೯. ಉಪನಿಸ್ಸಯಪಚ್ಚಯೋ
ತಿವಿಧೋ ಉಪನಿಸ್ಸಯಪಚ್ಚಯೋ, ಆರಮ್ಮಣೂಪನಿಸ್ಸಯೋ ಅನನ್ತರೂಪನಿಸ್ಸಯೋ ಪಕತೂಪನಿಸ್ಸಯೋ। ತತ್ಥ ಆರಮ್ಮಣೂಪ ನಿಸ್ಸಯೋ ಆರಮ್ಮಣಾಧಿಪತಿಪಚ್ಚಯಸದಿಸೋ, ಅನನ್ತರೂಪನಿಸ್ಸಯೋ ಅನನ್ತರಪಚ್ಚಯಸದಿಸೋ।
ಕತಮೋ ಪಕತೂಪನಿಸ್ಸಯೋ। ಸಬ್ಬೇಪಿ ಅತೀತಾನಾಗತ ಪಚ್ಚುಪ್ಪನ್ನಾ ಅಜ್ಝತ್ತಬಹಿದ್ಧಾಭೂತಾ ಚಿತ್ತಚೇತಸಿಕರೂಪಧಮ್ಮಾ ಚ ನಿಬ್ಬಾನಞ್ಚ ಪಞ್ಞತ್ತಿ ಚ ಸಬ್ಬೇಸಂ ಪಚ್ಚುಪ್ಪನ್ನಾನಂ ಚಿತ್ತಚೇತಸಿಕಾನಂ ಧಮ್ಮಾನಂ ಯಥಾರಹಂ ಪಕತೂಪನಿಸ್ಸಯೋ।
ತತ್ಥ ಅತೀತೋ ಪರಿನಿಬ್ಬುತೋ ಅಮ್ಹಾಕಂ ಬುದ್ಧೋ ಚ ಧಮ್ಮೋ ಚ ಅರಿಯಸಾವಕಸಙ್ಘೋ ಚ ಸಮ್ಮುತಿಸಙ್ಘಪರಮ್ಪರಾ ಚ ಅಮ್ಹಾಕಂ ಪಚ್ಛಿಮ ಜನಾನಂ ಕುಸಲುಪ್ಪತ್ತಿಯಾ ಪಕತೂಪನಿಸ್ಸಯಪಚ್ಚಯೋ। ತಥಾ ಲೋಕೇ ಅತೀತಾ ಕಾಲಙ್ಕತಾ ಮಾತಾಪಿತರೋ ಚ ಆಚರಿಯಾ ಚ ಪಣ್ಡಿತಸಮಣಬ್ರಾಹ್ಮಣಾ ಚ ಪಾಕಟಾ ನಾನಾತಿತ್ಥಾಚರಿಯಾ ಚ ಮಹಿದ್ಧಿಕಾ ಮಹಾನುಭಾವಾ ಪೋರಾಣಕರಾಜಾನೋ ಚ ಪಚ್ಛಿಮಕಾನಂ ಜನಾನಂ ಕುಸಲುಪ್ಪತ್ತಿಯಾ ವಾ ಅಕುಸಲುಪ್ಪತ್ತಿಯಾ ವಾ ಸುಖದುಕ್ಖುಪ್ಪತ್ತಿಯಾ ವಾ ಪಕತೂಪನಿಸ್ಸಯೋ। ತಥಾ ಹಿ ತೇ ಪಚ್ಛಿಮಕಾನಂ ಜನಾನಂ ಅತ್ಥಾಯ ನಾನಾಸದ್ಧಮ್ಮಪಞ್ಞತ್ತಿಯೋ ವಾ ನಾನಾಅಸದ್ಧಮ್ಮಪಞ್ಞತ್ತಿಯೋ ವಾ ನಾನಾಲೋಕೂಪಕರಣಾನಿ ವಾ ಪುರೇ ಪಟ್ಠಪೇಸುಂ। ಪಚ್ಛಿಮಜನಾ ಚ ತೇಹಿ ಪಟ್ಠಪಿತೇಸು ದಾನಸೀಲಾದಿಧಮ್ಮೇಸು ವಾ ಲೋಕಚಾರಿತ್ತ ಕುಲಗೋತ್ತಚಾರಿತ್ತ ಧಮ್ಮೇಸು ವಾ ನಾನಾದಿಟ್ಠಿವಾದೇಸು ವಾ ನಾನಾಕಮ್ಮಾಯತನಸಿಪ್ಪಾಯತನ ವಿಜ್ಜಾಠಾನೇಸು ವಾ ಯಥಾಪಟ್ಠಪಿತೇಸು ಗಾಮನಿಗಮನಗರಖೇತ್ತವತ್ಥು ತಳಾಕಪೋಕ್ಖರಣಿಆವಾಟಾದೀಸು ವಾ ಗೇಹರಥಸಕಟನಾವಾ ಸಮ್ಪೋತಸಮ್ಬನ್ಧಾದೀಸು ವಾ ಜಾತರೂಪರಜತಮಣಿಮುತ್ತಾದೀಸು ವಾ ದಾಯಜ್ಜಂ ಪಟಿಪಜ್ಜನ್ತಾ ಲೋಕೇ ವಡ್ಢನ್ತಿ।
ಅನಾಗತೋಪಿ ಮೇತ್ತೇಯ್ಯೋ ನಾಮ ಬುದ್ಧೋ ಚ ತಸ್ಸ ಧಮ್ಮೋ ಚ ತಸ್ಸ ಸಙ್ಘೋ ಚ ಏತರಹಿ ಬಹುಜ್ಜನಾನಂ ಪಾರಮಿಪುಞ್ಞಪ್ಪವತ್ತಿಯಾ ಪಕತೂಪನಿಸ್ಸಯಪಚ್ಚಯೋ। ತಥಾ ಇಮಸ್ಮಿಂ ಭವೇ ಚ ಪಚ್ಛಿಮೇ ಕಾಲೇ ಪಟಿಲಭಿಸ್ಸಮಾನಾ ಇಸ್ಸರಿಯಟ್ಠಾನಧನಧಞ್ಞಸಮ್ಪತ್ತಿಯೋ ಪುರಿಮೇ ಕಾಲೇ ಠಿತಾನಂ ಮಹಾಜನಾನಂ ನಾನಾಭಿಸಙ್ಖಾರುಪ್ಪತ್ತಿಯಾ ಪಕತೂಪನಿಸ್ಸಯ ಪಚ್ಚಯೋ। ಅನಾಗತಭವೇ ಚ ಅನುಭವಿಸ್ಸಮಾನಾ ಭವಸಮ್ಪತ್ತಿ ಭೋಗ ಸಮ್ಪತ್ತಿಯೋ
ಪಚ್ಚುಪ್ಪನ್ನಾ ಬುದ್ಧಾಯೋ ಪಚ್ಚಯಾ ಪಚ್ಚುಪ್ಪನ್ನಾನಂ ಮನುಸ್ಸದೇವಬ್ರಹ್ಮಾನಂ ಪಚ್ಚುಪ್ಪನ್ನಾ ಮಾತಾಪಿತರೋ ಪಚ್ಚುಪ್ಪನ್ನಾನಂ ಪುತ್ತಧೀತಾದೀನಂ ಪಚ್ಚುಪ್ಪನ್ನಪಕತೂಪ ನಿಸ್ಸಯೋ ನಾಮ। ಸೋ ಸುಪಾಕಟೋಯೇವ।
ಅಜ್ಝತ್ತಭೂತಾ ಪಕತೂಪನಿಸ್ಸಯಧಮ್ಮಾ ನಾಮ ಬುದ್ಧಾದೀಸು ಸವಿಞ್ಞಾಣಕಸನ್ತಾನೇಸು ಉಪ್ಪನ್ನಾ ಪಚ್ಚಯಧಮ್ಮಾ। ಬಹಿದ್ಧಾಭೂತಾ ಪಕತೂಪನಿಸ್ಸಯಧಮ್ಮಾ ನಾಮ ಸತ್ತಾನಂ ಪತಿಟ್ಠಾನಭೂತಾ ಪಥವಿಪಬ್ಬತನದೀ ಸಮುದ್ದಾದಯೋ ತೇಸಂ ತೇಸಂ ಸತ್ತಾನಂ ಬಹೂಪಕಾರಾ ಅರಞ್ಞವನರುಕ್ಖ ತಿಣಪುಬ್ಬಣ್ಣಾಪರಣ್ಣಾದಯೋ ಚನ್ದಸೂರಿಯಗಹನಕ್ಖತ್ತಾದಯೋ ವಸ್ಸೋದಕಅಗ್ಗಿವಾತಸೀತಉಣ್ಹಾದಯೋ ಚ ಸಬ್ಬೇಪಿ ತೇ ಸತ್ತಾನಂ ಕುಸಲುಪ್ಪತ್ತಿಯಾ ವಾ ಅಕುಸಲುಪ್ಪತ್ತಿಯಾ ವಾ ಸುಖುಪ್ಪತ್ತಿಯಾ ವಾ ದುಕ್ಖುಪ್ಪತ್ತಿಯಾ ವಾ ಬಲವಪಚ್ಚಯಾ ಹೋನ್ತಿ।
ಇಮೇ ಜನಾ ದಿಟ್ಠೇವ ಧಮ್ಮೇ ಪರಿನಿಬ್ಬಾಯಿಸ್ಸಾಮಾತಿ ಬೋಧಿಪಕ್ಖಿಯ ಧಮ್ಮೇ ವಾ ಭಾವೇನ್ತಿ, ಅನಾಗತೇ ಬುದ್ಧಕಾಲೇ ಪರಿನಿಬ್ಬಾಯಿಸ್ಸಾಮಾತಿ ಪಾರಮೀಧಮ್ಮೇ ವಾ ಪರಿಪೂರೇನ್ತಿ। ತತ್ಥ ನಿಬ್ಬಾನಂ ತೇಸಂ ಧಮ್ಮಾನಂ ಉಪ್ಪತ್ತಿಯಾ ಬಲವಪಚ್ಚಯೋ ಹೋತಿ।
ಲೋಕೇ ನಾನಾವೋಹಾರಭೂತಾ ನಾಮಪಞ್ಞತ್ತಿಯೋ ಚ ಬುದ್ಧ ಸಾಸನೇ ತಿಪಿಟಕಪರಿಯತ್ತಿಧಮ್ಮಭೂತಾ ನಾಮಪಞ್ಞತ್ತಿಯೋ ಚ ತೇಸಂ ತೇಸಂ ಅತ್ಥಾನಂ ಜಾನನತ್ಥಾಯ ಬಲವಪಚ್ಚಯೋ।
ತತ್ಥ ಸಙ್ಖತಧಮ್ಮಾ ನಾಮ ಪಚ್ಚಯೇ ಸತಿ ಉಪ್ಪಜ್ಜನ್ತಿ, ಅಸತಿ ನುಪ್ಪಜ್ಜನ್ತಿ। ಉಪ್ಪಜ್ಜಿತ್ವಾಪಿ ಪಚ್ಚಯೇ ಸತಿ ತಿಟ್ಠನ್ತಿ, ಅಸತಿ ನ ತಿಟ್ಠನ್ತಿ। ತಸ್ಮಾ ತೇಸಂ ಉಪ್ಪತ್ತಿಯಾ ವಾ ಠಿತಿಯಾ ವಾ ಪಚ್ಚಯೋ ನಾಮ ಇಚ್ಛಿತಬ್ಬೋ। ನಿಬ್ಬಾನಂ ಪನ ಪಞ್ಞತ್ತಿ ಚ ಅಸಙ್ಖತಧಮ್ಮಾ ಹೋನ್ತಿ
ಕುಸಲೋ ಕುಸಲಸ್ಸ ಉಪನಿಸ್ಸಯೋ। ಸದ್ಧಂ ಉಪನಿಸ್ಸಾಯ ದಾನಂ ದೇತಿ, ಸೀಲಂ ಸಮಾದಿಯತೀತಿಆದಿನಾ ಸುಪಾಕಟೋ। ತಥಾ ರಾಗಂ ಉಪನಿಸ್ಸಾಯ ಪಾಣಂ ಹನತಿ, ಅದಿನ್ನಂ ಆದಿಯತೀತಿಆದಿನಾ ಸಪ್ಪಾಯಂ ಉತುಂ ಸಪ್ಪಾಯಂ ಭೋಜನಂ ಉಪನಿಸ್ಸಾಯ ಕಾಯಿಕಂ ಸುಖಂ ಪಚ್ಚನುಭೋತೀತಿಆದಿನಾ ಚ ಅಕುಸಲೋ ಅಕುಸಲಸ್ಸ, ಅಬ್ಯಾಕತೋ ಅಬ್ಯಾಕತಸ್ಸ ಉಪನಿಸ್ಸಯೋಪಿ ಸುಪಾಕಟೋ।
ಕುಸಲೋ ಪನ ಅಕುಸಲಸ್ಸಪಿ ಬಲವೂಪನಿಸ್ಸಯೋ। ದಾನಂ ದತ್ವಾ ತೇನ ದಾನೇನ ಅತ್ತಾನಂ ಉಕ್ಕಂಸೇತಿ, ಪರಂ ವಮ್ಭೇತಿ। ತಥಾ ಸೀಲ ಸಮ್ಪನ್ನೋ ಹುತ್ವಾ ಸಮಾಧಿಸಮ್ಪನ್ನೋ ಹುತ್ವಾ ಪಞ್ಞಾಸಮ್ಪನ್ನೋ ಹುತ್ವಾ ಅತ್ತಾನಂ ಉಕ್ಕಂಸೇತಿ, ಪರಂ ವಮ್ಭೇತಿ।
ಕುಸಲೋ ಅಬ್ಯಾಕತಸ್ಸಪಿ ಬಲವೂಪನಿಸ್ಸಯೋ। ಸಬ್ಬಾನಿ ಚತುಭೂಮಿಕಕುಸಲಕಮ್ಮಾನಿ ವಾ ಕಮ್ಮಪರಿವಾರಾನಿ ಕುಸಲಾನಿ ವಾ ಕಾಲನ್ತರೇ ಚತುಭೂಮಿಕಾನಂ ವಿಪಾಕಾಬ್ಯಾಕತಾನಂ ಬಲವೂಪನಿಸ್ಸಯೋ। ದಾನಪಾರಮಿಂ ಪೂರೇನ್ತಾ ಪೂರಣಕಾಲೇ ಬಹುಂ ಕಾಯಿಕದುಕ್ಖಂ ಪಚ್ಚನುಭವನ್ತಿ। ತಥಾ ಸೀಲಪಾರಮಿಂ ನಿಕ್ಖಮಪಾರಮಿಂ ಪಞ್ಞಾಪಾರಮಿಂ ವೀರಿಯಪಾರಮಿಂ ಖನ್ತಿಪಾರಮಿಂ ಸಚ್ಚಪಾರಮಿಂ ಅಧಿಟ್ಠಾನಪಾರಮಿಂ ಮೇತ್ತಾಪಾರಮಿಂ ಉಪೇಕ್ಖಾ ಪಾರಮಿಂ। ಏಸೇವ ನಯೋ ಝಾನಭಾವನಾ ಮಗ್ಗಭಾವನಾಸುಪಿ।
ಅಕುಸಲೋ ಕುಸಲಸ್ಸಪಿ ಬಲವೂಪನಿಸ್ಸಯೋ। ಇಧೇಕಚ್ಚೋ ಪಾಪಂ ಕತ್ವಾ ಪಚ್ಛಾ ವಿಪ್ಪಟಿಸಾರೀ ಹುತ್ವಾ ತಸ್ಸ ಪಾಪಸ್ಸ ಪಹಾನಾಯ ದಾನಸೀಲಝಾನಮಗ್ಗಕುಸಲಾನಿ ಸಮ್ಪಾದೇತಿ। ತಂ ಪಾಪಂ ತೇಸಂ ಕುಸಲಾನಂ ಬಲವೂಪನಿಸ್ಸಯೋ।
ಅಕುಸಲೋ ಅಬ್ಯಾಕತಸ್ಸಪಿ ಬಲವೂಪನಿಸ್ಸಯೋ। ಇಧ ಬಹೂ ಜನಾ ದುಚ್ಚರಿತಾನಿ ಕತ್ವಾ ಚತೂಸು ಅಪಾಯೇಸು ಪತಿತ್ವಾ ಅಪಾಯದುಕ್ಖಂ ಪಚ್ಚನುಭವನ್ತಿ। ದಿಟ್ಠಧಮ್ಮೇಪಿ ಕೇಚಿ ಅತ್ತನೋ ವಾ ಪರಸ್ಸ ವಾ ದುಚ್ಚರಿತಕಮ್ಮ ಪಚ್ಚಯಾ ಬಹುಂ ದುಕ್ಖಂ ಪಚ್ಚನುಭವನ್ತಿ। ಕೇಚಿ ದುಚ್ಚರಿತಕಮ್ಮೇನ ಧನಂ ಲಭಿತ್ವಾ ಸುಖಂ ಪಚ್ಚನುಭವನ್ತಿ। ಬಹುಜ್ಜನಾ ರಾಗಮೂಲಕಂ ಬಹುಂ ದುಕ್ಖಂ ಪಚ್ಚನುಭವನ್ತಿ, ದೋಸಮೂಲಕಂ ದಿಟ್ಠಿಮೂಲಕಂ ಮಾನಮೂಲಕನ್ತಿ।
ಅಬ್ಯಾಕತೋ ಕುಸಲಸ್ಸಪಿ ಬಲವೂಪನಿಸ್ಸಯೋ। ಧನ ಸಮ್ಪತ್ತಿಯಾ ದಾನಂ ದೇತಿ, ಸೀಲಂ ಪೂರೇತಿ, ಪಞ್ಞಂ ಪೂರೇತಿ, ಭಾವನಾಸಪ್ಪಾಯಂ ಆವಾಸಂ ವಾ ಲೇಣಂ ವಾ ಗುಹಂವಾ ರುಕ್ಖಂ ವಾ ಅರಞ್ಞಂ ವಾ ಪಬ್ಬತಂ ವಾ ಗೋಚರಗಾಮಂ ವಾ ಉತುಸಪ್ಪಾಯಂ ವಾ ಆಹಾರಸಪ್ಪಾಯಂ ವಾ ಲಭಿತ್ವಾ ತಂ ತಂ ಭಾವನಂ ಭಾವೇತಿ।
ಅಬ್ಯಾಕತೋ ಅಕುಸಲಸ್ಸಪಿ ಬಲವೂಪನಿಸ್ಸಯೋ। ಲೋಕೇ ಚಕ್ಖುಸಮ್ಪದಂ ನಿಸ್ಸಾಯ ಬಹೂನಿ ದಸ್ಸನಮೂಲಾನಿ ಅಕುಸಲಾನಿ ಉಪ್ಪಜ್ಜನ್ತಿ। ಏಸ ನಯೋ ಸೋತಸಮ್ಪದಾದೀಸು
ಇಧ ಸುತ್ತನ್ತೂಪನಿಸ್ಸಯೋಪಿ ವತ್ತಬ್ಬೋ। ಕಲ್ಯಾಣಮಿತ್ತಂ ಉಪ ನಿಸ್ಸಾಯ ಪಾಪಮಿತ್ತಂ ಉಪನಿಸ್ಸಾಯ ಗಾಮಂ ಉಪನಿಸ್ಸಾಯ ಅರಞ್ಞಂ ಉಪನಿಸ್ಸಾಯಾತಿಆದಿನಾ ಬಹೂಸು ಠಾನೇಸು ಆಗತೋ। ಅಪಿ ಚ ಪಞ್ಚನಿಯಾಮಧಮ್ಮಾ ಸತ್ತಲೋಕ ಸಙ್ಖಾರಲೋಕ ಓಕಾಸಲೋಕ ಸಙ್ಖಾತಾನಂ ತಿಣ್ಣಂ ಲೋಕಾನಂ ಅವಿಚ್ಛಿನ್ನಪ್ಪವತ್ತಿಯಾ ಬಲವಪಚ್ಚಯಾ ಹೋನ್ತಿ। ಅಯಞ್ಚ ಅತ್ಥೋ ನಿಯಾಮದೀಪನಿಯಂ ಅಮ್ಹೇಹಿ ವಿತ್ಥಾರತೋ ದೀಪಿತೋತಿ।
ಕೇನಟ್ಠೇನ ಆರಮ್ಮಣೂಪನಿಸ್ಸಯೋತಿ। ಅಧಿಪತಿಭೂತಂ ಆರಮ್ಮಣಮೇವ ಆರಮ್ಮಣಿಕಧಮ್ಮಾನಂ ಬಲವನಿಸ್ಸಯಟ್ಠೇನ ಆರಮ್ಮಣೂಪ ನಿಸ್ಸಯೋ।
ಕೇನಟ್ಠೇನ ಅನನ್ತರೂಪನಿಸ್ಸಯೋತಿ। ಪುರಿಮಂ ಅನನ್ತರಚಿತ್ತಮೇವ ಪಚ್ಛಿಮಸ್ಸ ಅನನ್ತರಚಿತ್ತಸ್ಸ ಉಪ್ಪಜ್ಜನತ್ಥಾಯ ಬಲವನಿಸ್ಸಯಟ್ಠೇನ ಅನನ್ತರೂಪನಿಸ್ಸಯೋ। ಮಾತಾ ವಿಯ ಪುರಿಮಚಿತ್ತಂ, ಪುತ್ತೋ ವಿಯ ಪಚ್ಛಿಮಚಿತ್ತಂ। ಯಥಾ ಮಾತಾ ಅತ್ತನೋ ಅನನ್ತರೇ ಪುತ್ತಸ್ಸ ಉಪ್ಪಜ್ಜನತ್ಥಾಯ ಬಲವೂಪ ನಿಸ್ಸಯೋ ಹೋತಿ, ತಥಾ ಪುರಿಮಚಿತ್ತಂ ಪಚ್ಛಿಮಚಿತ್ತಸ್ಸ ಉಪ್ಪಜ್ಜನತ್ಥಾಯಾತಿ।
ಕೇನಟ್ಠೇನ ಪಕತೂಪನಿಸ್ಸಯೋತಿ। ಪಕತಿಯಾವ ಲೋಕೇ ಪಣ್ಡಿತಾನಂ ಪಾಕಟೋ ಉಪನಿಸ್ಸಯೋ ಪಕತೂಪನಿಸ್ಸಯೋ।
ಏತ್ಥ ಚ ಅನನ್ತರೂಪನಿಸ್ಸಯಾನುಭಾವೋ ಅನನ್ತರಚಿತ್ತೇ ಏವ ಫರತಿ। ಪಕತೂಪನಿಸ್ಸಯಾನುಭಾವೋ ಪನ ದೂರೇಪಿ ಫರತಿಯೇವ। ತಥಾ ಹಿ ಇಮಸ್ಮಿಂ ಭವೇ ಪುರಿಮೇಸು ದಿವಸೇಸು ವಾ ಮಾಸೇಸು ವಾ ಸಂವಚ್ಛರೇಸು ವಾ ದಿಟ್ಠಸುತಘಾಯಿತಸಾಯಿತಫುಸಿತವಿಞ್ಞಾತಾನಿ ಆರಮ್ಮಣಾನಿ ಪಚ್ಛಾತಥಾರೂಪೇ ಪಚ್ಚಯೇ ಸತಿ ವಸ್ಸಸತೇಪಿ ಮನೋದ್ವಾರೇ ಆಪಾತಂ ಆಗಚ್ಛನ್ತಿ। ಇದಂ ನಾಮ ಪುಬ್ಬೇ ಮಯಾ ದಿಟ್ಠಂ ಸುತನ್ತಿಆದಿನಾ ಸತ್ತಾ ಅನುಸ್ಸರನ್ತಿ। ಓಪಪಾತಿಕಸತ್ತಾ ಪನ ಪುರಿಮಭವಂಪಿ ಅನುಸ್ಸರನ್ತಿ। ತಥಾ ಮನುಸ್ಸೇಸುಪಿ ಅಪ್ಪೇಕಚ್ಚೇ ಜಾತಿಸ್ಸರಸಞ್ಞಾಲಾಭಿನೋ। ತಥಾ ಪುಬ್ಬೇ ಅನೇಕಸತಸಹಸ್ಸೇಸು ದಿಟ್ಠಾದೀಸು ವತ್ಥೂಸು ಪಚ್ಛಾ ಏಕಸ್ಮಿಂ ಖಣೇ ಏಕಂ ವತ್ಥುಂ ದಿಸ್ವಾ ವಾ ಸುತ್ವಾ ವಾ ತಸ್ಮಿಂ ಏವ ಖಣೇ ಬಹೂಸುಪಿ ತೇಸು ಮನೋವಿಞ್ಞಾಣಸನ್ತಾನಂ ಫರಮಾನಂ ಪವತ್ತತೀತಿ। ಉಪನಿಸ್ಸಯಪಚ್ಚಯ ದೀಪನಾ ನಿಟ್ಠಿತಾ।