತ್ಥು ‘‘ಆಗಮಟ್ಠಕಥಾಯೋ ಮಹಾಟ್ಠಕಥಾಯ ಸಾರಭೂತಾ, ವಿಸುದ್ಧಿಮಗ್ಗೋ ಪನ ನ ತಸ್ಸಾ ಸಾರಭೂತೋ, ಕೇವಲಂ ಆಚರಿಯಸ್ಸ ಮತಿಯಾವ ಕತೋ’’ತಿ ಏವಮೇವ ವತ್ತಬ್ಬೋ ಅಸ್ಸ। ಯಸ್ಮಾ ಪನ ತಥಾ ಅಕತ್ವಾ ಪುಬ್ಬೇ ವುತ್ತಪ್ಪಕಾರೇನೇವ ಕತೋ, ತಸ್ಮಾ ಅಯಮ್ಪಿ ವಿಸುದ್ಧಿಮಗ್ಗೋ ತಾಸಂ ಆಗಮಟ್ಠಕಥಾನಂ ಕರಣಾಕಾರೇನೇವ ಕತೋತಿ ಚ, ತತೋಯೇವ ಮಹಾಟ್ಠಕಥಾಯ ಸಾರಭೂತೋತಿ ಚ ದಟ್ಠಬ್ಬೋ।
ಏಕಚ್ಚೇ ಪನ ವಿಚಕ್ಖಣಾ ಆಚರಿಯಬುದ್ಧಘೋಸಸ್ಸ ಗನ್ಥೇಸು ಉತ್ತರಪಕ್ಖಸಾಸನಿಕಾನಂ ಅಸ್ಸಘೋಸನಾಗಜ್ಜುನವಸುಬನ್ಧುಆದೀನಂ ಭಿಕ್ಖೂನಂ ವಿಯ ಪೋರಾಣಗನ್ಥೇ ಅನಿಸ್ಸಾಯ ಅತ್ತನೋ ಞಾಣೇನೇವ ತಕ್ಕೇತ್ವಾ ದಸ್ಸಿತಂ ಧಮ್ಮಕಥಾವಿಸೇಸಂ ಅದಿಸ್ವಾ ಅಸನ್ತುಟ್ಠಚಿತ್ತಾ ಏವಂ ವದನ್ತಿ ‘‘ಬುದ್ಧಘೋಸಸ್ಸ ಅಞ್ಞಂ ಅನಿಸ್ಸಾಯ ಅತ್ತನೋ ಞಾಣಪ್ಪಭಾವೇನೇವ ಅಭಿನವಗನ್ಥುಪ್ಪಾದನಂ ನ ಪಸ್ಸಾಮಾ’’ತಿ। ಪಸಂಸಾವಚನಮೇವ ಸಮ್ಪಜ್ಜತಿ। ಥೇರವಾದಿನೋ ಹಿ ಏವಂ ಜಾನನ್ತಿ ‘‘ಬುದ್ಧೇನೇವ ಭಗವತಾ ಸಮ್ಮಾಸಮ್ಬುದ್ಧೇನ ದೇಸೇತಬ್ಬೋ ಚೇವ ಧಮ್ಮೋ ಪಞ್ಞಾಪೇತಬ್ಬೋ ಚ ವಿನಯೋ ಅನವಸೇಸೇನ ದೇಸಿತೋ ಚೇವ ಪಞ್ಞತ್ತೋ ಚ, ಸೋಯೇವ ಧಮ್ಮವಿನಯೋ ಸದ್ಧಾಸಮ್ಪನ್ನೇಹಿ ಭಿಕ್ಖೂಹಿ ಚೇವ ಗಹಟ್ಠೇಹಿ ಚ ಯಥಾರಹಂ ಪಟಿಪಜ್ಜಿತಬ್ಬೋ, ನ ತತೋ ಅಞ್ಞೋ ಧಮ್ಮವಿನಯೋ ತಕ್ಕೇತ್ವಾ ಗವೇಸೇತಬ್ಬೋ। ಯದಿ ಪನ ಅಞ್ಞೋ ಧಮ್ಮವಿನಯೋ ಕೇನಚಿ ತಕ್ಕೇತ್ವಾ ಕಥಿತೋ ಅಸ್ಸ, ತಂ ತಸ್ಸೇವ ತಕ್ಕಿನೋ ಸಾಸನಂ ಹೋತಿ ನ ಸತ್ಥು ಸಾಸನಂ। ಯಂ ಯಂ ಪನ ಭಗವತೋ ಧಮ್ಮವಿನಯೇ ಪದಬ್ಯಞ್ಜನಂ ಅತ್ಥತೋ ಅಪಾಕಟಂ ಹೋತಿ, ತತ್ಥ ತತ್ಥ ಪೋರಾಣಕೇಹಿ ಪಟಿಸಮ್ಭಿದಾಛಳಭಿಞ್ಞಾದಿಗುಣಸಮ್ಪನ್ನೇಹಿ ಭಗವತೋ ಅಧಿಪ್ಪಾಯಂ ಜಾನನ್ತೇಹಿ ಅಟ್ಠಕಥಾಚರಿಯೇಹಿ ಸಂವಣ್ಣಿತನಯೇನ ಅತ್ಥೋ ಗಹೇತಬ್ಬೋ, ನ ಅತ್ತನೋಮತಿವಸೇನಾ’’ತಿ। ಆಚರಿಯಬುದ್ಧಘೋಸೋ ಚ ತೇಸಂ ಥೇರವಾದೀನಂ ಅಞ್ಞತರೋ, ಸೋಪಿ ತಥೇವ ಜಾನಾತಿ। ವುತ್ತಞ್ಚೇತಂ ಆಚರಿಯೇನ –
‘‘ಬುದ್ಧೇನ ಧಮ್ಮೋ ವಿನಯೋ ಚ ವುತ್ತೋ,
ಯೋ ತಸ್ಸ ಪುತ್ತೇಹಿ ತಥೇವ ಞಾತೋ।
ಸೋ ಯೇಹಿ ತೇಸಂ ಮತಿಮಚ್ಚಜನ್ತಾ,
ಯಸ್ಮಾ ಪುರೇ ಅಟ್ಠಕಥಾ ಅಕಂಸು॥
ತಸ್ಮಾ ಹಿ ಯಂ ಅಟ್ಠಕಥಾಸು ವುತ್ತಂ,
ತಂ ವಜ್ಜಯಿತ್ವಾನ ಪಮಾದಲೇಖಂ।
ಸಬ್ಬಮ್ಪಿ ಸಿಕ್ಖಾಸು ಸಗಾರವಾನಂ,
ಯಸ್ಮಾ ಪಮಾಣಂ ಇಧ ಪಣ್ಡಿತಾನಂ॥
ತತೋ ಚ ಭಾಸನ್ತರಮೇವ ಹಿತ್ವಾ,
ವಿತ್ಥಾರಮಗ್ಗಞ್ಚ ಸಮಾಸಯಿತ್ವಾ…ಪೇ॰…
ಯಸ್ಮಾ ಅಯಂ ಹೇಸ್ಸತಿ ವಣ್ಣನಾಪಿ,
ಸಕ್ಕಚ್ಚ ತಸ್ಮಾ ಅನುಸಿಕ್ಖಿತಬ್ಬಾ’’ತಿ
ತೇನೇವ ಆಚರಿಯೋ ಭಗವತೋ ಧಮ್ಮವಿನಯಂ ವಾ ಪೋರಾಣಟ್ಠಕಥಂ ವಾ ಅನಿಸ್ಸಾಯ ಅತ್ತನೋ ಞಾಣೇನ ತಕ್ಕೇತ್ವಾ ವಾ ಅತ್ತನಾ ಪರಿಚಿತಲೋಕಿಯಗನ್ಥೇಹಿ ಗಹೇತ್ವಾ ವಾ ನ ಕಞ್ಚಿ ಗನ್ಥಂ ಅಕಾಸಿ। ಯದಿ ಪನ ತಾದಿಸಂ ಕರೇಯ್ಯ, ಮಹಾಪದೇಸಸುತ್ತೇ ಮಹಾಪದೇಸಸುತ್ತೇ ವುತ್ತನಯೇನ ‘‘ಅದ್ಧಾ ಇದಂ ತಸ್ಸ ಭಗವತೋ ವಚನಂ, ಆಚರಿಯಬುದ್ಧಘೋಸಸ್ಸ ಚ ಥೇರಸ್ಸ ಸುಗ್ಗಹಿತ’’ನ್ತಿ ಸಮ್ಪಟಿಚ್ಛನ್ತಿ। ತೇನಾಪಾಯಂ ಸಕಲಲೋಕೇ ಪತ್ಥಟೋ ಹೋತಿ।
ಸೀಲಧುತಙ್ಗಾದೀನಂ ವಿಭಾಗೋ ಚ ಪಟಿಪತ್ತಿನಯಪರಿದೀಪನಞ್ಚ ಪಾಕಟಮೇವ। ತಥಾಯಂ ವಿಸುದ್ಧಿಮಗ್ಗೋ ಸುವಿಞ್ಞೇಯ್ಯಪದವಾಕ್ಯೇಹಿ ಚೇವ ಅನಾಕುಲಪದವಾಕ್ಯೇಹಿ ಚ ತನ್ತಿನಯಾನುರೂಪಾಯ ಪಾಳಿಗತಿಯಾ ಸುಟ್ಠು ಸಙ್ಖತೋ, ತತೋಯೇವ ಚಸ್ಸ ಅತ್ಥೋಪಿ ಸುವಿಞ್ಞೇಯ್ಯೋ ಹೋತಿ। ತಸ್ಮಾ ತಂ ಓಲೋಕೇನ್ತಾ ವಿಞ್ಞುನೋ ವಿಸುದ್ಧಜ್ಝಾಸಯಾ ಖಣೇ ಖಣೇ ಅತ್ಥಪಟಿಸಂವೇದಿನೋ ಚೇವ ಧಮ್ಮಪಟಿಸಂವೇದಿನೋ ಚ ಹುತ್ವಾ ಅನಪ್ಪಕಂ ಪೀತಿಸೋಮನಸ್ಸಂ ಪಟಿಸಂವೇದೇನ್ತಿ।
ಅನೇಕಾನಿ ಚೇತ್ಥ ಪಸಾದಾವಹಾನಿ ಮಹಾತಿಸ್ಸತ್ಥೇರವತ್ಥುಆದೀನಿ ಧಮ್ಮಸೇನಾಪತಿಸಾರಿಪುತ್ತತ್ಥೇರವತ್ಥುಆದೀನಿ
ಏವಂ ಪರಿಸುದ್ಧಪಿಟಕಪಾಳಿನಿಸ್ಸಯತಾದೀಹಿ ಅನೇಕಸತೇಹಿ ಗುಣೇಹಿ ಅಯಂ ವಿಸುದ್ಧಿಮಗ್ಗೋ ಸಕಲಲೋಕೇ ಪತ್ಥಟೋ ಜಾತೋತಿ ವೇದಿತಬ್ಬೋ। ಯಥಾ ಚಾಯಂ ವಿಸುದ್ಧಿಮಗ್ಗೋ, ಏವಂ ಅಞ್ಞಾಪಿ ಆಚರಿಯೇನ ಕತಾ ತಿಪಿಟಕಸಙ್ಗಹಟ್ಠಕಥಾಯೋ ಪೋರಾಣಟ್ಠಕಥಾನಂ ಭಾಸಾಪರಿವತ್ತನಭಾವಾದೀಹಿ ಗುಣೇಹಿ ಸಕಲಲೋಕೇ ಪತ್ಥಟಾಯೇವ ಹೋನ್ತಿ।
ಏತ್ತಾವತಾ ಚ ಪನ ಕಿಮತ್ಥಂ ಕತೋತಿಆದೀನಮ್ಪಿ ಪಞ್ಹಾನಮತ್ಥೋ ವಿತ್ಥಾರೇನ ವಿಭಾವಿತೋವ ಹೋತೀತಿ।
ತತ್ಥೇತಂ ವುಚ್ಚತಿ –
೧.
ಸಮ್ಭಾವನೀಯಸ್ಸ
ಮಾದತ್ತಧೀರಿಟ್ಠಪದಸ್ಸ ಯಸ್ಸ।
ಪಞ್ಞಾದಿಜಾತಾ ಲಲಿತಾ ಗುಣಾಭಾ,
ಭಾತೇವ ಲೋಕಮ್ಹಿ ಸತಂ ಮುದಾಯ॥
೨.
ಸ ಬುದ್ಧಘೋಸಾವ್ಹಥಿರಗ್ಗಧೀಮಾ,
ವಿದೂನ’ಮಚ್ಚನ್ತಸಮಾದರಾ’ದಾ।
ಸಭಾವಜಂ ಬ್ಯತ್ತಿಸಸತ್ತಿಲದ್ಧಂ,
ಸಿರಿಂ ದಧಾತೇವ ಸುಬುದ್ಧಘೋಸೋ॥
೩.
‘‘ಸಮ್ಬುದ್ಧಸೇಟ್ಠೇ ಪರಿನಿಬ್ಬುತಸ್ಮಿಂ,
ಸಂವಚ್ಛರಾನಂ ದಸಮೇ ಸತಮ್ಹಿ।
ಜಾತೋ’’ತಿ ಞಾತೋ ವಿಬುಧೇಹಿ ಬುದ್ಧ-
ಘೋಸಙ್ಕುರೋ ಪತ್ತಸಮತ್ತಮಾನೀ॥
೪.
ವಿಞ್ಞೂ ವಿದೂ’ಮಸ್ಸ ಪುಮಗ್ಗಜಾತೇ,
ಸಞ್ಜಾತತಂ ದಕ್ಖಿಣದೇಸಭಾಗೇ।
ರಮ್ಮೇ’ನ್ದಿಯಸ್ಮಿಂ ಸುಜನಾಕರಸ್ಮಿಂ,
ತತ್ತತ್ಥಮೇಸೀನ’ಮಯಂ ಪತೀತಿ॥
೫.
ಮೋರಣ್ಡಗಾಮಮ್ಹಿ ಸ ತತ್ಥ ಜಾತೋ,
ಪುಞ್ಞಾನಿತೋ ವಿಪ್ಪಕುಲಮ್ಹಿ ಸಮ್ಮಾ।
ಸೂರಸ್ಸ ಲೋಕತ್ಥಸಮಾವಹತ್ಥಂ,
ಉಪ್ಪಜ್ಜನಾಯಾ’ದ್ಯರುಣೋವ ರಂಸಿ॥
೬.
ಸಂವದ್ಧಬುದ್ಧೀ ಸ ಪವುದ್ಧಿಪತ್ತೋ,
ಆರಾಧಯಂ ಞಾತಿಗಣಂ ಸದೇವ।
ವೇದೇಸು ವಿಜ್ಜಾಸು ತದಞ್ಞಸಿಪ್ಪ-
ಗನ್ಥೇಸ್ವನಾಯಾಸಪವೀಣತಾ’ಗಾ॥
೭.
ಸುದ್ಧಾಧಿಮುತ್ತೀನ ವಿವೇಚನೇನ,
ಸಾರಾನು’ಸಾರೋತಿ ವಿವಿಞ್ಚಮಾನೋ।
ವೇದೇಸ್ವ’ಸಾರತ್ತ’ಮಬುಜ್ಝಿ ಯಸ್ಮಾ,
ತುಟ್ಠಿಂ ಸ ನಾಪಜ್ಜಿ ಸುತೇನ ಸೇನ॥
೮.
ಅನ್ವೇಸತೋ
ಸದ್ಧಮ್ಮಸಾರೋ ಸವನೇನ ಲದ್ಧೋ।
ನಿನ್ನೋವ ಬುದ್ಧಸ್ಸ ಸ ಸಾಸನಮ್ಹಿ,
ಉಸ್ಸಾಹಜಾತೋ’ಪಗಮಾಯ ತತ್ಥ॥
೯.
ಧಮ್ಮಾಭಿಲಾಸೀ ಸ ವಿರೋಚಿ ತತ್ಥ,
ಸಂಲದ್ಧಪಬ್ಬಜ್ಜುಪಸಮ್ಪದೋವ।
ಥೇರೇ’ಪಸಙ್ಕಮ್ಮ ವಿಸುದ್ಧಥೇರ-
ವಾದೀನಿಕಾಯಮ್ಹಿ ಪತೀತಪಞ್ಞೇ॥
೧೦.
ತದಾ ಹಿ’ಸುಂ ದಕ್ಖಿಣಇನ್ದಿಯಮ್ಹಿ,
ನಿವಾಸಿನೋ ಥೇರಿಯವಂಸಜಾತಾ।
ತದಞ್ಞವಾದೀ ಚ ಮುನೀ ಮುನಿನ್ದ-
ಮತಂ ಯಥಾಲದ್ಧಿ ಪಕಾಸಯನ್ತಾ॥
೧೧.
ಸದ್ಧಮ್ಮಸಾರಾಧಿಗಮಾಯ ಭಿಯ್ಯೋ,
ಪಾಳಿಂ ಸಮುಗ್ಗಣ್ಹಿ ಜಿನೇರಿತಂ, ಸಾ।
ಜಿವ್ಹಗ್ಗಲೀಲಾ ಮನಸಾ’ಸಿತಾ’ಸ್ಸ,
ಲಕ್ಖೀವ ಪುಞ್ಞೇ ನಿವಸಂ ಬಭಾಸ॥
೧೨.
ಏವಂ ತಮುಗ್ಗಣ್ಹ’ಮಬೋಧಿ ಸಮ್ಮಾ,
‘‘ಏಕಾಯನೋಯಂ ಸುವಿಸುದ್ಧಿಯಾತಿ।
ಮಗ್ಗೋ ವಿವಟ್ಟಾಧಿಗಮಾಯ’’ ತತ್ಥೋ-
ಯ್ಯೋಗಂ ಸಮಾಪಜ್ಜಿ ಪರಂ ಪರತ್ತೀ॥
೧೩.
ಸಭಾವಪಞ್ಞಾ ಮಹತೀ ಚ ಸತ್ಥ-
ನ್ತರೋಪಲದ್ಧಾ ವಿಪುಲಾವ ವಿಜ್ಜಾ।
ತೇನಸ್ಸ ಬುದ್ಧೋತ್ತಿಸಮುದ್ದತಿಣ್ಣೇ,
ಅಕಿಚ್ಛಸಾಧಿತ್ತಪಭಾವ’ಮಞ್ಞಾ॥
೧೪.
ಬುದ್ಧಸ್ಸ ಕಿತ್ತೀವ ಸುಕಿತ್ತಿಘೋಸೋ,
ವತ್ತಿಸ್ಸತೇ’ಚ್ಚಸ್ಸ ಗರೂ ವಿಯತ್ತಾ।
ಅತ್ಥಾನ್ವಿತಂ ನಾಮಮಕಂಸು ಬುದ್ಧ-
ಘೋಸೋತಿ ಸಮ್ಬುದ್ಧಮತಙ್ಗತಸ್ಸ॥
೧೫.
ಮಯೂರದೂತವ್ಹಯಪಟ್ಟನಸ್ಮಿಂ,
ನಿವಸ್ಸ ಕಞ್ಜೀವ್ಹಪುರಾದಿಕೇ ಚ।
ಸ ಅನ್ಧಕಾಖ್ಯಾತಸದೇಸಿಯಟ್ಠ-
ಕಥಂ ಸಮುಗ್ಗಣ್ಹಿ ಸಮಾಹಿತತ್ತೋ॥
೧೬.
ತಾವತ್ತಕೇನಸ್ಸ ಸುಮೇಧಸಸ್ಸಾ-
ಸನ್ತುಟ್ಠಚಿತ್ತಸ್ಸ ತತುತ್ತರಿಮ್ಪಿ।
ಸಮ್ಬುದ್ಧವಾಣೀಸು ಸಮತ್ತಮತ್ಥಂ,
ಅಞ್ಞಾತುಮಿಚ್ಛಾ ಮಹತೀ ಅಜಾಯಿ॥
೧೭.
ಮಹಾಮಹಿನ್ದಾದಿವಸೀವರೇಭಿ,
ಸಮಾಭತಾ ಯಾಟ್ಠಕಥಾ ಸಸಾರಾ।
ಸಥೇರವಾದಾ ಸುವಿನಿಚ್ಛಯಾ ಚ,
ತದಾ ವಿಭಾತಾ ವತ ಲಙ್ಕಯಾ’ಸುಂ॥
೧೮.
ಪವತ್ತಿಮೇತಂ ವಿದಿಯ’ಸ್ಸ ಮೇತ-
ದಹೋಸಿ ‘‘ಯಂ ನೂನ’ಭಿರಾಮಲಙ್ಕಂ।
ಅಲಙ್ಕರೋನ್ತಿಂ ರತನಾಕರಂವ,
ಉಪೇಚ್ಚ ಸಿಕ್ಖೇ’ಟ್ಠಕಥಾ ಮಹನ್ತೀ॥
೧೯.
ತಾ ಭಾಸಯಾ ಸೀಹಳಿಕಾಯ ರಚ್ಚಾ,
ತನ್ತಿಂ ಸಮಾರೋಪ್ಯ ನವಂ ಕರೇಯ್ಯಂ।
ಏವಞ್ಹಿ ದೇಸನ್ತರಿಯಾನ ಬುದ್ಧ-
ಮಾನೀನಮತ್ಥಂ ಖಲು ಸಾಧಯೇ’’ತಿ॥
೨೦.
ಪುರೇ ಚ ಲಙ್ಕಾಗತಸಾಸನಂ ಯಂ,
ಸುನಿಮ್ಮಲಿನ್ದೂವ ಹಿಮಾದಿಮುತ್ತೋ।
ಪಭಾಸಿ, ಕಿಸ್ಮಿಞ್ಚಿ ತದಾಞ್ಞವಾದ-
ಮನಾಕುಲಂ ತಾ’ಕುಲತಂ ಜಗಾಮ॥
೨೧.
ಜಿನಮ್ಹಿ ನಿಬ್ಬಾನಗತೇ ಹಿ ವಸ್ಸ-
ಸತನ್ತರೇ ಸಾಸನಿಕಾ ಸಮಗ್ಗಾ।
ಸಮಾನವಾದಾ ಜಿನಸಾಸನಮ್ಹಿ,
ನ ಕೋಚಿ ಭೇದೋಪಿ ತದಾ ಅಹೋಸಿ॥
೨೨.
ಪಚ್ಛಾ
ಧಮ್ಮೇಹಿ ವಾತೇಹಿ ಪಟಿಚ್ಚ ಪಾಪೇ।
ಜಾತೇಹಿ ಸಂವಿಗ್ಗಮನಾ ಸಮಾಯ,
ಥೇರೇ’ಸ’ಮುಯ್ಯೋಗಮಕಂಸು ದಳ್ಹಂ॥
೨೩.
ಸಙ್ಗೀತಿಯೋ ಕಚ್ಚ ಸುಪೇಸಲೇಹಿ,
ನಿಗ್ಗಯ್ಹಮಾನಾಪಿ ಥಿರೇಹಿ ದಳ್ಹಂ।
ಛಿನ್ನಾಪಿ ರುಕ್ಖಾ’ಸ್ಸು ಪುನೋರುಹಾವಾ-
ಕಾಸುಂವ ಧಮ್ಮಂ ವಿನಯಾ’ಞ್ಞಥಾ ತೇ॥
೨೪.
ನಾನಾಗಣಾ ತೇ ಚ ಅನೇಕವಾದಾ,
ಸಂಸಗ್ಗಕಾರಾ ಜಿನಸಾಸನೇ’ಸುಂ।
ವಾದೇಭಿ ಅಞ್ಞೇಹಿ ಜಿನೇರಿತೇಭ್ಯ-
ಸುದ್ಧಾಯಮಾನಾ ವಿನಯಞ್ಚ ಧಮ್ಮಂ॥
೨೫.
ವಾದಾ ಚ ವಾದೀ ಪಿಟಕಾನಿ ತೇಸಂ,
ಲಙ್ಕಂ ಮಲಙ್ಕಂವ ಕರಂ’ಪಯಾತಾ।
ಪಟಿಗ್ಗಹೇಸುಂ ಪ್ಯಭಯಾದಿವಾಸೀ,
ನಾಞ್ಞೇ ಮಹಾಖ್ಯಾತವಿಹಾರವಾಸೀ॥
೨೬.
ಯಥಾ ಚ ಬುದ್ಧಾಭಿಹಿತಾವ ಪಾಳಿ,
ತದತ್ಥಸಾರಾ ಚ ವಸೀಭಿ ಞಾತಾ।
ನ ‘‘ತೇಧ ವೋಕ್ಕಮ್ಮ ವಿಸುದ್ಧಥೇರ-
ವಾದೀ ವಿವಾದೀ’’ತಿ ಪವತ್ತಿ ಕಾಚಿ॥
೨೭.
ಜೀವಂವ ರಕ್ಖಿಂಸು ಸಥೇರವಾದಂ,
ತನ್ತಿಂ ತದತ್ಥಞ್ಚ ಸನಿಣ್ಣಯಂ ತೇ।
ತಸ್ಮಾ ನ ಸಕ್ಕಾವ ತದಞ್ಞವಾದಿ-
ವಾದೇಭಿ ಹನ್ತುಂ ಚು’ಪಗನ್ತುಮದ್ಧಾ॥
೨೮.
ತಂವಾದಸಂಭೇದಭಯಞ್ಚ ಮಞ್ಞಯಾ,
‘‘ದುದ್ಧಾರವೇಲಾಪಿ ಭಯೇಹಿ ತನ್ತಿನಂ।
ಸಮ್ಮೋಹತಾದೀಹಿ ಭವೇ’’ತಿ ಪೋತ್ಥಕಂ,
ಆರೋಪ್ಯ ಸಮ್ಮಾ ಪರಿಪಾಲಯಿಂಸು ತೇ॥
೨೯.
ತದಾ
ವಿದಂವ ಸಿಕ್ಖಂ ಜಿನಸಾಸನದ್ಧರೋ।
ಸ ಬುದ್ಧಘೋಸೋ ಮುನಿ ಬುದ್ಧಿಪಾಟವೋ,
ಗತೋ’ಸಿ ದೀಪಂ ವರತಮ್ಬಪಣ್ಣಿಕಂ॥
೩೦.
ಲಙ್ಕಂ ಉಪೇಚ್ಚ ಸ ಮಹಾಟ್ಠಕಥಾಣ್ಣವಸ್ಸ,
ಪಾರಂ ಪರಂ ವಿತರಣೇ ಥಿರನಿಣ್ಣಯೋವ।
ಸಂಸುದ್ಧವಂಸಜನಿವಾಸಮಹಾವಿಹಾರ-
ಮಾಗಾ’ಮ್ಬರಂವ ಉದಯಿನ್ದು’ಪಸೋಭಯನ್ತೋ॥
೩೧.
ತಸ್ಮಿಞ್ಚ ದಕ್ಖಿಣದಿಸಾಯ ವಸೀ ಸ ತತ್ಥ,
ಸೋಭಂ ಪಧಾನಘರಸಞ್ಞಿತಪಾರಿವೇಣಂ।
ಪಾಸಾದ’ಮುತ್ತಮ’ಮಕಾ ಸುಜನೇಭಿ ಸೇಬ್ಯಂ,
ಸನ್ತೋ ಮಹಾನಿಗಮಸಾಮಿ ಸುಚಿಣ್ಣಧಮ್ಮೋ॥
೩೨.
ಸಮ್ಮಾ ಚ ಯೋಗಮಕರೀ ಬುಧಬುದ್ಧಮಿತ್ತ-
ಥೇರಾದಿ’ಮನ್ತ’ಮುಪಯಾತ’ಮನೂನತನ್ತೇ।
ಸಂಸೇವಿತೋ ವಿವಿಧಞಾಯಪಬುದ್ಧಿಯಾ ಸೋ,
ಸುತ್ತಾಭಿಧಮ್ಮವಿನಯಟ್ಠಕಥಾಸ್ವ’ನೂನಂ॥
೩೩.
ವೇಯ್ಯತ್ತಿಯಂ’ಸ ಸಮಯೇ ಸಮಯನ್ತರೇ ಚ,
ಪಞ್ಞಾಯ ದಿಸ್ವ ವಿವಟಂವ ನಿಹೀತಮತ್ಥಂ।
ಥೇರಾ ಸಮಗ್ಗಜಿನಮಗ್ಗಮತಾ’ಮತಾಸೀ,
ಮಞ್ಞಿಂಸು ನಗ್ಘರತನಂವ ಸುದುಲ್ಲಭನ್ತಿ॥
೩೪.
ವಿಞ್ಞಾಯ ಧಮ್ಮವಿನಯತ್ಥಯಥಿಚ್ಛದಾನೇ,
ಚಿನ್ತಾಮಣೀತಿ ಸುನಿರೂಪಿತಬುದ್ಧಿರೂಪಂ।
ಯಸ್ಸೇ’ತ್ಥ ನಿಚ್ಛಿತಮನೋ ಕವಿಸಙ್ಘಪಾಲ-
ತ್ಥೇರುತ್ತಮೋ ಜನಹಿತಾಯ ನಿಯೋಜಯೀ ತಂ॥
೩೫.
‘‘ಕಿಞ್ಚಾಪಿ ಸನ್ತಿ ವಿವಿಧಾ ಪಟಿಪತ್ತಿಗನ್ಥಾ,
ಕೇಸಞ್ಚಿ ಕಿಞ್ಚಿ ತು ನ ಬುದ್ಧಮತಾನುಸಾರಂ।
ಸಂಸುದ್ಧಥೇರಸಮಯೇಹಿ ಚ ತೇ ವಿರುದ್ಧಾ,
ತಸ್ಮಾ ಕರೋತು ವಿಮಲಂ ಪಟಿಪತ್ತಿಗನ್ಥಂ’’॥
೩೬.
ಮೇತ್ತಾದಯಮ್ಬುದವನಂ
ಸಂವಸ್ಸತೇ ಚ’ರಿಯಮಗ್ಗಗಮಗ್ಗ’ಮಗ್ಗಂ।
ಸಂಸೋಧನತ್ಥ’ಮಿತಿ ‘‘ಪತ್ಥಿತಥೇರಆಸಂ,
ಪೂರೇಸ್ಸ’ಮೇತ’’ಮಿತಿ ಕಾಸಿ ವಿಸುದ್ಧಿಮಗ್ಗಂ॥
೩೭.
ವೀರಾನುಕಮ್ಪಸತಿಯೋಜಿತಬುದ್ಧಿಮಾ ಸಂ,
ಓಗ್ಗಯ್ಹ, ಗಯ್ಹ ಚ’ ಖಿಲಟ್ಠಕಥಾ ಸತನ್ತೀ।
ಸಾರಂ ಸಖೇದ’ಮನಪೇಕ್ಖಿಯ ಸಾಧುಕಂ ಸ,
ಯಂ’ಕಾಸಿ, ಕಂ ನು’ಧ ನ ರೋಚಯತೇ ಬುಧಂ ಸೋ॥
೩೮.
ವುತ್ತೇ’ತ್ಥ ಭಾವಪರಮಾವ ಸಭಾವಧಮ್ಮಾ,
ವತ್ಥೂ ಚ ಪೀತಿಸುಖವೇದನಿಯಾ’ನಿತಾವ।
ಪುಣ್ಣೋವ ಸಬ್ಬಪಟಿಪತ್ತಿನಯೇಹಿ ಚೇಸೋ,
ಪುಪ್ಫಾಭಿಫುಲ್ಲಪವನಂವ ವಿರಾಜತೇ’ಯಂ॥
೩೯.
ಯಂ ಪಸ್ಸಿಯಾನ ಪರಿಕಪ್ಪಿಯ ರತ್ನಸಾರ-
ಗಬ್ಭಂ ವಿಸುದ್ಧಿ’ಮಭಿಯಾತು’ಮಪೇಕ್ಖಮಾನಾ।
ತಂ ಸಾರ’ಮಾದಿಯಿತು’ಮಾಸು ಪಯುತ್ತಯುತ್ತಾ,
ದಿಸ್ವಾ ಹಿ ನಗ್ಘರತನಂ ನನು ವಜ್ಜಯೇ ನ॥
೪೦.
ಕನ್ತಾ ಪದಾವಲಿ’ಹ ತನ್ತಿನಯಾನುಸಾರಾ,
ಸಾರಾತಿಸಾರನಯಪನ್ತಿ ಪಸಿದ್ಧಸಿದ್ಧಾ।
ಅತ್ಥಾ ಚ ಸನ್ತಿನುಗಮಾಯ ತುಲಾಯಮಾನೋ-
ಯ್ಯೋಗೇನ ಮೇತ್ಥ ಹಿ ವಿನಾ ಪಟಿಪತ್ತಿ ಕಾ’ಞ್ಞಾ॥
೪೧.
ಆಭಾತಿ ಸತ್ಥು ಚತುರಾಗಮಮಜ್ಝಗೋ’ಯಂ-
ಅತ್ಥೇ ಪಕಾಸಯಿಹ ಭಾಣುವ ನೇಕದಬ್ಬೇ।
ಮೇಧಾವಿಪೀತಿಜನನಂ’ಸ ವಿಧಾನ’ಮೇತಂ-
ತೀತಞ್ಹಿ ಯಾವ ಕವಿಗೋಚರ’ಮಸ್ಸ ಞಾಣಂ॥
೪೨.
ದಿಟ್ಠಾವ ತಿಕ್ಖಮತಿ’ಮಸ್ಸ ವಿಸುದ್ಧಿಮಗ್ಗ-
ಸಮ್ಪಾದನೇನ ಸಮುಪಾತ್ತಸುಧೀಪದೇಭಿ।
ತೇನಸ್ಸ ಬುದ್ಧವಚನತ್ಥವಿಭಾವನಾಯ,
ಪಬ್ಯತ್ತಸತ್ತಿ ವಿದಿತಾ ವಿದಿತಾಗಮೇಹಿ॥
೪೩.
ಖ್ಯಾತಂ
ಥೇರಸ್ಸ ಸುದ್ಧಮತಿಬುದ್ಧಸಿರೀವ್ಹಯಸ್ಸ।
ಲೋಕತ್ಥ’ಮಾವಿಕತಪತ್ಥನ’ಮಾದಿಯಾನ,
ಸಾಮಞ್ಚ ನಿನ್ನಹದಯೇನ ಜನಾನ’ಮತ್ಥೇ॥
೪೪.
ಸಮ್ಬುದ್ಧಭಾವವಿದಿತೇನಿ’ಮಿನಾ ಸಮನ್ತ-
ಪಾಸಾದಿಕಾವ್ಹವಿನಯಟ್ಠಕಥಾ ಪಣೀತಾ।
ಸೂರೋ’ದಿತೇ ವಿಯ ತಯಾ ವಿನಯತ್ಥಮೂಳ್ಹಾ-
ಮೂಳ್ಹೀ ಭವನ್ತಿ ಜಿನನೀತಿಪಥಾ’ಧಿಗನ್ತ್ವಾ॥
೪೫.
ಲಙ್ಕಾ ಅಲಙ್ಕತಿಕತಾವ ಮಹಾಮಹಿನ್ದ-
ತ್ಥೇರೇನ ಯಾ ಚ ವಿನಯಟ್ಠಕಥಾ’ಭತಾ, ತಂ।
ಕನ್ತಾಯ ಸೀಹಳಗಿರಾಯ ಗಿರಾಯಮಾನಾ,
ಅಚ್ಚನ್ತಕನ್ತಬಹುಲಾ ಮುನಯೋ ಪುರಾ’ಸುಂ॥
೪೬.
ಅಞ್ಞಾ ಚ ಪಚ್ಚರಿ-ಕುರುನ್ದಿಸಮಞ್ಞಿತಾದೀ,
ದೀಪಂ ಪದೀಪಕರಣೀ ವಿನಯಮ್ಹಿ ಯಾ’ಸುಂ।
ಸಙ್ಗಯ್ಹ ತಾಸ’ಮಖಿಲತ್ಥನಯೇ ಚ ಥೇರ-
ವಾದೇ ಚ ಮುತ್ತರತನಾನಿವ ಮೇಕಸುತ್ತೇ॥
೪೭.
ತಾಹೇವ ಸೀಹಳನಿರುತ್ತಿಯುತಞ್ಚ ತನ್ತಿಂ,
ಆರೋಪಿಯಾನ ರುಚಿರಂ ಅಥ ವಿತ್ಥತಞ್ಚ।
ಮಗ್ಗಂ ಸಮಾಸನವಸೇನ ಯಥಾ ಸಮತ್ತ-
ಲೋಕೇನ ಯಾ ಗರುಕತಾ ಕತಮಾನನಾ’ಕಾ॥
೪೮.
ಸುದ್ಧನ್ವಯಾಗಥವಿರಾ ಚ ವಿಸುದ್ಧಥೇರ-
ವಾದೀ ವಿಸುದ್ಧವಿನಯಾಗಮಪುಜ್ಜಧಮ್ಮಾ।
ಸುದ್ಧಂ ಕರಿಂಸು ನ ಯಥೇ’ನ್ತಿ ತದಞ್ಞವಾದಾ,
ಇಚ್ಚಾದಿ’ಮಾವಿಕರಿಯಾ’ಸಿ ನಿದಾನಮೇತ್ಥ॥
೪೯.
ಯಸ್ಮಿಂ ಮನುಞ್ಞಪದಪನ್ತಿ ಸುಭಾ ಸುಬೋಧಾ,
ಅತ್ಥಾ ಚ ಪೀತಿಸಮ’ವಿಮ್ಹಯತಾದಿಭಾವೀ।
ಚಿತ್ರಾ ವಿಚಿತ್ರಮತಿಜಾ ಕವಿಚಿತ್ತಹಂಸಾ,
ತಸ್ಮಾ ರಸಾಯತಿ ತದತ್ಥನುಸಾರಿನಂ ಯಂ॥
೫೦.
ಅಚ್ಚನ್ತಸಾಗರನಿಭಾ
ಸನ್ತೇ’ತ್ಥ ಯಾ’ಸು ವಿನಯಟ್ಠಕಥಾ ಪುರಾಣಾ।
ತಾಸಂ ಯಥಾಭಿಮತಪನ್ತಿ ಸುತನ್ತಿಕತ್ತಂ,
ಕಿಞ್ಹಿ’ಸ್ಸ ಕಿಞ್ಚಿ ಬಲವೀರ’ಪಟಿಚ್ಚ ಕಾತುಂ॥
೫೧.
ಉಯ್ಯೋಗ’ಮಸ್ಸ ಕರುಣಾಪಹಿತಂ ಪಟಿಚ್ಚ,
ಪಞ್ಞಾಸಹಾಯಸಹಿತಂ ಬಲವಞ್ಚ ದಳ್ಹಂ।
ಲದ್ಧಾವ ಯಾ ನಿಖಿಲಲೋಕಮನುಞ್ಞಭೂತಾ,
ಮೇಧಾವಿನಂ’ನುಸಭಗಾವ ವಿರಾಜತೇ ಸಾ॥
೫೨.
ವಿಞ್ಞೂಭಿ ಯಾ ‘‘ವಿನಯಸಾಗರಪಾರತಿಣ್ಣೇ’’,
ಸಮ್ಭಾವಿತಾ ‘‘ಸುತರಣಾಯತಿ ಸೀಘವಾಹಾ’’।
ಇಚ್ಚಾಭಿಮಾನಿತಗುಣಾ’ಜ್ಜ ರರಾಜ ಯಾವ,
ಕಿಂ ಯಂ ಥಿರಂ ಲಹು ವಿನಸ್ಸತಿ ದುಪ್ಪಸಯ್ಹಂ॥
೫೩.
‘‘ಯಾ ಬ್ಯಾಪಿನೀ’ಖಿಲನಯಸ್ಸ ಸುಬೋಧಿನೀ ಚ,
ಸೋತೂಭಿ ಸೇವಿತಸದಾತನಧಮ್ಮರಙ್ಗಂ।
ಕತ್ವಾನ ಲೋಕಪಹಿತೇ ಸಗುಣೇ ದಧನ್ತೀ,
ಠಾತೂ’’ತಿ ನಟ್ಠ’ಮುಪಗಾ’ಟ್ಠಕಥಾ ಪುರಾಣಾ॥
೫೪.
ಜನಾಭಿಸತ್ತಾಯ ದಯಾಯ ಚೋದಿತೋ,
ವಿಛೇಜ್ಜ ಖೇದಂ ವಿನಯಮ್ಹಿ ಸಾಧುನಂ।
ಅಥಾಗಮಾನ’ಟ್ಠಕಥಾವಿಧಾನನೇ,
ಧುರಂ ದಧಾತುಂ’ಭಿಮುಖಾ’ಸಿ ಸೋ ಸುಧೀ॥
೫೫.
ಪದ್ಮಂವ ಫುಲ್ಲಾಭಿನತಂ ಸುಭಾಣುಭಂ,
ಲದ್ಧಾನ ಫುಲ್ಲಂ’ತಿಸಯಾ’ಸಿ ಚೇತನಾ।
ದಾಠಾದಿನಾಗೇನ ಥಿರಗ್ಗಧೀಮತಾ,
ಯಾ ಪತ್ಥಿತಾ’ರಬ್ಭ ತದತ್ಥಸಿಜ್ಝನೇ॥
೫೬.
ದೀಘಾಗಮತ್ಥೇಸು ಸಬುದ್ಧಿವಿಕ್ಕಮ-
ಮಾಗಮ್ಮ ಸಾರಾಧಿಗಮಾ ಸುಮಙ್ಗಲ-
ನಾಮಾನುಗನ್ತಾವ ವಿಲಾಸಿನೀತಿ ಯಾ,
ಸಂವಣ್ಣನಾ ಲೋಕಹಿತಾಯ ಸಮ್ಭವೀ॥
೫೭.
ಗಮ್ಭೀರಮೇಧಾವಿಸಯಾಗಮಮ್ಹಿಪಿ,
ವಿಞ್ಞಾತಬುದ್ಧಾಭಿಮತಾ ಬಹೂ ಜನಾ,
ಅಞ್ಞತ್ಥಸಾಧಾ ಮಹತಞ್ಹಿ ಬುದ್ಧಿಯೋ॥
೫೮.
ಸಾ’ನೀತವಿದ್ವಾಕ್ಖಿಮನಾ ಮನಾಯಿತಾ,
ಕನ್ತಾಗಮೇ ಧಮ್ಮಸಭಾಯತೇ ಸದಾ।
ತೇನೇವ ಮಞ್ಞೇ’ಹ ತಿರೋಕತಾ ತಯಾ,
ಕಿಂ ಸೀಘಗ’ಞ್ಞತ್ರ ಪಥಞ್ಞಗಾಮಿಕಾ॥
೫೯.
ಪತ್ವಾ ಮಹನ್ತಾ’ಮ್ಬರ’ಮಮ್ಬುದೋ ಯಥಾ,
ಲೋಕತ್ಥಸಾಧೀಪಿ ಮಹಾಸಯಂ ಮತಿ।
ತಸ್ಮಾ’ಸ್ಸ ಸಿದ್ಧಾ’ಟ್ಠಕಥಾಪರಮ್ಪರಾ,
ಬುದ್ಧಿಪ್ಪದಾನಾಯ’ ಹುವುಂ ನವಾ ನವಾ॥
೬೦.
ಬುದ್ಧಾದಿಮಿತ್ತಂ ಥಿರಸೇಟ್ಠ’ಮುದ್ದಿಸಂ,
ಸಂವಣ್ಣನಾ ಚಾಸಿ ಪಪಞ್ಚಸೂದನೀ।
‘‘ಸಬ್ಬತ್ಥಸಾರೇ ಜಿನಮಜ್ಝಿಮಾಗಮೇ,
ಲದ್ಧಾನ ಪೀತಿಂ ಸುಜನಾ ಸಮೇನ್ತು’’ತಿ॥
೬೧.
ಉಪ್ಪಜ್ಜಿ ‘‘ಸಾರತ್ಥಪಕಾಸಿನೀ’’ತಿ ಯಾ,
ಸಾ ಜೋತಿಪಾಲಸ್ಸ ಯಥಾಭಿಲಾಸಿತಂ।
ಲೋಕಂ ಯಥಾನಾಮಿಕಸಾರದೀಪನಾ,
ಭಾತಾ’ಸಿ ಸಮ್ಮಾಪಟಿಪನ್ನಪನ್ಥದಾ॥
೬೨.
ಸಮ್ಪೂರಿ ಕಾತುಂ’ಸ ಮನೋರಥೋ ಯಯಾ,
ಅಙ್ಗುತ್ತರನ್ತಾಗಮಮತ್ಥವಣ್ಣನಾ।
ತನ್ನಾಮಧೇಯ್ಯಂ ಸುಜನಞ್ಚ ಜೀವಕಂ,
ಸೋ ಜೋತಿಪಾಲಞ್ಚ ಪಸತ್ಥಧೀತಿಮಂ॥
೬೩.
ಉದ್ದಿಸ್ಸ ಯಂ’ಕಾಸಿ ಪವೀಣತಂ ಕರಂ,
ಬುದ್ಧಾದಿಸಂಸೇಬ್ಯಸುಮಗ್ಗದಸ್ಸನೇ।
ಸದ್ಧಮ್ಮಪುಪ್ಫಾನ’ ವನಾಯಿತಾ’ಸಿ ಸಾ,
ವಿದ್ವಾಲಿಸಙ್ಘಸ್ಸ ಸದಾವಗಾಹಣಾ॥
೬೪.
ಯೇನ’ತ್ತಲದ್ಧಿಂ
ದುಬ್ಬೋಧಧಮ್ಮೇ ಚ ಸಭಾವದೀಪನೇ।
ಬುಜ್ಝನ್ತು, ಇಚ್ಚಾಸಿ’ಭಿಧಮ್ಮಸಾಗರೋ,
ತತ್ಥಾ’ವತಾರಂ ಸುಕರೇನ ಸಾಧಿನೀ॥
೬೫.
ಮೇಧಾವಿಲಾಸಾ’ಸ್ಸ’ಹುವು’ಟ್ಠಸಾಲಿನೀ,
ಕನ್ತಾ ಚ ಸಮ್ಮೋಹವಿನೋದನೀತಿ ಯಾ।
ತಾ ಬುದ್ಧಘೋಸೋತಿ ಸತುಲ್ಯನಾಮಿಕ-
ಮಾಗಮ್ಮ ಜಾತಾ ಸುಜನತ್ಥಸಾಧಿನೀ॥
೬೬.
ಅಞ್ಞಾ ಚ ಪಞ್ಚಟ್ಠಕಥಾ’ಭಿಧಮ್ಮಜೇ,
ಭಾವೇ ನಿಧಾಯೇ’ತ್ಥ ಯಥಾ’ಸ್ಸು ಸುತ್ತರಾ।
ಗಮ್ಭೀರಮತ್ಥೇಸು ಪವಿದ್ಧಬುದ್ಧಿತಂ,
ಸಮ್ಪಾದನೀ ಸತ್ಥು’ತುಲತ್ತದೀಪನೀ॥
೬೭.
ಸೋಣಾವ್ಹಥೇರಸ್ಸ ಪಟಿಚ್ಚ ಯಾಚನಂ,
ತಾ ಯಾಯ ಕಙ್ಖಾ ವಿತರನ್ತಿ ಭಿಕ್ಖವೋ।
ಯಾ ಪಾತಿಮೋಕ್ಖಮ್ಹಿ, ತದನ್ವಯಾವ್ಹಯಂ,
ಸಂವಣ್ಣನಂ’ಕಾಸಿ ಸ ಧೀಮತಂ ವರೋ॥
೬೮.
ಸಮತ್ತಲೋಕಟ್ಠವಿಭಾವಿರಞ್ಜನಾ,
ಕತೇ’ಮಿನಾ ಧಮ್ಮಪದಸ್ಸ ವಣ್ಣನಾ।
ಥಿರಂ ಸಮುದ್ದಿಸ್ಸ ಕುಮಾರಕಸ್ಸಪಂ,
ಸತಂ ಮನಂ ಪೀತಿಪಫುಲ್ಲಿತಂ ಯಯಾ॥
೬೯.
ಅಞ್ಞಾ’ಸ್ಸ ಯಾ ಸುತ್ತನಿಪಾತ-ಖುದ್ದಕ-
ಪಾಠತ್ಥದಾತಾ ಪರಮತ್ಥಜೋತಿಕಾ।
ಸಂವಣ್ಣನಾ ಜಾತಕತನ್ತಿ ಮಣ್ಡನಾ,
ತಾ ಹೋನ್ತಿ ಲೋಕಸ್ಸ ಹಿತಪ್ಪದೀಪಿನೀ॥
೭೦.
ನಿಸ್ಸೇಸಲೋಕಮ್ಹಿ ಪಚಾರಣಿಚ್ಛಾ,
ಲಙ್ಕಾಗತಾನ’ಟ್ಠಕಥಾನ’ಮದ್ಧಾ।
ಯಾ ಥೇರವಾದೀನ’ಮಪೂರಿ ಬುದ್ಧ-
ಘೋಸಗ್ಗಥೇರಸ್ಸ ಪಭಾವಲದ್ಧಾ॥
೭೧.
ಭದ್ದಂ’ಸ
ಸಮಗ್ಗಗಾಮೀ’ನುಕರೋನ್ತಿ ತೇಸಂ।
ಸಸಙ್ಕಸೂರಾ ಹಿ ಸದಾತನಾ ಯೇ,
ಲೋಕಂ ಪಮೋದಞ್ಚ ಕರಂ ಚರನ್ತಿ॥
೭೨.
ಸುಬುದ್ಧಘೋಸಸ್ಸ ವಿಭಾವಿಸತ್ತಿ-
ಪಬ್ಯತ್ತಿ’ಮಾರಬ್ಭ ಥಿರಾಸಭಸ್ಸ।
ಸಮಗ್ಗಲೋಕೋ ಹಿ ಸುಥೇರವಾದೇ,
ಮಾನಂ ಪವಡ್ಢೇಸಿ ಅನಞ್ಞಜಾತಂ॥
೭೩.
ಬುದ್ಧೋತಿ ನಾಮಂ ಭುವನಮ್ಹಿ ಯಾವ,
ಸುಬುದ್ಧಘೋಸಸ್ಸ ಸಿಯಾ ನ ಕಿಞ್ಹಿ।
ಲದ್ಧಾ ಹಿ ಸಾಧೂಭಿ ಮಹೋಪಕಾರಾ,
ಮಹಗ್ಘವಿತ್ತಾನಿವ ತಂಸಕಾಸಾ॥
೭೪.
ಖೀಯೇಥ ವಣ್ಣೋ ನ ಸಮುದ್ಧಟೋಪಿ,
ನನ್ವ’ಸ್ಸ ನೇಕಾ ಹಿ ಗುಣಾ ಅನನ್ತಾ।
ಕೋ ನು’ದ್ಧರೇಯ್ಯಾ’ ಖಿಲಸಾಗರೋದೇ,
ತಥಾಪಿ ಮಞ್ಞನ್ತು ಸುಧೀ ಸದಾ ತೇತಿ॥
ಛಟ್ಠಸಙ್ಗೀತಿಭಾರನಿತ್ಥಾರಕಸಙ್ಘಸಮಿತಿಯಾ ಪಕಾಸಿತಾಯಂ
ವಿಸುದ್ಧಿಮಗ್ಗನಿದಾನಕಥಾ ನಿಟ್ಠಿತಾ।