೫. ಉಪೋಸಥವಗ್ಗೋ
೧-೮. ಸಂಖಿತ್ತೂಪೋಸಥಸುತ್ತಾದಿವಣ್ಣನಾ
೪೧-೪೮. ಪಞ್ಚಮಸ್ಸ ಪಠಮಾದೀಸು ನತ್ಥಿ ವತ್ತಬ್ಬಂ। ಛಟ್ಠೇ (ಸಂ॰ ನಿ॰ ಟೀ॰ ೧.೧.೧೬೫) ಪಞ್ಚ ಅಙ್ಗಾನಿ ಏತಸ್ಸಾತಿ ಪಞ್ಚಙ್ಗಂ, ಪಞ್ಚಙ್ಗಮೇವ ಪಞ್ಚಙ್ಗಿಕಂ, ತಸ್ಸ ಪಞ್ಚಙ್ಗಿಕಸ್ಸ। ಮಹತೀ ದದ್ದರೀ ವೀಣಾವಿಸೇಸೋಪಿ ಆತತಮೇವಾತಿ ‘‘ಚಮ್ಮಪರಿಯೋನದ್ಧೇಸೂ’’ತಿ ವಿಸೇಸನಂ ಕತಂ। ಏಕತಲತೂರಿಯಂ ಕುಮ್ಭಥುನದದ್ದರಿಕಾದಿ। ಉಭಯತಲಂ ಭೇರಿಮುದಿಙ್ಗಾದಿ। ಚಮ್ಮಪರಿಯೋನದ್ಧಂ ಹುತ್ವಾ ವಿನಿಬದ್ಧಂ ಆತತವಿತತಂ। ಸಬ್ಬಸೋ ಪರಿಯೋನದ್ಧಂ ನಾಮ ಚತುರಸ್ಸಅಮ್ಬಣಂ ಪಣವಾದಿ ಚ। ಗೋಮುಖೀಆದೀನಮ್ಪಿ ಏತ್ಥೇವ ಸಙ್ಗಹೋ ದಟ್ಠಬ್ಬೋ। ವಂಸಾದೀತಿ ಆದಿ-ಸದ್ದೇನ ಸಙ್ಖಾದೀನಂ ಸಙ್ಗಹೋ। ಸಮ್ಮಾದೀತಿ ಸಮ್ಮತಾಳಕಂಸತಾಳಸಿಲಾಸಲಾಕತಾಳಾದಿ। ತತ್ಥ ಸಮ್ಮತಾಳಂ ನಾಮ ದನ್ತಮಯತಾಳಂ। ಕಂಸತಾಳಂ ಲೋಹಮಯಂ। ಸಿಲಾಮಯಂ ಅಯೋಪತ್ತೇನ ಚ ವಾದನತಾಳಂ ಸಿಲಾಸಲಾಕತಾಳಂ। ಸುಮುಚ್ಛಿತಸ್ಸಾತಿ ಸುಟ್ಠು ಪಟಿಯತ್ತಸ್ಸ। ಪಮಾಣೇತಿ ಛೇಕೋತಿ ಪಟು ಪಟ್ಠೋ। ಸೋ ಚಸ್ಸ ಪಟುಭಾವೋ ಮನೋಹರೋತಿ ಆಹ ‘‘ಸುನ್ದರೋ’’ತಿ। ರಞ್ಜೇತುನ್ತಿ ರಾಗಂ ಉಪ್ಪಾದೇತುಂ। ಖಮತೇವಾತಿ ರೋಚತೇವ। ನ ನಿಬ್ಬಿನ್ದತೀತಿ ನ ತಜ್ಜೇತಿ, ಸೋತಸುಖಭಾವತೋ ಪಿಯಾಯಿತಬ್ಬೋವ ಹೋತಿ।
ಭತ್ತಾರಂ ನಾತಿಮಞ್ಞತೀತಿ ಸಾಮಿಕಂ ಮುಞ್ಚಿತ್ವಾ ಅಞ್ಞಂ ಮನಸಾಪಿ ನ ಪತ್ಥೇತಿ। ಉಟ್ಠಾಹಿಕಾತಿ ಉಟ್ಠಾನವೀರಿಯಸಮ್ಪನ್ನಾ। ಅನಲಸಾತಿ ನಿಕ್ಕೋಸಜ್ಜಾ। ಸಙ್ಗಹಿತಪರಿಜ್ಜನಾತಿ ಸಮ್ಮಾನನಾದೀಹಿ ಚೇವ ಛಣಾದೀಸು ಪೇಸೇತಬ್ಬ-ಪಿಯಭಣ್ಡಾದಿಪಣ್ಣಾಕಾರಪೇಸನಾದೀಹಿ ಚ ಸಙ್ಗಹಿತಪರಿಜನಾ। ಇಧ ಪರಿಜನೋ ನಾಮ ಸಾಮಿಕಸ್ಸ ಚೇವ ಸಮ್ಭತನ್ತಿ ಕಸಿವಣಿಜ್ಜಾದೀನಿ ಕತ್ವಾ ಆಭತಧನಂ। ಸತ್ತಮಟ್ಠಮಾನಿ ಉತ್ತಾನತ್ಥಾನಿ।
ಸಂಖಿತ್ತೂಪೋಸಥಸುತ್ತಾದಿವಣ್ಣನಾ ನಿಟ್ಠಿತಾ।
೯-೧೦. ಪಠಮಇಧಲೋಕಿಕಸುತ್ತಾದಿವಣ್ಣನಾ
೪೯-೫೦. ನವಮೇ ಇಧಲೋಕವಿಜಯಾಯಾತಿ ಇಧಲೋಕವಿಜಿನನತ್ಥಾಯ ಅಭಿಭವತ್ಥಾಯ। ಯೋ ಹಿ ದಿಟ್ಠಧಮ್ಮಿಕಂ ಅನತ್ಥಂ ಪರಿವಜ್ಜನವಸೇನ ಅಭಿಭವತಿ, ತತೋ ಏವ ತದತ್ಥಂ ಸಮ್ಪಾದೇತಿ, ಸೋ ಇಧಲೋಕವಿಜಯಾಯ ಪಟಿಪನ್ನೋ ನಾಮ ಹೋತಿ ಪಚ್ಚತ್ಥಿಕನಿಗ್ಗಣ್ಹನತೋ ಸದತ್ಥಸಮ್ಪಾದನತೋ ಚ। ತೇನಾಹ ‘‘ಅಯಂಸ ಲೋಕೋ ಆರದ್ಧೋ ಹೋತೀ’’ತಿ। (ಪಸಂಸಾವಹತೋ ತಯಿದಂ ಪಸಂಸಾವಹನಂ ಕಿತ್ತಿಸದ್ದೇನ ಇಧಲೋಕೇ ಸದ್ದಾನಂ ಚಿತ್ತತೋಸನವಿದ್ಧೇಯ್ಯಭಾವಾಪಾದನೇನ ಚ ಹೋತೀತಿ ದಟ್ಠಬ್ಬಂ।) ಸುಸಂವಿಹಿತಕಮ್ಮನ್ತೋತಿ ಯಾಗುಭತ್ತಪಚನಕಾಲಾದೀನಿ ಅನತಿಕ್ಕಮಿತ್ವಾ ತಸ್ಸ ತಸ್ಸ ಸಾಧುಕಂ ಕರಣೇನ ಸುಟ್ಠು ಸಂವಿಹಿತಕಮ್ಮನ್ತೋ। ಪರಲೋಕವಿಜಯಾಯಾತಿ ಪರಲೋಕಸ್ಸ ವಿಜಿನನತ್ಥಾಯ ಅಭಿಭವತ್ಥಾಯ। ಯೋ ಹಿ ಸಮ್ಪರಾಯಿಕಂ ಅನತ್ಥಂ ಪರಿವಜ್ಜನವಸೇನ ಅಭಿಭವತಿ, ತತೋ ಏವ ತದತ್ಥಂ ಸಮ್ಪಾದೇತಿ, ಸೋ ಪರಲೋಕವಿಜಯಾಯ ಪಟಿಪನ್ನೋ ನಾಮ ಹೋತಿ। ಸೇಸಂ ಸಬ್ಬತ್ಥ ಉತ್ತಾನಮೇವ।
ಪಠಮಇಧಲೋಕಿಕಸುತ್ತಾದಿವಣ್ಣನಾ ನಿಟ್ಠಿತಾ।
ಉಪೋಸಥವಗ್ಗವಣ್ಣನಾ ನಿಟ್ಠಿತಾ।
ಪಠಮಪಣ್ಣಾಸಕಂ ನಿಟ್ಠಿತಂ।
೨. ದುತಿಯಪಣ್ಣಾಸಕಂ