ಚಾಣಕ್ಯನೀತಿಲಾ ಗಾಥಾ

ಲಾಲನೇ ಬಹವೋ ದೋಸಾ,

ತಾಳನೇ ಬಹವೋ ಗುಣಾ।

ತಸ್ಮಾ ಪುತ್ತಞ್ಚ ಸಿಸ್ಸಞ್ಚ,

ತಾಳಯೇ ನ ಚ ಲಾಲಯೇ॥

೨೮.

ಅತೀತಸ್ಸ ಹಿ ಮಿತ್ತಸ್ಸ,

ಯೋ ಚೇ ದೋಸಂ ಪಕಾಸಯೇ।

ಸೋ ಹವೇ ಪಚ್ಚುಪ್ಪನ್ನಸ್ಸ,

ದೋಸಂ ಭಾಸೇತಿ ಞಾಯತಿ॥

೨೯.

ಲತಾವಿಯ ಸೇವಕಾ ತೇ,

ಯೇ ನಿಸ್ಸಯಂ ಪಲಮ್ಬರೇ।

ನಿಸ್ಸಯಸ್ಸ ವಿನಾಸೇನ,

ಭೂಮ್ಯಂ ಸೇನ್ತಿ ಅನಾಥಕಾ॥

೩೦.

ದೋಸಸಿಙ್ಗೇಹಿ ವಿಜ್ಝನ್ತೋ,

ಮಾನಖೂರೇಹಿ ಅಕ್ಕಮಂ।

ಭಯಂ ಕರೋತಿ ಲೋಕಮ್ಹಿ,

ಗೋವ ಬಾಲೋ ವಿಹಿಂಸಕೋ॥

೩೧.

ಆದೋ ಉಪರಿ ಲೋಕೋಯಂ,

ಉಜುಲೇಖಾಯ ತಿಟ್ಠತಿ।

ಮುಸಾವಾತೇಹಿ ತಂಲೋಕಂ,

ನಿಪಾತೇಸಿ ಅನಜ್ಜವಂ॥

೩೨.

ಸುಘಟಂ ಕುಮ್ಭಕಾರೇನ,

ನಾರಹೋ ಪರಿಭುಞ್ಜಿತುಂ।

ತಥೂಪಮಾಯ ವೇಕ್ಖೇಯ್ಯ,

ಸಕಮ್ಮಪರಕಮ್ಮನಿ॥

೩೩.

ಅನನ್ತರಂಸೀ ಸೂರೋಪಿ,

ನಸಕ್ಕೋತಿ ಘನಂ ತಮಂ।

ವಿಜ್ಝಿತುಂ ರಂಸಿಯಾ ಲೋಕೇ,

ತಥಾ ಮದನಮೋಹಿತಾ।

ನಸಕ್ಕೋನ್ತಿ ಮದಂ ಭೇತ್ವಾ,

ಪಞ್ಞಾಭಾಯ ಪಭಾಸಿತುಂ॥

೩೪.

ಖೇದವೇರಂ ದಲಿದ್ದಮ್ಹಿ,

ಭೋಗಿಮ್ಹಿ ರೋಗುಪದ್ದವಂ।

ದೇಸ್ಸವೇರಞ್ಚ ಆಣಿಮ್ಹಿ,

ಪಸ್ಸೇ ಲೋಕಸ್ಸ ವೇರಿತಂ॥

೩೫.

ಸಂಲದ್ಧೇನ ಸುಭೋಗೇನ,

ಜೀವಂ ಸುದ್ಧಂ ಕರೇ ನಿಜಂ।

ಸೇಟ್ಠೋ ಸೋ ತೇನ ಜೀವೇನ,

ಜೇಗುಚ್ಛೋ ಮಲಜೀವಿಕೋ॥

೩೬.

ವಜಿರ ಪುಪ್ಫರಾಗಾನಂ,

ವಿಸೇಸಂ ಯೋ ನಬುಜ್ಝತಿ।

ಕಥಞ್ಹಿ ಸೋ ವಿಕ್ಕೀಣೇಯ್ಯ,

ಕೀಣೇಯ್ಯ ವಾ ಯಥಾತಥಂ॥

೩೭.

ಕಿಪ್ಪೀಲಿ ಕೋಪಿ ಚಿನ್ತೇತ್ವಾ,

ಪಬ್ಬತಂ ಭೇತ್ತು ಮುಸ್ಸಹಂ।

ಅಬಲಾ ತನುಮಜ್ಝತ್ತಾ,

ಚಿನ್ತಾ ಹಸ್ಯಾವ ಸಾ ಮುಧಾ॥

೩೮.

ಜಾತಮತ್ತಂ ನ ಯೋ ಸತ್ತುಂ,

ರೋಗಞ್ಚೂಪಸಮಂ ನಯೇ।

ಮಹಾಬಲೋಪಿ ತೇನೇವ,

ವುದ್ಧಿಂಪತ್ವಾ ಸ ಹಞ್ಞತೇ॥

೩೯.

ಸಜೀವಮಂಸಭಕ್ಖೇಹಿ ,

ಸದಾಠೀಹಿ ಮುಖೇಹಿ ಭೋ।

ಬಿಳಾರಬ್ಯಗ್ಘಸೀಹಾನಂ ,

ನಿಹೀನಾನಿ ಅನೇಕಧಾ।

ತಿಕ್ಖಾನಿ ಖರವಾದಾನಿ,

ಮನುಸ್ಸಾನಂ ಮುಖಾನಿ ವೇ॥

೪೦.

ವಿಲುಪ್ಪನ್ತಾ ವಿಧಾವನ್ತಿ,

ಸಜೀವವುತ್ತಿಕಮ್ಮುನಾ।

ಜನಾ ತೇನ ವಿಹಞ್ಞನ್ತಿ,

ಚರನ್ತಿ ಧಮ್ಮವೇಮುಖಾ॥

೪೧.

ಸುಲಭಂ ಲೋಕಿಯಂ ಲೋಕೇ,

ಸಾಸನೀಯಂವ ದುಲ್ಲಭಂ।

ದುಲ್ಲಭಂ ತಂ ವಮಞ್ಞನ್ತೋ,

ಏಸೋ ಬಾಲತಮೋ ಭವೇ॥

೪೨.

ಯೋ ಪತಿತ್ಥ ಅಗ್ಯಾವಾಟಂ,

ಮೋಹಾ ತಂ ಉಪಕಾರಿತುಂ।

ಅಞ್ಞೋರೋಹಿ ತದಾ ವಾಟಂ,

ದುತೀಯೋ ಮುಳ್ಹಮುಳ್ಹಕೋ॥

೪೩.

ಬ್ಯಗ್ಘೋ ಆವುಧವಿದ್ಧೋ ಹಿ,

ಅಕಾ ದುಟ್ಠಾನಿ ನಿನ್ನದಂ।

ತಥೇವ ಸಾಧುಸತ್ಥೇನ,

ವಿದ್ಧೋ ಬಾಲೋ ಪಕುಪ್ಪಿತೋ॥

೪೪.

ಪಿವನ್ತಿ ಲೋಹಿತಂ ಡಂಸಾ,

ಅನ್ತೋ ತುಣ್ಡೇನ ಮಕ್ಖಿಕಾ।

ಬಹಿದ್ಧಾ ಪರಿವಾರೇನ್ತಿ,

ಜನೋ ತೇನ ಡಂಸಾಯಯೇ॥

೪೫.

ಅಧನಸ್ಸ ಖಣೋ ಅಪ್ಪೋ,

ಸದ್ಧಮ್ಮೋ ಅಪ್ಪಕಾಲಿನೋ।

ಅಪ್ಪಕೋ ತೇನ ಯುಞ್ಜೇಯ್ಯುಂ,

ಖಣಂ ಬಹುಂ ಲಭೇತವೇ॥