<?xml version="1.0" encoding="UTF-16"?>
<?xml-stylesheet type="text/xsl" href="tipitaka-knda.xsl"?>
<TEI.2>
<teiHeader></teiHeader>
<text>
<front></front>
<body>
<p rend="chapter">೫. ಮುಣ್ಡರಾಜವಗ್ಗೋ</p>

<p rend="subhead">೧. ಆದಿಯಸುತ್ತವಣ್ಣನಾ</p>

<p rend="bodytext" n="41"><hi rend="paranum">೪೧</hi><hi rend="dot">.</hi> ಪಞ್ಚಮಸ್ಸ <pb ed="P" n="3.0252"/> ಪಠಮೇ <hi rend="bold">ಭೋಗಾನಂ ಆದಿಯಾ</hi>ತಿ ಭೋಗಾನಂ ಆದಾತಬ್ಬಕಾರಣಾನಿ। <hi rend="bold">ಉಟ್ಠಾನವೀರಿಯಾಧಿಗತೇಹೀ</hi>ತಿ ಉಟ್ಠಾನಸಙ್ಖಾತೇನ ವೀರಿಯೇನ ಅಧಿಗತೇಹಿ। <hi rend="bold">ಬಾಹಾಬಲಪರಿಚಿತೇಹೀ</hi>ತಿ ಬಾಹುಬಲೇನ ಸಞ್ಚಿತೇಹಿ। <hi rend="bold">ಸೇದಾವಕ್ಖಿತ್ತೇಹೀ</hi>ತಿ ಸೇದಂ ಅವಕ್ಖಿಪೇತ್ವಾ ಉಪ್ಪಾದಿತೇಹಿ। <hi rend="bold">ಧಮ್ಮಿಕೇಹೀ</hi>ತಿ ಧಮ್ಮಯುತ್ತೇಹಿ। <hi rend="bold">ಧಮ್ಮಲದ್ಧೇಹೀ</hi>ತಿ ದಸಕುಸಲಕಮ್ಮಂ ಅಕೋಪೇತ್ವಾ ಲದ್ಧೇಹಿ। <hi rend="bold">ಪೀಣೇತೀ</hi>ತಿ ಪೀಣಿತಂ <pb ed="M" n="3.0023"/> ಥೂಲಂ ಕರೋತಿ। ಸೇಸಮೇತ್ಥ ಚತುಕ್ಕನಿಪಾತೇ ವುತ್ತನಯೇನೇವ ವೇದಿತಬ್ಬಂ। ದುತಿಯಂ ಉತ್ತಾನತ್ಥಮೇವ।</p>

<p rend="subhead">೩. ಇಟ್ಠಸುತ್ತವಣ್ಣನಾ</p>

<p rend="bodytext" n="43"><hi rend="paranum">೪೩</hi><hi rend="dot">.</hi> ತತಿಯೇ <hi rend="bold">ಆಯುಸಂವತ್ತನಿಕಾ ಪಟಿಪದಾ</hi>ತಿ ದಾನಸೀಲಾದಿಕಾ ಪುಞ್ಞಪಟಿಪದಾ। ಸೇಸೇಸುಪಿ ಏಸೇವ ನಯೋ। <hi rend="bold">ಅತ್ಥಾಭಿಸಮಯಾ</hi>ತಿ ಅತ್ಥಸ್ಸ ಅಭಿಸಮಾಗಮೇನ, ಅತ್ಥಪ್ಪಟಿಲಾಭೇನಾತಿ ವುತ್ತಂ ಹೋತಿ।</p>

<p rend="subhead">೪. ಮನಾಪದಾಯೀಸುತ್ತವಣ್ಣನಾ</p>

<p rend="bodytext" n="44"><hi rend="paranum">೪೪</hi><hi rend="dot">.</hi> ಚತುತ್ಥೇ <pb ed="V" n="3.0023"/> <hi rend="bold">ಉಗ್ಗೋ</hi>ತಿ ಗುಣೇಹಿ ಉಗ್ಗತತ್ತಾ ಏವಂಲದ್ಧನಾಮೋ। <hi rend="bold">ಸಾಲಪುಪ್ಫಕಂ ಖಾದನೀಯ</hi>ನ್ತಿ ಚತುಮಧುರಯೋಜಿತೇನ ಸಾಲಿಪಿಟ್ಠೇನ ಕತಂ ಸಾಲಪುಪ್ಫಸದಿಸಂ ಖಾದನೀಯಂ। ತಞ್ಹಿ ಪಞ್ಞಾಯಮಾನವಣ್ಟಪತ್ತಕೇಸರಂ ಕತ್ವಾ ಜೀರಕಾದಿಸಮ್ಭಾರಯುತ್ತೇ ಸಪ್ಪಿಮ್ಹಿ ಪಚಿತ್ವಾ ಸಪ್ಪಿಂ ವಿನಿವತ್ತೇತ್ವಾ ಕೋಲುಮ್ಬೇ ಪೂರೇತ್ವಾ ಗನ್ಧವಾಸಂ ಗಾಹಾಪೇತ್ವಾ ಪಿದಹಿತ್ವಾ ಲಞ್ಛೇತ್ವಾ ಠಪಿತಂ <pb ed="P" n="3.0253"/> ಹೋತಿ। ತಂ ಸೋ ಯಾಗುಂ ಪಿವಿತ್ವಾ ನಿಸಿನ್ನಸ್ಸ ಭಗವತೋ ಅನ್ತರಭತ್ತೇ ದಾತುಕಾಮೋ ಏವಮಾಹ। <hi rend="bold">ಪಟಿಗ್ಗಹೇಸಿ ಭಗವಾ</hi>ತಿ ದೇಸನಾಮತ್ತಮೇತಂ, ಉಪಾಸಕೋ ಪನ ತಂ ಭಗವತೋ ಚ ಪಞ್ಚನ್ನಞ್ಚ ಭಿಕ್ಖುಸತಾನಂ ಅದಾಸಿ। ಯಥಾ ಚ ತಂ, ಏವಂ ಸೂಕರಮಂಸಾದೀನಿಪಿ। ತತ್ಥ <hi rend="bold">ಸಮ್ಪನ್ನಕೋಲಕ</hi>ನ್ತಿ ಸಮ್ಪನ್ನಬದರಂ। <hi rend="bold">ಸೂಕರಮಂಸ</hi>ನ್ತಿ ಮಧುರರಸೇಹಿ ಬದರೇಹಿ ಸದ್ಧಿಂ ಜೀರಕಾದಿಸಮ್ಭಾರೇಹಿ ಯೋಜೇತ್ವಾ ಪಕ್ಕಂ ಏಕಸಂವಚ್ಛರಿಕಸೂಕರಮಂಸಂ। <hi rend="bold">ನಿಬ್ಬತ್ತತೇಲಕ</hi>ನ್ತಿ ವಿನಿವತ್ತಿತತೇಲಂ। <hi rend="bold">ನಾಲಿಯಸಾಕ</hi>ನ್ತಿ ಸಾಲಿಪಿಟ್ಠೇನ ಸದ್ಧಿಂ ಮದ್ದಿತ್ವಾ ಜೀರಕಾದಿಸಂಯುತ್ತೇ ಸಪ್ಪಿಮ್ಹಿ ಪಚಿತ್ವಾ ಚತುಮಧುರೇನ ಯೋಜೇತ್ವಾ ವಾಸಂ ಗಾಹಾಪೇತ್ವಾ ಠಪಿತಂ ನಾಲಿಯಸಾಕಂ। <hi rend="bold">ನೇತಂ ಭಗವತೋ ಕಪ್ಪತೀ</hi>ತಿ ಏತ್ಥ ಅಕಪ್ಪಿಯಂ ಉಪಾದಾಯ ಕಪ್ಪಿಯಮ್ಪಿ ನ ಕಪ್ಪತೀತಿ ವುತ್ತಂ, ಸೇಟ್ಠಿ ಪನ ಸಬ್ಬಮ್ಪಿ ತಂ ಆಹರಾಪೇತ್ವಾ ರಾಸಿಂ ಕತ್ವಾ ಯಂ ಯಂ ಅಕಪ್ಪಿಯಂ, ತಂ ತಂ ಅನ್ತರಾಪಣಂ ಪಹಿಣಿತ್ವಾ ಕಪ್ಪಿಯಂ ಉಪಭೋಗಪರಿಭೋಗಭಣ್ಡಂ ಅದಾಸಿ। ಚನ್ದನಫಲಕಂ ನಾತಿಮಹನ್ತಂ ದೀಘತೋ ಅಡ್ಢತೇಯ್ಯರತನಂ, ತಿರಿಯಂ ದಿಯಡ್ಢರತನಂ, ಸಾರವರಭಣ್ಡತ್ತಾ ಪನ ಮಹಗ್ಘಂ ಅಹೋಸಿ। ಭಗವಾ ತಂ ಪಟಿಗ್ಗಹೇತ್ವಾ ಖಣ್ಡಾಖಣ್ಡಿಕಂ ಛೇದಾಪೇತ್ವಾ ಭಿಕ್ಖೂನಂ ಅಞ್ಜನಪಿಸನತ್ಥಾಯ ದಾಪೇಸಿ।</p>

<p rend="bodytext"><hi rend="bold">ಉಜ್ಜುಭೂತೇಸೂ</hi>ತಿ <pb ed="M" n="3.0024"/> ಕಾಯವಾಚಾಚಿತ್ತೇಹಿ ಉಜುಕೇಸು। <hi rend="bold">ಛನ್ದಸಾ</hi>ತಿ ಪೇಮೇನ। <hi rend="bold">ಚತ್ತ</hi>ನ್ತಿಆದೀಸು ಪರಿಚ್ಚಾಗವಸೇನ <hi rend="bold">ಚತ್ತಂ</hi>। ಮುತ್ತಚಾಗತಾಯ <hi rend="bold">ಮುತ್ತಂ</hi>। ಅನಪೇಕ್ಖಚಿತ್ತತಾಯ ಚಿತ್ತೇನ ನ ಉಗ್ಗಹಿತನ್ತಿ <hi rend="bold">ಅನುಗ್ಗಹೀತಂ। ಖೇತ್ತೂಪಮೇ</hi>ತಿ <pb ed="P" n="3.0254"/> ವಿರುಹನಟ್ಠೇನ ಖೇತ್ತಸದಿಸೇ।</p>

<p rend="bodytext"><hi rend="bold">ಅಞ್ಞತರಂ ಮನೋಮಯ</hi>ನ್ತಿ ಸುದ್ಧಾವಾಸೇಸು ಏಕಂ ಝಾನಮನೇನ ನಿಬ್ಬತ್ತಂ ದೇವಕಾಯಂ। <hi rend="bold">ಯಥಾಧಿಪ್ಪಾಯೋ</hi>ತಿ ಯಥಾಜ್ಝಾಸಯೋ। ಇಮಿನಾ ಕಿಂ ಪುಚ್ಛತಿ? ತಸ್ಸ ಕಿರ ಮನುಸ್ಸಕಾಲೇ ಅರಹತ್ತತ್ಥಾಯ ಅಜ್ಝಾಸಯೋ ಅಹೋಸಿ, ತಂ ಪುಚ್ಛಾಮೀತಿ ಪುಚ್ಛತಿ। ದೇವಪುತ್ತೋಪಿ ಅರಹತ್ತಂ ಪತ್ತತಾಯ <hi rend="bold">ತಗ್ಘ ಮೇ ಭಗವಾ ಯಥಾಧಿಪ್ಪಾಯೋ</hi>ತಿ ಆಹ। <hi rend="bold">ಯತ್ಥ ಯತ್ಥೂಪಪಜ್ಜತೀ</hi>ತಿ ತೀಸು ವಾ ಕುಲಸಮ್ಪತ್ತೀಸು ಛಸು ವಾ ಕಾಮಸಗ್ಗೇಸು ಯತ್ಥ ಯತ್ಥ ಉಪ್ಪಜ್ಜತಿ, ತತ್ಥ ತತ್ಥ ದೀಘಾಯು ಯಸವಾ ಹೋತೀತಿ। ಪಞ್ಚಮಂ ಚತುಕ್ಕನಿಪಾತೇ ವುತ್ತನಯೇನೇವ ವೇದಿತಬ್ಬಂ। ಛಟ್ಠಸತ್ತಮಾನಿ ಉತ್ತಾನತ್ಥಾನೇವ।</p>

<p rend="subhead">೮. ಅಲಬ್ಭನೀಯಠಾನಸುತ್ತವಣ್ಣನಾ</p>

<p rend="bodytext" n="48"><hi rend="paranum">೪೮</hi><hi rend="dot">.</hi> ಅಟ್ಠಮೇ <pb ed="V" n="3.0024"/> <hi rend="bold">ಅಲಬ್ಭನೀಯಾನೀ</hi>ತಿ ಅಲದ್ಧಬ್ಬಾನಿ, ನ ಸಕ್ಕಾ ಲಭಿತುಂ। <hi rend="bold">ಠಾನಾನೀ</hi>ತಿ ಕಾರಣಾನಿ। <hi rend="bold">ಜರಾಧಮ್ಮಂ ಮಾ ಜೀರೀ</hi>ತಿ ಯಂ ಮಯ್ಹಂ ಜರಾಸಭಾವಂ, ತಂ ಮಾ ಜೀರತು। ಸೇಸಪದೇಸುಪಿ ಏಸೇವ ನಯೋ। <hi rend="bold">ನಚ್ಛಾದೇಯ್ಯಾ</hi>ತಿ ನ ರುಚ್ಚೇಯ್ಯ। <hi rend="bold">ಅಬ್ಬುಹೀ</hi>ತಿ ನೀಹರಿ।</p>

<p rend="bodytext"><hi rend="bold">ಯತೋ</hi>ತಿ ಯಸ್ಮಿಂ ಕಾಲೇ। <hi rend="bold">ಆಪದಾಸೂ</hi>ತಿ ಉಪದ್ದವೇಸು। <hi rend="bold">ನ ವೇಧತೀ</hi>ತಿ ನ ಕಮ್ಪತಿ ನಾನುಸೋಚತಿ। <hi rend="bold">ಅತ್ಥವಿನಿಚ್ಛಯಞ್ಞೂ</hi>ತಿ ಕಾರಣತ್ಥವಿನಿಚ್ಛಯೇ ಕುಸಲೋ। <hi rend="bold">ಪುರಾಣ</hi>ನ್ತಿ ನಿಬ್ಬಿಕಾರತಾಯ ಪೋರಾಣಕಮೇವ। <hi rend="bold">ಜಪ್ಪೇನಾ</hi>ತಿ ವಣ್ಣಭಣನೇನ। <hi rend="bold">ಮನ್ತೇನಾ</hi>ತಿ ಮಹಾನುಭಾವಮನ್ತಪರಿವತ್ತನೇನ। <hi rend="bold">ಸುಭಾಸಿತೇನಾ</hi>ತಿ ಸುಭಾಸಿತಕಥನೇನ। <hi rend="bold">ಅನುಪ್ಪದಾನೇನಾ</hi>ತಿ ಸತಸ್ಸ ವಾ ಸಹಸ್ಸಸ್ಸ ವಾ ದಾನೇನ। <hi rend="bold">ಪವೇಣಿಯಾ</hi> <pb ed="P" n="3.0255"/> <hi rend="bold">ವಾ</hi>ತಿ ಕುಲವಂಸೇನ ವಾ, ‘‘ಇದಂ ಅಮ್ಹಾಕಂ ಪವೇಣಿಯಾ ಆಚಿಣ್ಣಂ, ಇದಂ ಅನಾಚಿಣ್ಣ’’ನ್ತಿ ಏವಂ ಪವೇಣಿಕಥನೇನಾತಿ ಅತ್ಥೋ। <hi rend="bold">ಯಥಾ ಯಥಾ ಯತ್ಥ ಲಭೇಥ ಅತ್ಥ</hi>ನ್ತಿ ಏತೇಸು ಜಪ್ಪಾದೀಸು ಯೇನ ಯೇನ ಯತ್ಥ ಯತ್ಥ ಠಾನೇ ಜರಾಧಮ್ಮಾದೀನಂ ಅಜೀರಣತಾದಿಅತ್ಥಂ ಲಭೇಯ್ಯ। <hi rend="bold">ತಥಾ ತಥಾ ತತ್ಥ ಪರಕ್ಕಮೇಯ್ಯಾ</hi>ತಿ ತೇನ ತೇನ ತಸ್ಮಿಂ ತಸ್ಮಿಂ ಠಾನೇ ಪರಕ್ಕಮಂ ಕರೇಯ್ಯ। <hi rend="bold">ಕಮ್ಮಂ ದಳ್ಹ</hi>ನ್ತಿ ವಟ್ಟಗಾಮಿಕಮ್ಮಂ ಮಯಾ ಥಿರಂ ಕತ್ವಾ ಆಯೂಹಿತಂ, ಸ್ವಾಹಂ ಇದಾನಿ ಕಿನ್ತಿ ಕರೋಮೀತಿ ಏವಂ ಪಚ್ಚವೇಕ್ಖಿತ್ವಾ ಅಧಿವಾಸೇಯ್ಯಾತಿ।</p>

<p rend="subhead">೯. ಕೋಸಲಸುತ್ತವಣ್ಣನಾ</p>

<p rend="bodytext" n="49"><hi rend="paranum">೪೯</hi><hi rend="dot">.</hi> ನವಮೇ <pb ed="M" n="3.0025"/> <hi rend="bold">ಉಪಕಣ್ಣಕೇ</hi>ತಿ ಕಣ್ಣಮೂಲೇ। <hi rend="bold">ದುಮ್ಮನೋ</hi>ತಿ ದುಟ್ಠುಮನೋ। <hi rend="bold">ಪತ್ತಕ್ಖನ್ಧೋ</hi>ತಿ ಪತಿತಕ್ಖನ್ಧೋ। <hi rend="bold">ಪಜ್ಝಾಯನ್ತೋ</hi>ತಿ ಚಿನ್ತಯನ್ತೋ। <hi rend="bold">ಅಪ್ಪಟಿಭಾನೋ</hi>ತಿ ನಿಪ್ಪಟಿಭಾನೋ ಹುತ್ವಾ। ಸೇಸಂ ಹೇಟ್ಠಾ ವುತ್ತನಯಮೇವ।</p>

<p rend="subhead">೧೦. ನಾರದಸುತ್ತವಣ್ಣನಾ</p>

<p rend="bodytext" n="50"><hi rend="paranum">೫೦</hi><hi rend="dot">.</hi> ದಸಮೇ <hi rend="bold">ಅಜ್ಝೋಮುಚ್ಛಿತೋ</hi>ತಿ ಅಧಿಓಮುಚ್ಛಿತೋ ಗಿಲಿತ್ವಾ ಪರಿನಿಟ್ಠಪೇತ್ವಾ ಗಹಣಸಭಾವಾಯ ಅತಿರೇಕಮುಚ್ಛಾಯ ತಣ್ಹಾಯ ಸಮನ್ನಾಗತೋ। <hi rend="bold">ಮಹಚ್ಚಾ ರಾಜಾನುಭಾವೇನಾ</hi>ತಿ ಮಹತಾ ರಾಜಾನುಭಾವೇನ, ಅಟ್ಠಾರಸಹಿ ಸೇನೀಹಿ ಪರಿವಾರಿತೋ ಮಹತಿಯಾ ರಾಜಿದ್ಧಿಯಾ ಪಾಯಾಸೀತಿ ಅತ್ಥೋ। <hi rend="bold">ತಗ್ಘಾ</hi>ತಿ ಏಕಂಸತ್ಥೇ ನಿಪಾತೋ <pb ed="V" n="3.0025"/>, ಏಕಂಸೇನೇವ ಸೋಕಸಲ್ಲಹರಣೋತಿ ಅತ್ಥೋ। ಇತಿ ರಾಜಾ ಇಮಂ ಓವಾದಂ ಸುತ್ವಾ ತಸ್ಮಿಂ ಠಿತೋ ಧಮ್ಮೇನ ಸಮೇನ ರಜ್ಜಂ ಕಾರೇತ್ವಾ ಸಗ್ಗಪರಾಯಣೋ ಅಹೋಸಿ।</p>

<p rend="centre">ಮುಣ್ಡರಾಜವಗ್ಗೋ ಪಞ್ಚಮೋ।</p>

<p rend="centre">ಪಠಮಪಣ್ಣಾಸಕಂ ನಿಟ್ಠಿತಂ।</p>

<p rend="title">೨. ದುತಿಯಪಣ್ಣಾಸಕಂ</p>

</body>
<back></back>
</text>
</TEI.2>
