೬. ಛಕ್ಕನಿಪಾತೋ
೧. ಪಞ್ಚಸತಮತ್ತಾಥೇರೀಗಾಥಾವಣ್ಣನಾ
ಛಕ್ಕನಿಪಾತೇ ಯಸ್ಸ ಮಗ್ಗಂ ನ ಜಾನಾಸೀತಿಆದಿಕಾ ಪಞ್ಚಸತಮತ್ತಾನಂ ಥೇರೀನಂ ಗಾಥಾ। ಇಮಾಪಿ ಪುರಿಮಬುದ್ಧೇಸು ಕತಾಧಿಕಾರಾ ತತ್ಥ ತತ್ಥ ಭವೇ ವಿವಟ್ಟೂಪನಿಸ್ಸಯಂ ಕುಸಲಂ ಉಪಚಿನನ್ತಿಯೋ ಅನುಕ್ಕಮೇನ ಉಪಚಿತವಿಮೋಕ್ಖಸಮ್ಭಾರಾ ಹುತ್ವಾ ಇಮಸ್ಮಿಂ ಬುದ್ಧುಪ್ಪಾದೇ ತತ್ಥ ತತ್ಥ ಕುಲಗೇಹೇ ನಿಬ್ಬತ್ತಿತ್ವಾ ವಯಪ್ಪತ್ತಾ ಮಾತಾಪಿತೂಹಿ ಪತಿಕುಲಂ ಆನೀತಾ ತತ್ಥ ತತ್ಥ ಪುತ್ತೇ ಲಭಿತ್ವಾ ಘರಾವಾಸಂ ವಸನ್ತಿಯೋ ಸಮಾನಜಾತಿಕಸ್ಸ ತಾದಿಸಸ್ಸ ಕಮ್ಮಸ್ಸ ಕತತ್ತಾ ಸಬ್ಬಾವ ಮತಪುತ್ತಾ ಹುತ್ವಾ, ಪುತ್ತಸೋಕೇನ ಅಭಿಭೂತಾ ಪಟಾಚಾರಾಯ ಥೇರಿಯಾ ಸನ್ತಿಕಂ ಉಪಸಙ್ಕಮಿತ್ವಾ ವನ್ದಿತ್ವಾ ನಿಸಿನ್ನಾ ಅತ್ತನೋ ಸೋಕಕಾರಣಂ ಆರೋಚೇಸುಂ। ಥೇರೀ ತಾಸಂ ಸೋಕಂ ವಿನೋದೇನ್ತೀ –
೧೨೭.
‘‘ಯಸ್ಸ ಮಗ್ಗಂ ನ ಜಾನಾಸಿ, ಆಗತಸ್ಸ ಗತಸ್ಸ ವಾ।
ತಂ ಕುತೋ ಚಾಗತಂ ಸತ್ತಂ, ಮಮ ಪುತ್ತೋತಿ ರೋದಸಿ॥
೧೨೮.
‘‘ಮಗ್ಗಞ್ಚ ಖೋಸ್ಸ ಜಾನಾಸಿ, ಆಗತಸ್ಸ ಗತಸ್ಸ ವಾ।
ನ ನಂ ಸಮನುಸೋಚೇಸಿ, ಏವಂಧಮ್ಮಾ ಹಿ ಪಾಣಿನೋ॥
೧೨೯.
‘‘ಅಯಾಚಿತೋ ತತಾಗಚ್ಛಿ, ನಾನುಞ್ಞಾತೋ ಇತೋ ಗತೋ।
ಕುತೋಚಿ ನೂನ ಆಗನ್ತ್ವಾ, ವಸಿತ್ವಾ ಕತಿಪಾಹಕಂ।
ಇತೋಪಿ ಅಞ್ಞೇನ ಗತೋ, ತತೋಪಞ್ಞೇನ ಗಚ್ಛತಿ॥
೧೩೦.
‘‘ಪೇತೋ ಮನುಸ್ಸರೂಪೇನ, ಸಂಸರನ್ತೋ ಗಮಿಸ್ಸತಿ।
ಯಥಾಗತೋ ತಥಾ ಗತೋ, ಕಾ ತತ್ಥ ಪರಿದೇವನಾ’’ತಿ॥ –
ಇಮಾಹಿ
ತಾ ‘‘ಯಸ್ಸ ಮಗ್ಗಂ ನ ಜಾನಾಸೀ’’ತಿಆದಿಕಾಹಿ ಓವಾದಗಾಥಾಹಿ ಸದ್ಧಿಂ –
೧೩೧.
‘‘ಅಬ್ಬಹೀ
ಯಾ ಮೇ ಸೋಕಪರೇತಾಯ, ಪುತ್ತಸೋಕಂ ಬ್ಯಪಾನುದಿ॥
೧೩೨.
‘‘ಸಾಜ್ಜ ಅಬ್ಬೂಳ್ಹಸಲ್ಲಾಹಂ, ನಿಚ್ಛಾತಾ ಪರಿನಿಬ್ಬುತಾ।
ಬುದ್ಧಂ ಧಮ್ಮಞ್ಚ ಸಙ್ಘಞ್ಚ, ಉಪೇಮಿ ಸರಣಂ ಮುನಿ’’ನ್ತಿ॥ –
ಇಮಾ ಗಾಥಾ ವಿಸುಂ ವಿಸುಂ ಅಭಾಸಿಂಸು।
ತತ್ಥ ಯಸ್ಸ ಮಗ್ಗಂ ನ ಜಾನಾಸಿ, ಆಗತಸ್ಸ ಗತಸ್ಸ ವಾತಿ ಯಸ್ಸ ಸತ್ತಸ್ಸ ಇಧ ಆಗತಸ್ಸ ಆಗತಮಗ್ಗಂ ವಾ ಇತೋ ಗತಸ್ಸ ಗತಮಗ್ಗಂ ವಾ ತ್ವಂ ನ ಜಾನಾಸಿ। ಅನನ್ತರಾ ಅತೀತಾನಾಗತಭವೂಪಪತ್ತಿಯೋ ಸನ್ಧಾಯ ವದತಿ। ತಂ ಕುತೋ ಚಾಗತಂ ಸತ್ತನ್ತಿ ತಂ ಏವಂ ಅವಿಞ್ಞಾತಾಗತಗತಮಗ್ಗಂ ಕುತೋಚಿ ಗತಿತೋ ಆಗತಮಗ್ಗಂ ಆಗಚ್ಛನ್ತೇನ ಅನ್ತರಾಮಗ್ಗೇ ಸಬ್ಬೇನ ಸಬ್ಬಂ ಅಕತಪರಿಚಯಸಮಾಗತಪುರಿಸಸದಿಸಂ ಸತ್ತಂ ಕೇವಲಂ ಮಮತ್ತಂ ಉಪ್ಪಾದೇತ್ವಾ ಮಮ ಪುತ್ತೋತಿ ಕುತೋ ಕೇನ ಕಾರಣೇನ ರೋದಸಿ। ಅಪ್ಪಟಿಕಾರತೋ ಮಮ ಪುತ್ತಸ್ಸ ಚ ಅಕಾತಬ್ಬತೋ ನ ಏತ್ಥ ರೋದನಕಾರಣಂ ಅತ್ಥೀತಿ ಅಧಿಪ್ಪಾಯೋ।
ಮಗ್ಗಞ್ಚ ಖೋಸ್ಸ ಜಾನಾಸೀತಿ ಅಸ್ಸ ತವ ಪುತ್ತಾಭಿಮತಸ್ಸ ಸತ್ತಸ್ಸ ಆಗತಸ್ಸ ಆಗತಮಗ್ಗಞ್ಚ ಗತಸ್ಸ ಗತಮಗ್ಗಞ್ಚ ಅಥ ಜಾನೇಯ್ಯಾಸಿ। ನ ನಂ ಸಮನುಸೋಚೇಸೀತಿ ಏವಮ್ಪಿ ನಂ ನ ಸಮನುಸೋಚೇಯ್ಯಾಸಿ। ಕಸ್ಮಾ? ಏವಂಧಮ್ಮಾ ಹಿ ಪಾಣಿನೋ, ದಿಟ್ಠಧಮ್ಮೇಪಿ ಹಿ ಸತ್ತಾನಂ ಸಬ್ಬೇಹಿ ಪಿಯೇಹಿ ಮನಾಪೇಹಿ ನಾನಾಭಾವಾ ವಿನಾಭಾವಾ ತತ್ಥ ವಸವತ್ತಿತಾಯ ಅಭಾವತೋ, ಪಗೇವ ಅಭಿಸಮ್ಪರಾಯಂ।
ಅಯಾಚಿತೋ ತತಾಗಚ್ಛೀತಿ ನಾನುಞ್ಞಾತೋ ಇತೋ ಗತೋತಿ ಇಧಲೋಕತೋ ಕೇನಚಿ ಅನನುಞ್ಞಾತೋ ಪರಲೋಕಂ ಗತೋ। ಕುತೋಚೀತಿ ನಿರಯಾದಿತೋ ಯತೋ ಕುತೋಚಿ ಗತಿತೋ। ನೂನಾತಿ ಪರಿಸಙ್ಕಾಯಂ ವಸಿತ್ವಾ ಕತಿಪಾಹಕನ್ತಿ ಕತಿಪಯದಿವಸಮತ್ತಂ ಇಧ ವಸಿತ್ವಾ। ಇತೋಪಿ ಅಞ್ಞೇನ ಗತೋತಿ ಇತೋಪಿ ಭವತೋ ಅಞ್ಞೇನ ಗತೋ, ಇತೋ ಅಞ್ಞಮ್ಪಿ ಭವಂ ಪಟಿಸನ್ಧಿವಸೇನ ಉಪಗತೋ। ತತೋಪಞ್ಞೇನ ಗಚ್ಛತೀತಿ ತತೋಪಿ ಭವತೋ ಅಞ್ಞೇನ ಗಮಿಸ್ಸತಿ, ಅಞ್ಞಮೇವ ಭವಂ ಉಪಗಮಿಸ್ಸತಿ।
ಪೇತೋತಿ ಮನುಸ್ಸರೂಪೇನಾತಿ ನಿದಸ್ಸನಮತ್ತಮೇತಂ, ಮನುಸ್ಸಭಾವೇನ ತಿರಚ್ಛಾನಾದಿಭಾವೇನ ಚಾತಿ ಅತ್ಥೋ। ಸಂಸರನ್ತೋತಿ ಅಪರಾಪರಂ ಉಪಪತ್ತಿವಸೇನ ಸಂಸರನ್ತೋ। ಯಥಾಗತೋ ತಥಾ ಗತೋತಿ ಯಥಾ ಅವಿಞ್ಞಾತಗತಿತೋ ಚ ಅನಾಮನ್ತೇತ್ವಾ ಆಗತೋ ತಥಾ ಅವಿಞ್ಞಾತಗತಿಕೋ ಅನನುಞ್ಞಾತೋವ ಗತೋ। ಕಾ ತತ್ಥ ಪರಿದೇವನಾತಿ ತತ್ಥ ತಾದಿಸೇ ಅವಸವತ್ತಿನಿ ಯಥಾಕಾಮಾವಚರೇ ಕಾ ನಾಮ ಪರಿದೇವನಾ, ಕಿಂ ಪರಿದೇವಿತೇನ ಪಯೋಜನನ್ತಿ ಅತ್ಥೋ। ಸೇಸಂ ವುತ್ತನಯಮೇವ।
ಏತ್ಥ ಚ ಆದಿತೋ ಚತಸ್ಸೋ ಗಾಥಾ ಪಟಾಚಾರಾಯ ಥೇರಿಯಾ ತೇಸಂ ಪಞ್ಚಮತ್ತಾನಂ ಇತ್ಥಿಸತಾನಂ ಸೋಕವಿನೋದನವಸೇನ ವಿಸುಂ ವಿಸುಂ ಭಾಸಿತಾ। ತಸ್ಸಾ ಓವಾದೇ ಠತ್ವಾ ಪಬ್ಬಜಿತ್ವಾ ಅಧಿಗತವಿಸೇಸಾಹಿ ತಾಹಿ ಪಞ್ಚಸತಮತ್ತಾಹಿ ಭಿಕ್ಖುನೀಹಿ ಛಪಿ ಗಾಥಾ ಪಚ್ಚೇಕಂ ಭಾಸಿತಾತಿ ದಟ್ಠಬ್ಬಾ।
ಪಞ್ಚಸತಾ ಪಟಾಚಾರಾತಿ ಪಟಾಚಾರಾಯ ಥೇರಿಯಾ ಸನ್ತಿಕೇ ಲದ್ಧಓವಾದತಾಯ ಪಟಾಚಾರಾಯ ವುತ್ತಂ ಅವೇದಿಸುನ್ತಿ ಕತ್ವಾ ‘‘ಪಟಾಚಾರಾ’’ತಿ ಲದ್ಧನಾಮಾ ಪಞ್ಚಸತಾ ಭಿಕ್ಖುನಿಯೋ।
ಪಞ್ಚಸತಮತ್ತಾಥೇರೀಗಾಥಾವಣ್ಣನಾ ನಿಟ್ಠಿತಾ।
೨. ವಾಸೇಟ್ಠೀಥೇರೀಗಾಥಾವಣ್ಣನಾ
ಪುತ್ತಸೋಕೇನಹಂ ಅಟ್ಟಾತಿಆದಿಕಾ ವಾಸೇಟ್ಠಿಯಾ ಥೇರಿಯಾ ಗಾಥಾ। ಅಯಮ್ಪಿ ಪುರಿಮಬುದ್ಧೇಸು ಕತಾಧಿಕಾರಾ ತತ್ಥ ತತ್ಥ ಭವೇ ವಿವಟ್ಟೂಪನಿಸ್ಸಯಂ ಕುಸಲಂ ಉಪಚಿನನ್ತೀ ಅನುಕ್ಕಮೇನ
೧೩೩.
‘‘ಪುತ್ತಸೋಕೇನಹಂ ಅಟ್ಟಾ, ಖಿತ್ತಚಿತ್ತಾ ವಿಸಞ್ಞಿನೀ।
ನಗ್ಗಾ ಪಕಿಣ್ಣಕೇಸೀ ಚ, ತೇನ ತೇನ ವಿಚಾರಿಹಂ॥
೧೩೪.
‘‘ವೀಥಿಸಙ್ಕಾರಕೂಟೇಸು, ಸುಸಾನೇ ರಥಿಯಾಸು ಚ।
ಅಚರಿಂ ತೀಣಿ ವಸ್ಸಾನಿ, ಖುಪ್ಪಿಪಾಸಾ ಸಮಪ್ಪಿತಾ॥
೧೩೫.
‘‘ಅಥದ್ದಸಾಸಿಂ ಸುಗತಂ, ನಗರಂ ಮಿಥಿಲಂ ಪತಿ।
ಅದನ್ತಾನಂ ದಮೇತಾರಂ, ಸಮ್ಬುದ್ಧಮಕುತೋಭಯಂ॥
೧೩೬.
‘‘ಸಚಿತ್ತಂ ಪಟಿಲದ್ಧಾನ, ವನ್ದಿತ್ವಾನ ಉಪಾವಿಸಿಂ।
ಸೋ ಮೇ ಧಮ್ಮಮದೇಸೇಸಿ, ಅನುಕಮ್ಪಾಯ ಗೋತಮೋ॥
೧೩೭.
‘‘ತಸ್ಸ ಧಮ್ಮಂ ಸುಣಿತ್ವಾನ, ಪಬ್ಬಜಿಂ ಅನಗಾರಿಯಂ।
ಯುಞ್ಜನ್ತೀ ಸತ್ಥುವಚನೇ, ಸಚ್ಛಾಕಾಸಿಂ ಪದಂ ಸಿವಂ॥
೧೩೮.
‘‘ಸಬ್ಬೇ ಸೋಕಾ ಸಮುಚ್ಛಿನ್ನಾ, ಪಹೀನಾ ಏತದನ್ತಿಕಾ।
ಪರಿಞ್ಞಾತಾ ಹಿ ಮೇ ವತ್ಥೂ, ಯತೋ ಸೋಕಾನ ಸಮ್ಭವೋ’’ತಿ॥ –
ಇಮಾ
ತತ್ಥ ಅಟ್ಟಾತಿ ಅಟ್ಟಿತಾ। ಅಯಮೇವ ವಾ ಪಾಠೋ, ಅಟ್ಟಿತಾ ಪೀಳಿತಾತಿ ಅತ್ಥೋ। ಖಿತ್ತಚಿತ್ತಾತಿ ಸೋಕುಮ್ಮಾದೇನ ಖಿತ್ತಹದಯಾ। ತತೋ ಏವ ಪಕತಿಸಞ್ಞಾಯ ವಿಗಮೇನ ವಿಸಞ್ಞಿನೀ। ಹಿರೋತ್ತಪ್ಪಾಭಾವತೋ ಅಪಗತವತ್ಥತಾಯ ನಗ್ಗಾ। ವಿಧುತಕೇಸತಾಯ ಪಕಿಣ್ಣಕೇಸೀ। ತೇನ ತೇನಾತಿ ಗಾಮೇನ ಗಾಮಂ ನಗರೇನ ನಗರಂ ವೀಥಿಯಾ ವೀಥಿಂ ವಿಚರಿಂ ಅಹಂ।
ಅಥಾತಿ ಸುಗತನ್ತಿ ಸೋಭನಗಮನತ್ತಾ ಸುನ್ದರಂ ಠಾನಂ ಗತತ್ತಾ ಸಮ್ಮಾ ಗದತ್ತಾ ಸಮ್ಮಾ ಚ ಗತತ್ತಾ ಸುಗತಂ ಮಿಥಿಲಂ ಪತೀತಿ ಮಿಥಿಲಾಭಿಮುಖಂ, ಮಿಥಿಲಾನಗರಾಭಿಮುಖಂ ಗಚ್ಛನ್ತನ್ತಿ ಅತ್ಥೋ।
ಸಚಿತ್ತಂ ಪಟಿಲದ್ಧಾನಾತಿ ಬುದ್ಧಾನುಭಾವೇನ ಉಮ್ಮಾದಂ ಪಹಾಯ ಅತ್ತನೋ ಪಕತಿಚಿತ್ತಂ ಪಟಿಲಭಿತ್ವಾ।
ಯುಞ್ಜನ್ತೀ ಸತ್ಥುವಚನೇತಿ ಸತ್ಥು ಸಮ್ಮಾಸಮ್ಬುದ್ಧಸ್ಸ ಸಾಸನೇ ಯೋಗಂ ಕರೋನ್ತೀ ಭಾವನಂ ಅನುಯುಞ್ಜನ್ತೀ। ಸಚ್ಛಾಕಾಸಿಂ ಪದಂ ಸಿವನ್ತಿ ಸಿವಂ ಖೇಮಂ ಚತೂಹಿ ಯೋಗೇಹಿ ಅನುಪದ್ದುತಂ ನಿಬ್ಬಾನಂ ಪದಂ ಸಚ್ಛಿಅಕಾಸಿಂ।
ಏತದನ್ತಿಕಾತಿ ಏತಂ ಇದಾನಿ ಮಯಾ ಅಧಿಗತಂ ಅರಹತ್ತಂ ಅನ್ತೋ ಪರಿಯೋಸಾನಂ ಏತೇಸನ್ತಿ ಏತದನ್ತಿಕಾ, ಸೋಕಾ। ನ ದಾನಿ ತೇಸಂ ಸಮ್ಭವೋ ಅತ್ಥೀತಿ ಅತ್ಥೋ। ಯತೋ ಸೋಕಾನ ಸಮ್ಭವೋತಿ ಯತೋ ಅನ್ತೋನಿಜ್ಝಾನಲಕ್ಖಣಾನಂ ಸೋಕಾನಂ ಸಮ್ಭವೋ, ತೇಸಂ ಸೋಕಾನಂ ಪಞ್ಚುಪಾದಾನಕ್ಖನ್ಧಸಙ್ಖಾತಾ ವತ್ಥೂ ಅಧಿಟ್ಠಾನಾನಿ ಞಾತತೀರಣಪಹಾನಪರಿಞ್ಞಾಹಿ ಪರಿಞ್ಞಾತಾ। ತಸ್ಮಾ ಸೋಕಾ ಏತದನ್ತಿಕಾತಿ ಯೋಜನಾ।
ವಾಸೇಟ್ಠೀಥೇರೀಗಾಥಾವಣ್ಣನಾ ನಿಟ್ಠಿತಾ।
೩. ಖೇಮಾಥೇರೀಗಾಥಾವಣ್ಣನಾ
ದಹರಾ ತ್ವಂ ರೂಪವತೀತಿಆದಿಕಾ ಖೇಮಾಯ ಥೇರಿಯಾ ಗಾಥಾ। ಅಯಂ ಕಿರ ಪದುಮುತ್ತರಸ್ಸ ಭಗವತೋ ಕಾಲೇ
ಭಗವತೋ ಪನ ಕಸ್ಸಪದಸಬಲಸ್ಸ ಕಾಲೇ ಕಿಕಿಸ್ಸ ಕಾಸಿರಞ್ಞೋ ಸಬ್ಬಜೇಟ್ಠಿಕಾ ಸಮಣೀ ನಾಮ ಧೀತಾ ಹುತ್ವಾ, ಸತ್ಥು ಸನ್ತಿಕೇ ಧಮ್ಮಂ ಸುತ್ವಾ ಪಟಿಲದ್ಧಸಂವೇಗಾ ಅಗಾರೇಯೇವ ಠಿತಾ, ವೀಸತಿ ವಸ್ಸಸಹಸ್ಸಾನಿ ಕೋಮಾರಿಬ್ರಹ್ಮಚರಿಯಂ ಚರನ್ತೀ ಸಮಣಗುತ್ತಾದೀಹಿ ಅತ್ತನೋ ಭಗಿನೀಹಿ ಸದ್ಧಿಂ ರಮಣೀಯಂ ಪರಿವೇಣಂ ಕಾರೇತ್ವಾ ಬುದ್ಧಪ್ಪಮುಖಸ್ಸ ಭಿಕ್ಖುಸಙ್ಘಸ್ಸ ನಿಯ್ಯಾದೇಸಿ। ಏವಮೇವ ತತ್ಥ ತತ್ಥ ಭವೇ ಆಯತನಗತಂ ಉಳಾರಂ ಪುಞ್ಞಕಮ್ಮಂ ಕತ್ವಾ ಸುಗತೀಸುಯೇವ ಸಂಸರಿತ್ವಾ ಇಮಸ್ಮಿಂ ಬುದ್ಧುಪ್ಪಾದೇ ಮದ್ದರಟ್ಠೇ ಸಾಕಲನಗರೇ ರಾಜಕುಲೇ ನಿಬ್ಬತ್ತಿ। ಖೇಮಾತಿಸ್ಸಾ ನಾಮಂ ಅಹೋಸಿ, ಸುವಣ್ಣವಣ್ಣಾ ಕಞ್ಚನಸನ್ನಿಭತ್ತಚಾ। ಸಾ ವಯಪ್ಪತ್ತಾ ಬಿಮ್ಬಿಸಾರರಞ್ಞೋ ಗೇಹಂ ಗತಾ। ಸತ್ಥರಿ ವೇಳುವನೇ ವಿಹರನ್ತೇ ರೂಪಮತ್ತಾ ಹುತ್ವಾ ‘‘ರೂಪೇ ದೋಸಂ ದಸ್ಸೇತೀ’’ತಿ ಸತ್ಥು ದಸ್ಸನಾಯ ನ ಗಚ್ಛತಿ।
ರಾಜಾ ಮನುಸ್ಸೇಹಿ ವೇಳುವನಸ್ಸ ವಣ್ಣೇ ಪಕಾಸಾಪೇತ್ವಾ ದೇವಿಯಾ ವಿಹಾರದಸ್ಸನಾಯ ಚಿತ್ತಂ
‘‘ಯೇ ರಾಗರತ್ತಾನುಪತನ್ತಿ ಸೋತಂ, ಸಯಂ ಕತಂ ಮಕ್ಕಟಕೋವ ಜಾಲಂ।
ಏತಮ್ಪಿ ಛೇತ್ವಾನ ಪರಿಬ್ಬಜನ್ತಿ, ಅನಪೇಕ್ಖಿನೋ ಕಾಮಸುಖಂ ಪಹಾಯಾ’’ತಿ॥ –
ಗಾಥಮಾಹ ಅಪದಾನಪಾಳಿ (ಅಪ॰ ಥೇರೀ ೨.೨.೨೮೯-೩೮೩) –
‘‘ಪದುಮುತ್ತರೋ
ಇತೋ ಸತಸಹಸ್ಸಮ್ಹಿ, ಕಪ್ಪೇ ಉಪ್ಪಜ್ಜಿ ನಾಯಕೋ॥
‘‘ತದಾಹಂ ಹಂಸವತಿಯಂ, ಜಾತಾ ಸೇಟ್ಠಿಕುಲೇ ಅಹುಂ।
ನಾನಾರತನಪಜ್ಜೋತೇ, ಮಹಾಸುಖಸಮಪ್ಪಿತಾ॥
‘‘ಉಪೇತ್ವಾ ತಂ ಮಹಾವೀರಂ, ಅಸ್ಸೋಸಿಂ ಧಮ್ಮದೇಸನಂ।
ತತೋ ಜಾತಪ್ಪಸಾದಾಹಂ, ಉಪೇಮಿ ಸರಣಂ ಜಿನಂ॥
‘‘ಮಾತರಂ ಪಿತರಂ ಚಾಹಂ, ಆಯಾಚಿತ್ವಾ ವಿನಾಯಕಂ।
ನಿಮನ್ತಯಿತ್ವಾ ಸತ್ತಾಹಂ, ಭೋಜಯಿಂ ಸಹಸಾವಕಂ॥
‘‘ಅತಿಕ್ಕನ್ತೇ ಚ ಸತ್ತಾಹೇ, ಮಹಾಪಞ್ಞಾನಮುತ್ತಮಂ।
ಭಿಕ್ಖುನಿಂ ಏತದಗ್ಗಮ್ಹಿ, ಠಪೇಸಿ ನರಸಾರಥಿ॥
‘‘ತಂ ಸುತ್ವಾ ಮುದಿತಾ ಹುತ್ವಾ, ಪುನೋ ತಸ್ಸ ಮಹೇಸಿನೋ।
ಕಾರಂ ಕತ್ವಾನ ತಂ ಠಾನಂ, ಪಣಿಪಚ್ಚ ಪಣೀದಹಿಂ॥
‘‘ತತೋ ಮಮ ಜಿನೋ ಆಹ, ಸಿಜ್ಝತಂ ಪಣಿಧೀ ತವ।
ಸಸಙ್ಘೇ ಮೇ ಕತಂ ಕಾರಂ, ಅಪ್ಪಮೇಯ್ಯಫಲಂ ತಯಾ॥
‘‘ಸತಸಹಸ್ಸಿತೋ ಕಪ್ಪೇ, ಓಕ್ಕಾಕಕುಲಸಮ್ಭವೋ।
ಗೋತಮೋ ನಾಮ ಗೋತ್ತೇನ, ಸತ್ಥಾ ಲೋಕೇ ಭವಿಸ್ಸತಿ॥
‘‘ತಸ್ಸ
ಏತದಗ್ಗಮನುಪ್ಪತ್ತಾ, ಖೇಮಾ ನಾಮ ಭವಿಸ್ಸತಿ॥
‘‘ತೇನ ಕಮ್ಮೇನ ಸುಕತೇನ, ಚೇತನಾಪಣಿಧೀಹಿ ಚ।
ಜಹಿತ್ವಾ ಮಾನುಸಂ ದೇಹಂ, ತಾವತಿಂಸೂಪಗಾ ಅಹಂ॥
‘‘ತತೋ ಚುತಾ ಯಾಮಮಗಂ, ತತೋಹಂ ತುಸಿತಂ ಗತಾ।
ತತೋ ಚ ನಿಮ್ಮಾನರತಿಂ, ವಸವತ್ತಿಪುರಂ ತತೋ॥
‘‘ಯತ್ಥ ಯತ್ಥೂಪಪಜ್ಜಾಮಿ, ತಸ್ಸ ಕಮ್ಮಸ್ಸ ವಾಹಸಾ।
ತತ್ಥ ತತ್ಥೇವ ರಾಜೂನಂ, ಮಹೇಸಿತ್ತಮಕಾರಯಿಂ॥
‘‘ತತೋ ಚುತಾ ಮನುಸ್ಸತ್ತೇ, ರಾಜೂನಂ ಚಕ್ಕವತ್ತಿನಂ।
ಮಣ್ಡಲೀನಞ್ಚ ರಾಜೂನಂ, ಮಹೇಸಿತ್ತಮಕಾರಯಿಂ॥
‘‘ಸಮ್ಪತ್ತಿಂ ಅನುಭೋತ್ವಾನ, ದೇವೇಸು ಮನುಜೇಸು ಚ।
ಸಬ್ಬತ್ಥ ಸುಖಿತಾ ಹುತ್ವಾ, ನೇಕಕಪ್ಪೇಸು ಸಂಸರಿಂ॥
‘‘ಏಕನವುತಿತೋ ಕಪ್ಪೇ, ವಿಪಸ್ಸೀ ಲೋಕನಾಯಕೋ।
ಉಪ್ಪಜ್ಜಿ ಚಾರುದಸ್ಸನೋ, ಸಬ್ಬಧಮ್ಮವಿಪಸ್ಸಕೋ॥
‘‘ತಮಹಂ
ಧಮ್ಮಂ ಭಣಿತಂ ಸುತ್ವಾನ, ಪಬ್ಬಜಿಂ ಅನಗಾರಿಯಂ॥
‘‘ದಸವಸ್ಸಸಹಸ್ಸಾನಿ, ತಸ್ಸ ವೀರಸ್ಸ ಸಾಸನೇ।
ಬ್ರಹ್ಮಚರಿಯಂ ಚರಿತ್ವಾನ, ಯುತ್ತಯೋಗಾ ಬಹುಸ್ಸುತಾ॥
‘‘ಪಚ್ಚಯಾಕಾರಕುಸಲಾ, ಚತುಸಚ್ಚವಿಸಾರದಾ।
ನಿಪುಣಾ ಚಿತ್ತಕಥಿಕಾ, ಸತ್ಥುಸಾಸನಕಾರಿಕಾ॥
‘‘ತತೋ
ಅಭಿಭೋಮಿ ತಹಿಂ ಅಞ್ಞೇ, ಬ್ರಹ್ಮಚಾರೀಫಲೇನಹಂ॥
‘‘ಯತ್ಥ ಯತ್ಥೂಪಪನ್ನಾಹಂ, ಮಹಾಭೋಗಾ ಮಹದ್ಧನಾ।
ಮೇಧಾವಿನೀ ಸೀಲವತೀ, ವಿನೀತಪರಿಸಾಪಿ ಚ॥
‘‘ಭವಾಮಿ ತೇನ ಕಮ್ಮೇನ, ಯೋಗೇನ ಜಿನಸಾಸನೇ।
ಸಬ್ಬಾ ಸಮ್ಪತ್ತಿಯೋ ಮಯ್ಹಂ, ಸುಲಭಾ ಮನಸೋ ಪಿಯಾ॥
‘‘ಯೋಪಿ
ವಿಮಾನೇತಿ ನ ಮಂ ಕೋಚಿ, ಪಟಿಪತ್ತಿಬಲೇನ ಮೇ॥
‘‘ಇಮಮ್ಹಿ ಭದ್ದಕೇ ಕಪ್ಪೇ, ಬ್ರಹ್ಮಬನ್ಧು ಮಹಾಯಸೋ।
ನಾಮೇನ ಕೋಣಾಗಮನೋ, ಉಪ್ಪಜ್ಜಿ ವದತಂ ವರೋ॥
‘‘ತದಾ ಹಿ ಬಾರಾಣಸಿಯಂ, ಸುಸಮಿದ್ಧಕುಲಪ್ಪಜಾ।
ಧನಞ್ಜಾನೀ ಸುಮೇಧಾ ಚ, ಅಹಮ್ಪಿ ಚ ತಯೋ ಜನಾ॥
‘‘ಸಙ್ಘಾರಾಮಮದಾಸಿಮ್ಹ, ದಾನಸಹಾಯಿಕಾ ಪುರೇ।
ಸಙ್ಘಸ್ಸ ಚ ವಿಹಾರಮ್ಪಿ, ಉದ್ದಿಸ್ಸ ಕಾರಿಕಾ ಮಯಂ॥
‘‘ತತೋ ಚುತಾ ಮಯಂ ಸಬ್ಬಾ, ತಾವತಿಂಸೂಪಗಾ ಅಹುಂ।
ಯಸಸಾ ಅಗ್ಗತಂ ಪತ್ತಾ, ಮನುಸ್ಸೇಸು ತಥೇವ ಚ॥
‘‘ಇಮಸ್ಮಿಂಯೇವ ಕಪ್ಪಮ್ಹಿ, ಬ್ರಹ್ಮಬನ್ಧು ಮಹಾಯಸೋ।
ಕಸ್ಸಪೋ ನಾಮ ಗೋತ್ತೇನ, ಉಪ್ಪಜ್ಜಿ ವದತಂ ವರೋ॥
‘‘ಉಪಟ್ಠಾಕೋ ಮಹೇಸಿಸ್ಸ, ತದಾ ಆಸಿ ನರಿಸ್ಸರೋ।
ಕಾಸಿರಾಜಾ ಕಿಕೀ ನಾಮ, ಬಾರಾಣಸಿಪುರುತ್ತಮೇ॥
‘‘ತಸ್ಸಾಸಿಂ
ಧಮ್ಮಂ ಸುತ್ವಾ ಜಿನಗ್ಗಸ್ಸ, ಪಬ್ಬಜ್ಜಂ ಸಮರೋಚಯಿಂ॥
‘‘ಅನುಜಾನಿ ನ ನೋ ತಾತೋ, ಅಗಾರೇವ ತದಾ ಮಯಂ।
ವೀಸವಸ್ಸಸಹಸ್ಸಾನಿ, ವಿಚರಿಮ್ಹ ಅತನ್ದಿತಾ॥
‘‘ಕೋಮಾರಿಬ್ರಹ್ಮಚರಿಯಂ, ರಾಜಕಞ್ಞಾ ಸುಖೇಧಿತಾ।
ಬುದ್ಧೋಪಟ್ಠಾನನಿರತಾ, ಮುದಿತಾ ಸತ್ತ ಧೀತರೋ॥
‘‘ಸಮಣೀ ಸಮಣಗುತ್ತಾ ಚ, ಭಿಕ್ಖುನೀ ಭಿಕ್ಖುದಾಯಿಕಾ।
ಧಮ್ಮಾ ಚೇವ ಸುಧಮ್ಮಾ ಚ, ಸತ್ತಮೀ ಸಙ್ಘದಾಯಿಕಾ॥
‘‘ಅಹಂ ಉಪ್ಪಲವಣ್ಣಾ ಚ, ಪಟಾಚಾರಾ ಚ ಕುಣ್ಡಲಾ।
ಕಿಸಾಗೋತಮೀ ಧಮ್ಮದಿನ್ನಾ, ವಿಸಾಖಾ ಹೋತಿ ಸತ್ತಮೀ॥
‘‘ಕದಾಚಿ ಸೋ ನರಾದಿಚ್ಚೋ, ಧಮ್ಮಂ ದೇಸೇಸಿ ಅಬ್ಭುತಂ।
ಮಹಾನಿದಾನಸುತ್ತನ್ತಂ, ಸುತ್ವಾ ತಂ ಪರಿಯಾಪುಣಿಂ॥
‘‘ತೇಹಿ
ಜಹಿತ್ವಾ ಮಾನುಸಂ ದೇಹಂ, ತಾವತಿಂಸಮಗಚ್ಛಹಂ॥
‘‘ಪಚ್ಛಿಮೇ ಚ ಭವೇ ದಾನಿ, ಸಾಕಲಾಯ ಪುರುತ್ತಮೇ।
ರಞ್ಞೋ ಮದ್ದಸ್ಸ ಧೀತಾಮ್ಹಿ, ಮನಾಪಾ ದಯಿತಾ ಪಿಯಾ॥
‘‘ಸಹ ಮೇ ಜಾತಮತ್ತಮ್ಹಿ, ಖೇಮಂ ತಮ್ಹಿ ಪುರೇ ಅಹು।
ತತೋ ಖೇಮಾತಿ ನಾಮಂ ಮೇ, ಗುಣತೋ ಉಪಪಜ್ಜಥ॥
‘‘ಯದಾಹಂ ಯೋಬ್ಬನಂ ಪತ್ತಾ, ರೂಪಲಾವಞ್ಞಭೂಸಿತಾ।
ತದಾ ಅದಾಸಿ ಮಂ ತಾತೋ, ಬಿಮ್ಬಿಸಾರಸ್ಸ ರಾಜಿನೋ॥
‘‘ತಸ್ಸಾಹಂ
ರೂಪಾನಂ ದೋಸವಾದೀತಿ, ನ ಉಪೇಸಿಂ ಮಹಾದಯಂ॥
‘‘ಬಿಮ್ಬಿಸಾರೋ ತದಾ ರಾಜಾ, ಮಮಾನುಗ್ಗಹಬುದ್ಧಿಯಾ।
ವಣ್ಣಯಿತ್ವಾ ವೇಳುವನಂ, ಗಾಯಕೇ ಗಾಪಯೀ ಮಮಂ॥
‘‘ರಮ್ಮಂ ವೇಳುವನಂ ಯೇನ, ನ ದಿಟ್ಠಂ ಸುಗತಾಲಯಂ।
ನ ತೇನ ನನ್ದನಂ ದಿಟ್ಠಂ, ಇತಿ ಮಞ್ಞಾಮಸೇ ಮಯಂ॥
‘‘ಯೇನ ವೇಳುವನಂ ದಿಟ್ಠಂ, ನರನನ್ದನನನ್ದನಂ।
ಸುದಿಟ್ಠಂ ನನ್ದನಂ ತೇನ, ಅಮರಿನ್ದಸುನನ್ದನಂ॥
‘‘ವಿಹಾಯ
ರಮ್ಮಂ ವೇಳುವನಂ ದಿಸ್ವಾ, ನ ತಪ್ಪನ್ತಿ ಸುವಿಮ್ಹಿತಾ॥
‘‘ರಾಜಪುಞ್ಞೇನ ನಿಬ್ಬತ್ತಂ, ಬುದ್ಧಪುಞ್ಞೇನ ಭೂಸಿತಂ।
ಕೋ ವತ್ತಾ ತಸ್ಸ ನಿಸ್ಸೇಸಂ, ವನಸ್ಸ ಗುಣಸಞ್ಚಯಂ॥
‘‘ತಂ ಸುತ್ವಾ ವನಸಮಿದ್ಧಂ, ಮಮ ಸೋತಮನೋಹರಂ।
ದಟ್ಠುಕಾಮಾ ತಮುಯ್ಯಾನಂ, ರಞ್ಞೋ ಆರೋಚಯಿಂ ತದಾ॥
‘‘ಮಹತಾ ಪರಿವಾರೇನ, ತದಾ ಚ ಸೋ ಮಹೀಪತಿ।
ಮಂ ಪೇಸೇಸಿ ತಮುಯ್ಯಾನಂ, ದಸ್ಸನಾಯ ಸಮುಸ್ಸುಕಂ॥
‘‘ಗಚ್ಛ ಪಸ್ಸ ಮಹಾಭೋಗೇ, ವನಂ ನೇತ್ತರಸಾಯನಂ।
ಯಂ ಸದಾ ಭಾತಿ ಸಿರಿಯಾ, ಸುಗತಾಭಾನುರಞ್ಜಿತಂ॥
‘‘ಯದಾ
ಪವಿಟ್ಠೋಹಂ ತದಾಯೇವ, ವನಂ ದಟ್ಠುಮುಪಾಗಮಿಂ॥
‘‘ತದಾ
ಕೋಕಿಲಾಗೀತಸಹಿತಂ, ಮಯೂರಗಣನಚ್ಚಿತಂ॥
‘‘ಅಪ್ಪಸದ್ದಮನಾಕಿಣ್ಣಂ, ನಾನಾಚಙ್ಕಮಭೂಸಿತಂ।
ಕುಟಿಮಣ್ಡಪಸಂಕಿಣ್ಣಂ, ಯೋಗೀವರವಿರಾಜಿತಂ॥
‘‘ವಿಚರನ್ತೀ ಅಮಞ್ಞಿಸ್ಸಂ, ಸಫಲಂ ನಯನಂ ಮಮ।
ತತ್ಥಾಪಿ ತರುಣಂ ಭಿಕ್ಖುಂ, ಯುತ್ತಂ ದಿಸ್ವಾ ವಿಚಿನ್ತಯಿಂ॥
‘‘ಈದಿಸೇ ವಿಪಿನೇ ರಮ್ಮೇ, ಠಿತೋಯಂ ನವಯೋಬ್ಬನೇ।
ವಸನ್ತಮಿವ ಕನ್ತೇನ, ರೂಪೇನ ಚ ಸಮನ್ವಿತೋ॥
‘‘ನಿಸಿನ್ನೋ ರುಕ್ಖಮೂಲಮ್ಹಿ, ಮುಣ್ಡೋ ಸಙ್ಘಾಟಿಪಾರುತೋ।
ಝಾಯತೇ ವತಯಂ ಭಿಕ್ಖು, ಹಿತ್ವಾ ವಿಸಯಜಂ ರತಿಂ॥
‘‘ನನು ನಾಮ ಗಹಟ್ಠೇನ, ಕಾಮಂ ಭುತ್ವಾ ಯಥಾಸುಖಂ।
ಪಚ್ಛಾ ಜಿಣ್ಣೇನ ಧಮ್ಮೋಯಂ, ಚರಿತಬ್ಬೋ ಸುಭದ್ದಕೋ॥
‘‘ಸುಞ್ಞಕನ್ತಿ ವಿದಿತ್ವಾನ, ಗನ್ಧಗೇಹಂ ಜಿನಾಲಯಂ।
ಉಪೇತ್ವಾ ಜಿನಮದ್ದಕ್ಖಂ, ಉದಯನ್ತಂ ವ ಭಾಕರಂ॥
‘‘ಏಕಕಂ ಸುಖಮಾಸೀನಂ, ಬೀಜಮಾನಂ ವರಿತ್ಥಿಯಾ।
ದಿಸ್ವಾನೇವಂ ವಿಚಿನ್ತೇಸಿಂ, ನಾಯಂ ಲೂಖೋ ನರಾಸಭೋ॥
‘‘ಸಾ
ಬಿಮ್ಬೋಟ್ಠೀ ಕುನ್ದದಸನಾ, ಮನೋನೇತ್ತರಸಾಯನಾ॥
‘‘ಹೇಮದೋಲಾಭಸವನಾ, ಕಲಿಕಾಕಾರಸುತ್ಥನೀ।
ವೇದಿಮಜ್ಝಾವ ಸುಸ್ಸೋಣೀ, ರಮ್ಭೋರು ಚಾರುಭೂಸನಾ॥
‘‘ರತ್ತಂಸಕುಪಸಂಬ್ಯಾನಾ
ಅತಪ್ಪನೇಯ್ಯರೂಪೇನ, ಹಾಸಭಾವಸಮನ್ವಿತಾ॥
‘‘ದಿಸ್ವಾ ತಮೇವಂ ಚಿನ್ತೇಸಿಂ, ಅಹೋಯಮಭಿರೂಪಿನೀ।
ನ ಮಯಾನೇನ ನೇತ್ತೇನ, ದಿಟ್ಠಪುಬ್ಬಾ ಕುದಾಚನಂ॥
‘‘ತತೋ
ಭಿನ್ನದನ್ತಾ ಸೇತಸಿರಾ, ಸಲಾಲಾ ವದನಾಸುಚಿ॥
‘‘ಸಂಖಿತ್ತಕಣ್ಣಾ ಸೇತಕ್ಖೀ, ಲಮ್ಬಾಸುಭಪಯೋಧರಾ।
ವಲಿವಿತತಸಬ್ಬಙ್ಗೀ, ಸಿರಾವಿತತದೇಹಿನೀ॥
‘‘ನತಙ್ಗಾ ದಣ್ಡದುತಿಯಾ, ಉಪ್ಫಾಸುಲಿಕತಾ ಕಿಸಾ।
ಪವೇಧಮಾನಾ ಪತಿತಾ, ನಿಸ್ಸಸನ್ತೀ ಮುಹುಂ ಮುಹುಂ॥
‘‘ತತೋ ಮೇ ಆಸಿ ಸಂವೇಗೋ, ಅಬ್ಭುತೋ ಲೋಮಹಂಸನೋ।
ಧಿರತ್ಥು ರೂಪಂ ಅಸುಚಿಂ, ರಮನ್ತೇ ಯತ್ಥ ಬಾಲಿಸಾ॥
‘‘ತದಾ ಮಹಾಕಾರುಣಿಕೋ, ದಿಸ್ವಾ ಸಂವಿಗ್ಗಮಾನಸಂ।
ಉದಗ್ಗಚಿತ್ತೋ ಸುಗತೋ, ಇಮಾ ಗಾಥಾ ಅಭಾಸಥ॥
‘‘ಆತುರಂ ಅಸುಚಿಂ ಪೂತಿಂ, ಪಸ್ಸ ಖೇಮೇ ಸಮುಸ್ಸಯಂ।
ಉಗ್ಘರನ್ತಂ ಪಗ್ಘರನ್ತಂ, ಬಾಲಾನಂ ಅಭಿನನ್ದಿತಂ॥
‘‘ಅಸುಭಾಯ ಚಿತ್ತಂ ಭಾವೇಹಿ, ಏಕಗ್ಗಂ ಸುಸಮಾಹಿತಂ।
ಸತಿ ಕಾಯಗತಾ ತ್ಯತ್ಥು, ನಿಬ್ಬಿದಾ ಬಹುಲಾ ಭವ॥
‘‘ಯಥಾ ಇದಂ ತಥಾ ಏತಂ, ಯಥಾ ಏತಂ ತಥಾ ಇದಂ।
ಅಜ್ಝತ್ತಞ್ಚ ಬಹಿದ್ಧಾ ಚ, ಕಾಯೇ ಛನ್ದಂ ವಿರಾಜಯ॥
‘‘ಅನಿಮಿತ್ತಞ್ಚ ಭಾವೇಹಿ, ಮಾನಾನುಸಯಮುಜ್ಜಹ।
ತತೋ ಮಾನಾಭಿಸಮಯಾ, ಉಪಸನ್ತಾ ಚರಿಸ್ಸಸಿ॥
‘‘ಯೇ
ಏತಮ್ಪಿ
‘‘ತತೋ ಕಲ್ಲಿತಚಿತ್ತಂ ಮಂ, ಞತ್ವಾನ ನರಸಾರಥಿ।
ಮಹಾನಿದಾನಂ ದೇಸೇಸಿ, ಸುತ್ತನ್ತಂ ವಿನಯಾಯ ಮೇ॥
‘‘ಸುತ್ವಾ ಸುತ್ತನ್ತಸೇಟ್ಠಂ ತಂ, ಪುಬ್ಬಸಞ್ಞಮನುಸ್ಸರಿಂ।
ತತ್ಥ ಠಿತಾವಹಂ ಸನ್ತೀ, ಧಮ್ಮಚಕ್ಖುಂ ವಿಸೋಧಯಿಂ॥
‘‘ನಿಪತಿತ್ವಾ ಮಹೇಸಿಸ್ಸ, ಪಾದಮೂಲಮ್ಹಿ ತಾವದೇ।
ಅಚ್ಚಯಂ ದೇಸನತ್ಥಾಯ, ಇದಂ ವಚನಮಬ್ರವಿಂ॥
‘‘ನಮೋ
ನಮೋ ತೇ ತಿಣ್ಣಸಂಸಾರ, ನಮೋ ತೇ ಅಮತಂ ದದ॥
‘‘ದಿಟ್ಠಿಗಹನಪಕ್ಖನ್ದಾ, ಕಾಮರಾಗವಿಮೋಹಿತಾ।
ತಯಾ ಸಮ್ಮಾ ಉಪಾಯೇನ, ವಿನೀತಾ ವಿನಯೇ ರತಾ॥
‘‘ಅದಸ್ಸನೇನ ವಿಭೋಗಾ, ತಾದಿಸಾನಂ ಮಹೇಸಿನಂ।
ಅನುಭೋನ್ತಿ ಮಹಾದುಕ್ಖಂ, ಸತ್ತಾ ಸಂಸಾರಸಾಗರೇ॥
‘‘ಯದಾಹಂ ಲೋಕಸರಣಂ, ಅರಣಂ ಅರಣನ್ತಗುಂ।
ನಾದ್ದಸಾಮಿ ಅದೂರಟ್ಠಂ, ದೇಸಯಾಮಿ ತಮಚ್ಚಯಂ॥
‘‘ಮಹಾಹಿತಂ ವರದದಂ, ಅಹಿತೋತಿ ವಿಸಙ್ಕಿತಾ।
ನೋಪೇಸಿಂ ರೂಪನಿರತಾ, ದೇಸಯಾಮಿ ತಮಚ್ಚಯಂ॥
‘‘ತದಾ ಮಧುರನಿಗ್ಘೋಸೋ, ಮಹಾಕಾರುಣಿಕೋ ಜಿನೋ।
ಅವೋಚ ತಿಟ್ಠ ಖೇಮೇತಿ, ಸಿಞ್ಚನ್ತೋ ಅಮತೇನ ಮಂ॥
‘‘ತದಾ
ಗನ್ತ್ವಾ ದಿಸ್ವಾ ನರಪತಿಂ, ಇದಂ ವಚನಮಬ್ರವಿಂ॥
‘‘ಅಹೋ ಸಮ್ಮಾ ಉಪಾಯೋ ತೇ, ಚಿನ್ತಿತೋಯಮರಿನ್ದಮ।
ವನದಸ್ಸನಕಾಮಾಯ, ದಿಟ್ಠೋ ನಿಬ್ಬಾನತೋ ಮುನಿ॥
‘‘ಯದಿ ತೇ ರುಚ್ಚತೇ ರಾಜ, ಸಾಸನೇ ತಸ್ಸ ತಾದಿನೋ।
ಪಬ್ಬಜಿಸ್ಸಾಮಿ ರೂಪೇಹಂ, ನಿಬ್ಬಿನ್ನಾ ಮುನಿವಾಣಿನಾ॥
‘‘ಅಞ್ಜಲಿಂ ಪಗ್ಗಹೇತ್ವಾನ, ತದಾಹ ಸ ಮಹೀಪತಿ।
ಅನುಜಾನಾಮಿ ತೇ ಭದ್ದೇ, ಪಬ್ಬಜ್ಜಾ ತವ ಸಿಜ್ಝತು॥
‘‘ಪಬ್ಬಜಿತ್ವಾ
ದೀಪೋದಯಞ್ಚ ಭೇದಞ್ಚ, ದಿಸ್ವಾ ಸಂವಿಗ್ಗಮಾನಸಾ॥
‘‘ನಿಬ್ಬಿನ್ನಾ ಸಬ್ಬಸಙ್ಖಾರೇ, ಪಚ್ಚಯಾಕಾರಕೋವಿದಾ।
ಚತುರೋಘೇ ಅತಿಕ್ಕಮ್ಮ, ಅರಹತ್ತಮಪಾಪುಣಿಂ॥
‘‘ಇದ್ಧೀಸು ಚ ವಸೀ ಆಸಿಂ, ದಿಬ್ಬಾಯ ಸೋತಧಾತುಯಾ।
ಚೇತೋಪರಿಯಞಾಣಸ್ಸ, ವಸೀ ಚಾಪಿ ಭವಾಮಹಂ॥
‘‘ಪುಬ್ಬೇನಿವಾಸಂ
ಸಬ್ಬಾಸವಪರಿಕ್ಖೀಣಾ, ನತ್ಥಿ ದಾನಿ ಪುನಬ್ಭವೋ॥
‘‘ಅತ್ಥಧಮ್ಮನಿರುತ್ತೀಸ, ಪಟಿಭಾನೇ ತಥೇವ ಚ।
ಪರಿಸುದ್ಧಂ ಮಮ ಞಾಣಂ, ಉಪ್ಪನ್ನಂ ಬುದ್ಧಸಾಸನೇ॥
‘‘ಕುಸಲಾಹಂ ವಿಸುದ್ಧೀಸು, ಕಥಾವತ್ಥುವಿಸಾರದಾ।
ಅಭಿಧಮ್ಮನಯಞ್ಞೂ ಚ, ವಸಿಪ್ಪತ್ತಾಮ್ಹಿ ಸಾಸನೇ॥
‘‘ತತೋ
ಪುಚ್ಛಿತಾ ನಿಪುಣೇ ಪಞ್ಹೇ, ಬ್ಯಾಕರೋನ್ತೀ ಯಥಾತಥಂ॥
‘‘ತದಾ ಸ ರಾಜಾ ಸುಗತಂ, ಉಪಸಙ್ಕಮ್ಮ ಪುಚ್ಛಥ।
ತಥೇವ ಬುದ್ಧೋ ಬ್ಯಾಕಾಸಿ, ಯಥಾ ತೇ ಬ್ಯಾಕತಾ ಮಯಾ॥
‘‘ಜಿನೋ ತಸ್ಮಿಂ ಗುಣೇ ತುಟ್ಠೋ, ಏತದಗ್ಗೇ ಠಪೇಸಿ ಮಂ।
ಮಹಾಪಞ್ಞಾನಮಗ್ಗಾತಿ, ಭಿಕ್ಖುನೀನಂ ನರುತ್ತಮೋ॥
‘‘ಕಿಲೇಸಾ ಝಾಪಿತಾ ಮಯ್ಹಂ…ಪೇ॰… ಕತಂ ಬುದ್ಧಸ್ಸ ಸಾಸನ’’ನ್ತಿ॥ (ಅಪ॰ ಥೇರೀ ೨.೨.೨೮೯-೩೮೩)।
ಅರಹತ್ತಂ ಪನ ಪತ್ವಾ ಫಲಸುಖೇನ ನಿಬ್ಬಾನಸುಖೇನ ಚ ವಿಹರನ್ತಿಯಾ ಇಮಿಸ್ಸಾ ಥೇರಿಯಾ ಸತಿಪಿ ಅಞ್ಞಾಸಂ ಖೀಣಾಸವತ್ಥೇರೀನಂ ಪಞ್ಞಾವೇಪುಲ್ಲಪ್ಪತ್ತಿಯಂ ತತ್ಥ ಪನ ಕತಾಧಿಕಾರತಾಯ ಮಹಾಪಞ್ಞಾಭಾವೋ ಪಾಕಟೋ ಅಹೋಸಿ। ತಥಾ ಹಿ ನಂ ಭಗವಾ ಜೇತವನಮಹಾವಿಹಾರೇ ಅರಿಯಗಣಮಜ್ಝೇ ನಿಸಿನ್ನೋ ಪಟಿಪಾಟಿಯಾ ಭಿಕ್ಖುನಿಯೋ ಠಾನನ್ತರೇ ಠಪೇನ್ತೋ ‘‘ಏತದಗ್ಗಂ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಮಮ ಸಾವಿಕಾನಂ ಭಿಕ್ಖುನೀನಂ ಮಹಾಪಞ್ಞಾನಂ ಯದಿದಂ ಖೇಮಾ’’ತಿ (ಅ॰ ನಿ॰ ೧.೨೩೫-೨೩೬) ಮಹಾಪಞ್ಞತಾಯ ಅಗ್ಗಟ್ಠಾನೇ ಠಪೇಸಿ। ತಂ ಏಕದಿವಸಂ ಅಞ್ಞತರಸ್ಮಿಂ ರುಕ್ಖಮೂಲೇ ದಿವಾವಿಹಾರಂ ನಿಸಿನ್ನಂ ಮಾರೋ ಪಾಪಿಮಾ ತರುಣರೂಪೇನ ಉಪಸಙ್ಕಮಿತ್ವಾ ಕಾಮೇಹಿ ಪಲೋಭೇನ್ತೋ –
೧೩೯.
‘‘ದಹರಾ ತ್ವಂ ರೂಪವತೀ, ಅಹಮ್ಪಿ ದಹರೋ ಯುವಾ।
ಪಞ್ಚಙ್ಗಿಕೇನ ತುರಿಯೇನ, ಏಹಿ ಖೇಮೇ ರಮಾಮಸೇ’’ತಿ॥ – ಗಾಥಮಾಹ
ತಸ್ಸತ್ಥೋ – ಖೇಮೇ, ತ್ವಂ ತರುಣಪ್ಪತ್ತಾ, ಯೋಬ್ಬನೇ ಠಿತಾ ರೂಪಸಮ್ಪನ್ನಾ, ಅಹಮ್ಪಿ ತರುಣೋ ಯುವಾ, ತಸ್ಮಾ ಮಯಂ ಯೋಬ್ಬಞ್ಞಂ ಅಖೇಪೇತ್ವಾ ಪಞ್ಚಙ್ಗಿಕೇನ ತುರಿಯೇನ ವಜ್ಜಮಾನೇನ ಏಹಿ ಕಾಮಖಿಡ್ಡಾರತಿಯಾ ರಮಾಮ ಕೀಳಾಮಾತಿ।
ತಂ
೧೪೦.
‘‘ಇಮಿನಾ
ಅಟ್ಟಿಯಾಮಿ ಹರಾಯಾಮಿ, ಕಾಮತಣ್ಹಾ ಸಮೂಹತಾ॥
೧೪೧.
‘‘ಸತ್ತಿಸೂಲೂಪಮಾ ಕಾಮಾ, ಖನ್ಧಾಸಂ ಅಧಿಕುಟ್ಟನಾ।
ಯಂ ತ್ವಂ ಕಾಮರತಿಂ ಬ್ರೂಸಿ, ಅರತೀ ದಾನಿ ಸಾ ಮಮ॥
೧೪೨.
‘‘ಸಬ್ಬತ್ಥ ವಿಹತಾ ನನ್ದೀ, ತಮೋಖನ್ಧೋ ಪದಾಲಿತೋ।
ಏವಂ ಜಾನಾಹಿ ಪಾಪಿಮ, ನಿಹತೋ ತ್ವಮಸಿ ಅನ್ತಕ॥
೧೪೩.
‘‘ನಕ್ಖತ್ತಾನಿ ನಮಸ್ಸನ್ತಾ, ಅಗ್ಗಿಂ ಪರಿಚರಂ ವನೇ।
ಯಥಾಭುಚ್ಚಮಜಾನನ್ತಾ, ಬಾಲಾ ಸುದ್ಧಿಮಮಞ್ಞಥ॥
೧೪೪.
‘‘ಅಹಞ್ಚ ಖೋ ನಮಸ್ಸನ್ತೀ, ಸಮ್ಬುದ್ಧಂ ಪುರಿಸುತ್ತಮಂ।
ಪಮುತ್ತಾ ಸಬ್ಬದುಕ್ಖೇಹಿ, ಸತ್ಥುಸಾಸನಕಾರಿಕಾ’’ತಿ॥ – ಇಮಾ ಗಾಥಾ ಅಭಾಸಿ।
ತತ್ಥ ಅಗ್ಗಿಂ ಪರಿಚರಂ ವನೇತಿ ತಪೋವನೇ ಅಗ್ಗಿಹುತ್ತಂ ಪರಿಚರನ್ತೋ। ಯಥಾಭುಚ್ಚಮಜಾನನ್ತಾತಿ ಪವತ್ತಿಯೋ ಯಥಾಭೂತಂ ಅಪರಿಜಾನನ್ತಾ। ಸೇಸಮೇತ್ಥ ಹೇಟ್ಠಾ ವುತ್ತನಯತ್ತಾ ಉತ್ತಾನಮೇವ।
ಖೇಮಾಥೇರೀಗಾಥಾವಣ್ಣನಾ ನಿಟ್ಠಿತಾ।
೪. ಸುಜಾತಾಥೇರೀಗಾಥಾವಣ್ಣನಾ
ಅಲಙ್ಕತಾ ಸುವಸನಾತಿಆದಿಕಾ ಸುಜಾತಾಯ ಥೇರಿಯಾ ಗಾಥಾ। ಅಯಮ್ಪಿ ಪುರಿಮಬುದ್ಧೇಸು ಕತಾಧಿಕಾರಾ ತತ್ಥ ತತ್ಥ
೧೪೫.
‘‘ಅಲಙ್ಕತಾ ಸುವಸನಾ, ಮಾಲಿನೀ ಚನ್ದನೋಕ್ಖಿತಾ।
ಸಬ್ಬಾಭರಣಸಞ್ಛನ್ನಾ, ದಾಸೀಗಣಪುರಕ್ಖತಾ॥
೧೪೬.
‘‘ಅನ್ನಂ ಪಾನಞ್ಚ ಆದಾಯ, ಖಜ್ಜಂ ಭೋಜ್ಜಂ ಅನಪ್ಪಕಂ।
ಗೇಹತೋ ನಿಕ್ಖಮಿತ್ವಾನ, ಉಯ್ಯಾನಮಭಿಹಾರಯಿಂ॥
೧೪೭.
‘‘ತತ್ಥ ರಮಿತ್ವಾ ಕೀಳಿತ್ವಾ, ಆಗಚ್ಛನ್ತೀ ಸಕಂ ಘರಂ।
ವಿಹಾರಂ ದಟ್ಠುಂ ಪಾವಿಸಿಂ, ಸಾಕೇತೇ ಅಞ್ಜನಂ ವನಂ॥
೧೪೮.
‘‘ದಿಸ್ವಾನ ಲೋಕಪಜ್ಜೋತಂ, ವನ್ದಿತ್ವಾನ ಉಪಾವಿಸಿಂ।
ಸೋ ಮೇ ಧಮ್ಮಮದೇಸೇಸಿ, ಅನುಕಮ್ಪಾಯ ಚಕ್ಖುಮಾ॥
೧೪೯.
‘‘ಸುತ್ವಾ ಚ ಖೋ ಮಹೇಸಿಸ್ಸ, ಸಚ್ಚಂ ಸಮ್ಪಟಿವಿಜ್ಝಹಂ।
ತತ್ಥೇವ ವಿರಜಂ ಧಮ್ಮಂ, ಫುಸಯಿಂ ಅಮತಂ ಪದಂ॥
೧೫೦.
‘‘ತತೋ ವಿಞ್ಞಾತಸದ್ಧಮ್ಮಾ, ಪಬ್ಬಜಿಂ ಅನಗಾರಿಯಂ।
ತಿಸ್ಸೋ ವಿಜ್ಜಾ ಅನುಪ್ಪತ್ತಾ, ಅಮೋಘಂ ಬುದ್ಧಸಾಸನ’’ನ್ತಿ॥ –
ಇಮಾ ಗಾಥಾ ಅಭಾಸಿ।
ತತ್ಥ ಅಲಙ್ಕತಾತಿ ವಿಭೂಸಿತಾ। ತಂ ಪನ ಅಲಙ್ಕತಾಕಾರಂ ದಸ್ಸೇತುಂ ‘‘ಸುವಸನಾ ಮಾಲಿನೀ ಚನ್ದನೋಕ್ಖಿತಾ’’ತಿ ವುತ್ತಂ। ತತ್ಥ ಮಾಲಿನೀತಿ ಮಾಲಾಧಾರಿನೀ। ಚನ್ದನೋಕ್ಖಿತಾತಿ ಚನ್ದನಾನುಲಿತ್ತಾ। ಸಬ್ಬಾಭರಣಸಞ್ಛನ್ನಾತಿ
ಅನ್ನಂ ಪಾನಞ್ಚ ಆದಾಯ, ಖಜ್ಜಂ ಭೋಜ್ಜಂ ಅನಪ್ಪಕನ್ತಿ ಸಾಲಿಓದನಾದಿಅನ್ನಂ, ಅಮ್ಬಪಾನಾದಿಪಾನಂ, ಪಿಟ್ಠಖಾದನೀಯಾದಿಖಜ್ಜಂ, ಅವಸಿಟ್ಠಂ ಆಹಾರಸಙ್ಖಾತಂ ಭೋಜ್ಜಞ್ಚ ಪಹೂತಂ ಗಹೇತ್ವಾ। ಉಯ್ಯಾನಮಭಿಹಾರಯಿನ್ತಿ ನಕ್ಖತ್ತಕೀಳಾವಸೇನ ಉಯ್ಯಾನಂ ಉಪನೇಸಿಂ। ಅನ್ನಪಾನಾದಿಂ ತತ್ಥ ಆನೇತ್ವಾ ಸಹ ಪರಿಜನೇನ ಕೀಳನ್ತೀ ರಮನ್ತೀ ಪರಿಚಾರೇಸಿನ್ತಿ ಅಧಿಪ್ಪಾಯೋ।
ಸಾಕೇತೇ ಅಞ್ಜನಂ ವನನ್ತಿ ಸಾಕೇತಸಮೀಪೇ ಅಞ್ಜನವನೇ ವಿಹಾರಂ ಪಾವಿಸಿಂ।
ಲೋಕಪಜ್ಜೋತನ್ತಿ ಞಾಣಪಜ್ಜೋತೇನ ಲೋಕಸ್ಸ ಪಜ್ಜೋತಭೂತಂ।
ಫುಸಯಿನ್ತಿ ಫುಸಿಂ, ಅಧಿಗಚ್ಛಿನ್ತಿ ಅತ್ಥೋ। ಸೇಸಂ ವುತ್ತನಯಮೇವ।
ಸುಜಾತಾಥೇರೀಗಾಥಾವಣ್ಣನಾ ನಿಟ್ಠಿತಾ।
೫. ಅನೋಪಮಾಥೇರೀಗಾಥಾವಣ್ಣನಾ
ಉಚ್ಚೇ ಕುಲೇತಿಆದಿಕಾ ಅನೋಪಮಾಯ ಥೇರಿಯಾ ಗಾಥಾ। ಅಯಮ್ಪಿ ಪುರಿಮಬುದ್ಧೇಸು ಕತಾಧಿಕಾರಾ ತತ್ಥ ತತ್ಥ ಭವೇ ವಿವಟ್ಟೂಪನಿಸ್ಸಯಂ ಕುಸಲಂ ಉಪಚಿನನ್ತೀ ಅನುಕ್ಕಮೇನ ವಿಮುತ್ತಿಪರಿಪಾಚನೀಯೇ ಧಮ್ಮೇ ಪರಿಬ್ರೂಹಿತ್ವಾ ಇಮಸ್ಮಿಂ ಬುದ್ಧುಪ್ಪಾದೇ ಸಾಕೇತನಗರೇ ಮಜ್ಝಸ್ಸ ನಾಮ ಸೇಟ್ಠಿನೋ ಧೀತಾ ಹುತ್ವಾ ನಿಬ್ಬತ್ತಿ। ತಸ್ಸಾ ರೂಪಸಮ್ಪತ್ತಿಯಾ ಅನೋಪಮಾತಿ ನಾಮಂ ಅಹೋಸಿ। ತಸ್ಸಾ ವಯಪ್ಪತ್ತಕಾಲೇ ಬಹೂ ಸೇಟ್ಠಿಪುತ್ತಾ ರಾಜಮಹಾಮತ್ತಾ ರಾಜಾನೋ ಚ ಪಿತು ದೂತಂ ಪಾಹೇಸುಂ – ‘‘ಅತ್ತನೋ ಧೀತರಂ ಅನೋಪಮಂ ದೇಹಿ, ಇದಞ್ಚಿದಞ್ಚ ತೇ ದಸ್ಸಾಮಾ’’ತಿ। ಸಾ ತಂ ಸುತ್ವಾ ಉಪನಿಸ್ಸಯಸಮ್ಪನ್ನತಾಯ ‘‘ಘರಾವಾಸೇನ ಮಯ್ಹಂ ಅತ್ಥೋ ನತ್ಥೀ’’ತಿ ಸತ್ಥು ಸನ್ತಿಕಂ ಗನ್ತ್ವಾ ಧಮ್ಮಂ ಸುತ್ವಾ ಞಾಣಸ್ಸ ಪರಿಪಾಕಂ ಗತತ್ತಾ ದೇಸನಾನುಸಾರೇನ ವಿಪಸ್ಸನಂ ಆರಭಿತ್ವಾ ತಂ ಉಸ್ಸುಕ್ಕಾಪೇನ್ತೀ ಮಗ್ಗಪಟಿಪಾಟಿಯಾ ತತಿಯಫಲೇ ಪತಿಟ್ಠಾಸಿ। ಸಾ ಸತ್ಥಾರಂ ಪಬ್ಬಜ್ಜಂ ಯಾಚಿತ್ವಾ ಸತ್ಥುಆಣಾಯ ಭಿಕ್ಖುನುಪಸ್ಸಯಂ ಉಪಗನ್ತ್ವಾ ಭಿಕ್ಖುನೀನಂ ಸನ್ತಿಕೇ ಪಬ್ಬಜಿತ್ವಾ ಸತ್ತಮೇ ದಿವಸೇ ಅರಹತ್ತಂ ಸಚ್ಛಿಕತ್ವಾ ಅತ್ತನೋ ಪಟಿಪತ್ತಿಂ ಪಚ್ಚವೇಕ್ಖಿತ್ವಾ ಉದಾನವಸೇನ –
೧೫೧.
‘‘ಉಚ್ಚೇ
ವಣ್ಣರೂಪೇನ ಸಮ್ಪನ್ನಾ, ಧೀತಾ ಮಜ್ಝಸ್ಸ ಅತ್ರಜಾ॥
೧೫೨.
‘‘ಪತ್ಥಿತಾ
ಪಿತು ಮೇ ಪೇಸಯೀ ದೂತಂ, ದೇಥ ಮಯ್ಹಂ ಅನೋಪಮಂ॥
೧೫೩.
‘‘ಯತ್ತಕಂ ತುಲಿತಾ ಏಸಾ, ತುಯ್ಹಂ ಧೀತಾ ಅನೋಪಮಾ।
ತತೋ ಅಟ್ಠಗುಣಂ ದಸ್ಸಂ, ಹಿರಞ್ಞಂ ರತನಾನಿ ಚ॥
೧೫೪.
‘‘ಸಾಹಂ ದಿಸ್ವಾನ ಸಮ್ಬುದ್ಧಂ, ಲೋಕಜೇಟ್ಠಂ ಅನುತ್ತರಂ।
ತಸ್ಸ ಪಾದಾನಿ ವನ್ದಿತ್ವಾ, ಏಕಮನ್ತಂ ಉಪಾವಿಸಿಂ॥
೧೫೫.
‘‘ಸೋ ಮೇ ಧಮ್ಮಮದೇಸೇಸಿ, ಅನುಕಮ್ಪಾಯ ಗೋತಮೋ।
ನಿಸಿನ್ನಾ ಆಸನೇ ತಸ್ಮಿಂ, ಫುಸಯಿಂ ತತಿಯಂ ಫಲಂ॥
೧೫೬.
‘‘ತತೋ ಕೇಸಾನಿ ಛೇತ್ವಾನ, ಪಬ್ಬಜಿಂ ಅನಗಾರಿಯಂ।
ಅಜ್ಜ ಮೇ ಸತ್ತಮೀ ರತ್ತಿ, ಯತೋ ತಣ್ಹಾ ವಿಸೇಸಿತಾ’’ತಿ॥ –
ಇಮಾ ಗಾಥಾ ಅಭಾಸಿ।
ತತ್ಥ ಉಚ್ಚೇ ಕುಲೇತಿ ಉಳಾರತಮೇ ವೇಸ್ಸಕುಲೇ। ಬಹುವಿತ್ತೇತಿ ಅಲಙ್ಕಾರಾದಿಪಹೂತವಿತ್ತೂಪಕರಣೇ। ಮಹದ್ಧನೇತಿ ನಿಧಾನಗತಸ್ಸೇವ ಚತ್ತಾರೀಸಕೋಟಿಪರಿಮಾಣಸ್ಸ ಮಹತೋ ಧನಸ್ಸ ಅತ್ಥಿಭಾವೇನ ಮಹದ್ಧನೇ ಅಹಂ ಜಾತಾತಿ ಯೋಜನಾ। ವಣ್ಣರೂಪೇನ ಸಮ್ಪನ್ನಾತಿ ವಣ್ಣಸಮ್ಪನ್ನಾ ಚೇವ ರೂಪಸಮ್ಪನ್ನಾ ಚ, ಸಿನಿದ್ಧಭಾಸುರಾಯ ಛವಿಸಮ್ಪತ್ತಿಯಾ ವತ್ಥಾಭರಣಾದಿಸರೀರಾವಯವಸಮ್ಪತ್ತಿಯಾ ಚ ಸಮನ್ನಾಗತಾತಿ ಅತ್ಥೋ। ಧೀತಾ ಮಜ್ಝಸ್ಸ ಅತ್ರಜಾತಿ ಮಜ್ಝನಾಮಸ್ಸ ಸೇಟ್ಠಿನೋ ಓರಸಾ ಧೀತಾ।
ಪತ್ಥಿತಾ ರಾಜಪುತ್ತೇಹೀತಿ ‘‘ಕಥಂ ನು ಖೋ ತಂ ಲಭೇಯ್ಯಾಮಾ’’ತಿ ರಾಜಕುಮಾರೇಹಿ ಅಭಿಪತ್ಥಿತಾ। ಸೇಟ್ಠಿಪುತ್ತೇಹಿ ಗಿಜ್ಝಿತಾತಿ ತಥಾ ಸೇಟ್ಠಿಕುಮಾರೇಹಿಪಿ ಅಭಿಗಿಜ್ಝಿತಾ ಪಚ್ಚಾಸೀಸಿತಾ। ದೇಥ ಮಯ್ಹಂ ಅನೋಪಮನ್ತಿ ರಾಜಪುತ್ತಾದಯೋ ‘‘ದೇಥ ಮಯ್ಹಂ ಅನೋಪಮಂ ದೇಥ ಮಯ್ಹ’’ನ್ತಿ ಪಿತು ಸನ್ತಿಕೇ ದೂತಂ ಪೇಸಯಿಂಸು।
ಯತ್ತಕಂ ತುಲಿತಾ ಏಸಾತಿ ‘‘ತುಯ್ಹಂ ಧೀತಾ ಅನೋಪಮಾ ಯತ್ತಕಂ ಧನಂ ಅಗ್ಘತೀ’’ತಿ ತುಲಿತಾ ಲಕ್ಖಣಞ್ಞೂಹಿ ಪರಿಚ್ಛಿನ್ನಾ, ‘‘ತತೋ ಅಟ್ಠಗುಣಂ ದಸ್ಸಾಮೀ’’ತಿ ಪಿತು ಮೇ ಪೇಸಯಿ ದೂತನ್ತಿ ಯೋಜನಾ। ಸೇಸಂ ಹೇಟ್ಠಾ ವುತ್ತನಯಮೇವ।
ಅನೋಪಮಾಥೇರೀಗಾಥಾವಣ್ಣನಾ ನಿಟ್ಠಿತಾ।
೬. ಮಹಾಪಜಾಪತಿಗೋತಮೀಥೇರೀಗಾಥಾವಣ್ಣನಾ
ಬುದ್ಧ ವೀರ ನಮೋ ತ್ಯತ್ಥೂತಿಆದಿಕಾ ಮಹಾಪಜಾಪತಿಗೋತಮಿಯಾ ಗಾಥಾ। ಅಯಮ್ಪಿ ಕಿರ ಪದುಮುತ್ತರಸ್ಸ ಭಗವತೋ ಕಾಲೇ ಹಂಸವತೀನಗರೇ ಕುಲಗೇಹೇ ನಿಬ್ಬತ್ತಿತ್ವಾ ವಿಞ್ಞುತಂ ಪತ್ವಾ ಸತ್ಥು ಸನ್ತಿಕೇ ಧಮ್ಮಂ ಸುಣನ್ತೀ ಸತ್ಥಾರಂ ಏಕಂ ಭಿಕ್ಖುನಿಂ ರತ್ತಞ್ಞೂನಂ ಅಗ್ಗಟ್ಠಾನೇ ಠಪೇನ್ತಂ ದಿಸ್ವಾ, ಅಧಿಕಾರಕಮ್ಮಂ ಕತ್ವಾ ತಂ ಠಾನನ್ತರಂ ಪತ್ಥೇತ್ವಾ ಯಾವಜೀವಂ ದಾನಾದೀನಿ ಪುಞ್ಞಾನಿ ಕತ್ವಾ ಕಪ್ಪಸತಸಹಸ್ಸಂ ದೇವಮನುಸ್ಸೇಸು ಸಂಸರಿತ್ವಾ, ಕಸ್ಸಪಸ್ಸ ಚ ಭಗವತೋ ಅನ್ತರೇ ಅಮ್ಹಾಕಞ್ಚ ಭಗವತೋ ಬುದ್ಧಸುಞ್ಞೇ ಲೋಕೇ ಬಾರಾಣಸಿಯಂ ಪಞ್ಚನ್ನಂ ದಾಸಿಸತಾನಂ ಜೇಟ್ಠಿಕಾ ಹುತ್ವಾ ನಿಬ್ಬತ್ತಿ। ಅಥ ಸಾ ವಸ್ಸೂಪನಾಯಿಕಸಮಯೇ ಪಞ್ಚ ಪಚ್ಚೇಕಬುದ್ಧೇ ನನ್ದಮೂಲಕಪಬ್ಭಾರತೋ ಇಸಿಪತನೇ ಓತರಿತ್ವಾ, ನಗರೇ ಪಿಣ್ಡಾಯ ಚರಿತ್ವಾ ಇಸಿಪತನಮೇವ ಗನ್ತ್ವಾ, ವಸ್ಸೂಪನಾಯಿಕಸಮಯೇ ಕುಟಿಯಾ ಅತ್ಥಾಯ ಹತ್ಥಕಮ್ಮಂ ಪರಿಯೇಸನ್ತೇ ದಿಸ್ವಾ, ತಾ ದಾಸಿಯೋ ತಾಸಂ ಅತ್ತನೋ ಚ ಸಾಮಿಕೇ ಸಮಾದಪೇತ್ವಾ ಚಙ್ಕಮಾದಿಪರಿವಾರಸಮ್ಪನ್ನಾ ಪಞ್ಚ ಕುಟಿಯೋ ಕಾರೇತ್ವಾ, ಮಞ್ಚಪೀಠಪಾನೀಯಪರಿಭೋಜನೀಯಭಾಜನಾದೀನಿ ಉಪಟ್ಠಪೇತ್ವಾ ಪಚ್ಚೇಕಬುದ್ಧೇ ತೇಮಾಸಂ ತತ್ಥೇವ ವಸನತ್ಥಾಯ ಪಟಿಞ್ಞಂ ಕಾರೇತ್ವಾ ವಾರಭಿಕ್ಖಂ ಪಟ್ಠಪೇಸುಂ। ಯಾ ಅತ್ತನೋ ವಾರದಿವಸೇ ಭಿಕ್ಖಂ ದಾತುಂ ನ ಸಕ್ಕೋತಿ, ತಸ್ಸಾ ಸಯಂ ಸಕಗೇಹತೋ ನೀಹರಿತ್ವಾ ದೇತಿ। ಏವಂ ತೇಮಾಸಂ ಪಟಿಜಗ್ಗಿತ್ವಾ ಪವಾರಣಾಯ ಸಮ್ಪತ್ತಾಯ ಏಕೇಕಂ ದಾಸಿಂ ಏಕೇಕಂ ಸಾಟಕಂ ವಿಸ್ಸಜ್ಜಾಪೇಸಿ। ಪಞ್ಚಥೂಲಸಾಟಕಸತಾನಿ ಅಹೇಸುಂ। ತಾನಿ ಪರಿವತ್ತಾಪೇತ್ವಾ ಪಞ್ಚನ್ನಂ ಪಚ್ಚೇಕಬುದ್ಧಾನಂ ತಿಚೀವರಾನಿ ಕತ್ವಾ ಅದಾಸಿ। ಪಚ್ಚೇಕಬುದ್ಧಾ ತಾಸಂ ಪಸ್ಸನ್ತೀನಂಯೇವ ಆಕಾಸೇನ ಗನ್ಧಮಾದನಪಬ್ಬತಂ ಅಗಮಂಸು।
ತಾಪಿ ಸಬ್ಬಾ ಯಾವಜೀವಂ ಕುಸಲಂ ಕತ್ವಾ ದೇವಲೋಕೇ ನಿಬ್ಬತ್ತಿಂಸು। ತಾಸಂ ಜೇಟ್ಠಿಕಾ ತತೋ ಚವಿತ್ವಾ ಬಾರಾಣಸಿಯಾ ಅವಿದೂರೇ ಪೇಸಕಾರಗಾಮೇ ಪೇಸಕಾರಜೇಟ್ಠಕಸ್ಸ ಗೇಹೇ ನಿಬ್ಬತ್ತಿತ್ವಾ ವಿಞ್ಞುತಂ ಪತ್ವಾ, ಪದುಮವತಿಯಾ ಪುತ್ತೇ ಪಞ್ಚಸತೇ ಪಚ್ಚೇಕಬುದ್ಧೇ ದಿಸ್ವಾ ಸಮ್ಪಿಯಾಯಮಾನಾ ಸಬ್ಬೇ ವನ್ದಿತ್ವಾ ಭಿಕ್ಖಂ ಅದಾಸಿ। ತೇ ಭತ್ತಕಿಚ್ಚಂ ಕತ್ವಾ ಗನ್ಧಮಾದನಮೇವ ಅಗಮಂಸು। ಸಾಪಿ ಯಾವಜೀವಂ ಕುಸಲಂ ಕತ್ವಾ ದೇವಮನುಸ್ಸೇಸು ಸಂಸರನ್ತೀ ಅಮ್ಹಾಕಂ ಸತ್ಥು ನಿಬ್ಬತ್ತಿತೋ ಪುರೇತರಮೇವ ದೇವದಹನಗರೇ ಮಹಾಸುಪ್ಪಬುದ್ಧಸ್ಸ ಗೇಹೇ ಪಟಿಸನ್ಧಿಂ ಗಣ್ಹಿ, ಗೋತಮೀತಿಸ್ಸಾ ಗೋತ್ತಾಗತಮೇವ ನಾಮಂ ಅಹೋಸಿ; ಮಹಾಮಾಯಾಯ ಕನಿಟ್ಠಭಗಿನೀ। ಲಕ್ಖಣಪಾಠಕಾಪಿ ‘‘ಇಮಾಸಂ ದ್ವಿನ್ನಮ್ಪಿ ಕುಚ್ಛಿಯಂ ವಸಿತಾ ದಾರಕಾ ಚಕ್ಕವತ್ತಿನೋ
ಅಪರಭಾಗೇ ಅಮ್ಹಾಕಂ ಸತ್ಥರಿ ಉಪ್ಪಜ್ಜಿತ್ವಾ ಪವತ್ತಿತವರಧಮ್ಮಚಕ್ಕೇ ಅನುಪುಬ್ಬೇನ ತತ್ಥ ತತ್ಥ ವೇನೇಯ್ಯಾನಂ ಅನುಗ್ಗಹಂ ಕರೋನ್ತೇ ವೇಸಾಲಿಂ ಉಪನಿಸ್ಸಾಯ ಕೂಟಾಗಾರಸಾಲಾಯಂ ವಿಹರನ್ತೇ ಸುದ್ಧೋದನಮಹಾರಾಜಾ ಸೇತಚ್ಛತ್ತಸ್ಸ ಕಲಹವಿವಾದಸುತ್ತನ್ತದೇಸನಾಪರಿಯೋಸಾನೇ (ಸು॰ ನಿ॰ ೮೬೮ ಆದಯೋ) ನಿಕ್ಖಮಿತ್ವಾ ಪಬ್ಬಜಿತಾನಂ ಪಞ್ಚನ್ನಂ ಸಕ್ಯಕುಮಾರಸತಾನಂ ಪಾದಪರಿಚಾರಿಕಾಹಿ ಸದ್ಧಿಂ ವೇಸಾಲಿಂ ಗನ್ತ್ವಾ ಆನನ್ದತ್ಥೇರಂ ಸತ್ಥಾರಂ ಯಾಚಾಪೇತ್ವಾ ಅಟ್ಠಹಿ ಗರುಧಮ್ಮೇಹಿ (ಅ॰ ನಿ॰ ೮.೫೧; ಚೂಳವ॰ ೪೦೩) ಪಬ್ಬಜ್ಜಞ್ಚ ಉಪಸಮ್ಪದಞ್ಚ ಪಟಿಲಭಿ। ಇತರಾ ಪನ ಸಬ್ಬಾಪಿ ಏಕತೋಉಪಸಮ್ಪನ್ನಾ ಅಹೇಸುಂ। ಅಯಮೇತ್ಥ ಸಙ್ಖೇಪೋ, ವಿತ್ಥಾರತೋ ಪನೇತಂ ವತ್ಥು ಪಾಳಿಯಂ ಆಗತಮೇವ।
ಏವಂ ಉಪಸಮ್ಪನ್ನಾ ಪನ ಮಹಾಪಜಾಪತಿಗೋತಮೀ ಸತ್ಥಾರಂ ಉಪಸಙ್ಕಮಿತ್ವಾ ಅಭಿವಾದೇತ್ವಾ ಏಕಮನ್ತಂ ಅಟ್ಠಾಸಿ। ಅಥಸ್ಸಾ ಸತ್ಥಾ ಧಮ್ಮಂ ದೇಸೇಸಿ। ಸಾ ಸತ್ಥು ಸನ್ತಿಕೇ ಕಮ್ಮಟ್ಠಾನಂ ಗಹೇತ್ವಾ ಭಾವನಮನುಯುಞ್ಜನ್ತೀ ನ ಚಿರಸ್ಸೇವ ಅಭಿಞ್ಞಾಪಟಿಸಮ್ಭಿದಾಪರಿವಾರಂ ಅರಹತ್ತಂ ಪಾಪುಣಿ। ಸೇಸಾ ಪನ ಪಞ್ಚಸತಾ ಭಿಕ್ಖುನಿಯೋ ನನ್ದಕೋವಾದಪರಿಯೋಸಾನೇ (ಮ॰ ನಿ॰ ೩.೩೯೮ ಆದಯೋ) ಛಳಭಿಞ್ಞಾ ಅಹೇಸುಂ। ಅಥೇಕದಿವಸಂ ಸತ್ಥಾ ಜೇತವನಮಹಾವಿಹಾರೇ ಅರಿಯಗಣಮಜ್ಝೇ ನಿಸಿನ್ನೋ ಭಿಕ್ಖುನಿಯೋ ಠಾನನ್ತರೇ ಠಪೇನ್ತೋ ಮಹಾಪಜಾಪತಿಗೋತಮಿಂ ರತ್ತಞ್ಞೂನಂ ಭಿಕ್ಖುನೀನಂ ಅಗ್ಗಟ್ಠಾನೇ ಠಪೇಸಿ। ಸಾ ಫಲಸುಖೇನ ನಿಬ್ಬಾನಸುಖೇನ ಚ ವೀತಿನಾಮೇನ್ತೀ ಕತಞ್ಞುತಾಯ ಠತ್ವಾ ಏಕದಿವಸಂ ಸತ್ಥು ಗುಣಾಭಿತ್ಥವನಪುಬ್ಬಕಉಪಕಾರಕವಿಭಾವನಾಮುಖೇನ ಅಞ್ಞಂ ಬ್ಯಾಕರೋನ್ತೀ –
೧೫೭.
‘‘ಬುದ್ಧವೀರ ನಮೋ ತ್ಯತ್ಥು, ಸಬ್ಬಸತ್ತಾನಮುತ್ತಮ।
ಯೋ ಮಂ ದುಕ್ಖಾ ಪಮೋಚೇಸಿ, ಅಞ್ಞಞ್ಚ ಬಹುಕಂ ಜನಂ॥
೧೫೮.
‘‘ಸಬ್ಬದುಕ್ಖಂ
ಭಾವಿತೋ ಅಟ್ಠಙ್ಗಿಕೋ ಮಗ್ಗೋ, ನಿರೋಧೋ ಫುಸಿತೋ ಮಯಾ॥
೧೫೯.
‘‘ಮಾತಾ
ಯಥಾಭುಚ್ಚಮಜಾನನ್ತೀ, ಸಂಸರಿಂಹಂ ಅನಿಬ್ಬಿಸಂ॥
೧೬೦.
‘‘ದಿಟ್ಠೋ ಹಿ ಮೇ ಸೋ ಭಗವಾ, ಅನ್ತಿಮೋಯಂ ಸಮುಸ್ಸಯೋ।
ವಿಕ್ಖೀಣೋ ಜಾತಿಸಂಸಾರೋ, ನತ್ಥಿ ದಾನಿ ಪುನಬ್ಭವೋ॥
೧೬೧.
‘‘ಆರದ್ಧವೀರಿಯೇ
ಸಮಗ್ಗೇ ಸಾವಕೇ ಪಸ್ಸೇ, ಏಸಾ ಬುದ್ಧಾನ ವನ್ದನಾ॥
೧೬೨.
‘‘ಬಹೂನಂ ವತ ಅತ್ಥಾಯ, ಮಾಯಾ ಜನಯಿ ಗೋತಮಂ।
ಬ್ಯಾಧಿಮರಣತುನ್ನಾನಂ, ದುಕ್ಖಕ್ಖನ್ಧಂ ಬ್ಯಪಾನುದೀ’’ತಿ॥ – ಇಮಾ ಗಾಥಾ ಅಭಾಸಿ।
ತತ್ಥ ಬುದ್ಧವೀರಾತಿ ಚತುಸಚ್ಚಬುದ್ಧೇಸು ವೀರ, ಸಬ್ಬಬುದ್ಧಾ ಹಿ ಉತ್ತಮವೀರಿಯೇಹಿ ಚತುಸಚ್ಚಬುದ್ಧೇಹಿ ವಾ ಚತುಬ್ಬಿಧಸಮ್ಮಪ್ಪಧಾನವೀರಿಯನಿಪ್ಫತ್ತಿಯಾ ವಿಜಿತವಿಜಯತ್ತಾ ವೀರಾ ನಾಮ। ಭಗವಾ ಪನ ವೀರಿಯಪಾರಮಿಪಾರಿಪೂರಿಯಾ ಚತುರಙ್ಗಸಮನ್ನಾಗತವೀರಿಯಾಧಿಟ್ಠಾನೇನ ಸಾತಿಸಯಚತುಬ್ಬಿಧಸಮ್ಮಪ್ಪಧಾನಕಿಚ್ಚನಿಪ್ಫತ್ತಿಯಾ ತಸ್ಸಾ ಚ ವೇನೇಯ್ಯಸನ್ತಾನೇ ಸಮ್ಮದೇವ ಪತಿಟ್ಠಾಪಿತತ್ತಾ ವಿಸೇಸತೋ ವೀರಿಯಯುತ್ತತಾಯ ವೀರೋತಿ ವತ್ತಬ್ಬತಂ ಅರಹತಿ। ನಮೋ ತ್ಯತ್ಥೂತಿ ನಮೋ ನಮಕ್ಕಾರೋ ತೇ ಹೋತು। ಸಬ್ಬಸತ್ತಾನಮುತ್ತಮಾತಿ ಅಪದಾದಿಭೇದೇಸು ಸತ್ತೇಸು ಸೀಲಾದಿಗುಣೇಹಿ ಉತ್ತಮೋ ಭಗವಾ। ತದೇಕದೇಸಂ ಸತ್ಥುಪಕಾರಗುಣಂ ದಸ್ಸೇತುಂ, ‘‘ಯೋ ಮಂ ದುಕ್ಖಾ ಪಮೋಚೇಸಿ, ಅಞ್ಞಞ್ಚ ಬಹುಕಂ ಜನ’’ನ್ತಿ ವತ್ವಾ ಅತ್ತನೋ ದುಕ್ಖಾ ಪಮುತ್ತಭಾವಂ ವಿಭಾವೇನ್ತೀ ‘‘ಸಬ್ಬದುಕ್ಖ’’ನ್ತಿ ಗಾಥಮಾಹ।
ಪುನ ಯತೋ ಪಮೋಚೇಸಿ, ತಂ ವಟ್ಟದುಕ್ಖಂ ಏಕದೇಸೇನ ದಸ್ಸೇನ್ತೀ ‘‘ಮಾತಾ ಪುತ್ತೋ’’ತಿ ಗಾಥಮಾಹ। ತತ್ಥ ಯಥಾಭುಚ್ಚಮಜಾನನ್ತೀತಿ ಪವತ್ತಿಹೇತುಆದಿಂ ಯಥಾಭೂತಂ ಅನವಬುಜ್ಝನ್ತೀ। ಸಂಸರಿಂಹಂ ಅನಿಬ್ಬಿಸನ್ತಿ ಸಂಸಾರಸಮುದ್ದೇ ಪತಿಟ್ಠಂ ಅವಿನ್ದನ್ತೀ ಅಲಭನ್ತೀ ಭವಾದೀಸು ಅಪರಾಪರುಪ್ಪತ್ತಿವಸೇನ ಸಂಸರಿಂ ಅಹನ್ತಿ ಕಥೇನ್ತೀ ಆಹ ‘‘ಮಾತಾ ಪುತ್ತೋ’’ತಿಆದಿ। ಯಸ್ಮಿಂ
‘‘ದಿಟ್ಠೋ ಹಿ ಮೇ’’ತಿ ಗಾಥಾಯಪಿ ಅತ್ತನೋ ದುಕ್ಖತೋ ಪಮುತ್ತಭಾವಮೇವ ವಿಭಾವೇತಿ। ತತ್ಥ ದಿಟ್ಠೋ ಹಿ ಮೇ ಸೋ ಭಗವಾತಿ ಸೋ ಭಗವಾ ಸಮ್ಮಾಸಮ್ಬುದ್ಧೋ ಅತ್ತನಾ ದಿಟ್ಠಲೋಕುತ್ತರಧಮ್ಮದಸ್ಸನೇನ ಞಾಣಚಕ್ಖುನಾ ಮಯಾ ಪಚ್ಚಕ್ಖತೋ ದಿಟ್ಠೋ। ಯೋ ಹಿ ಧಮ್ಮಂ ಪಸ್ಸತಿ, ಸೋ ಭಗವನ್ತಂ ಪಸ್ಸತಿ ನಾಮ। ಯಥಾಹ – ‘‘ಯೋ ಖೋ, ವಕ್ಕಲಿ, ಧಮ್ಮಂ ಪಸ್ಸತಿ, ಸೋ ಮಂ ಪಸ್ಸತೀ’’ತಿಆದಿ (ಸಂ॰ ನಿ॰ ೩.೮೭)।
ಆರದ್ಧವೀರಿಯೇತಿ ಪಗ್ಗಹಿತವೀರಿಯೇ। ಪಹಿತತ್ತೇತಿ ನಿಬ್ಬಾನಂ ಪೇಸಿತಚಿತ್ತೇ। ನಿಚ್ಚಂ ದಳ್ಹಪರಕ್ಕಮೇತಿ ಅಪತ್ತಸ್ಸ ಪತ್ತಿಯಾ ಪತ್ತಸ್ಸ ವೇಪುಲ್ಲತ್ಥಾಯ ಸಬ್ಬಕಾಲಂ ಥಿರಪರಕ್ಕಮೇ। ಸಮಗ್ಗೇತಿ ಸೀಲದಿಟ್ಠಿಸಾಮಞ್ಞೇನ ಸಂಹತಭಾವೇನ ಸಮಗ್ಗೇ। ಸತ್ಥುದೇಸನಾಯ ಸವನನ್ತೇ ಜಾತತ್ತಾ ಸಾವಕೇ, ‘‘ಇಮೇ ಮಗ್ಗಟ್ಠಾ ಏಸಾ ಬುದ್ಧಾನ ವನ್ದನಾತಿ ಯಾ ಸತ್ಥು ಧಮ್ಮಸರೀರಭೂತಸ್ಸ ಅರಿಯಸಾವಕಾನಂ ಅರಿಯಭಾವಭೂತಸ್ಸ ಚ ಲೋಕುತ್ತರಧಮ್ಮಸ್ಸ ಅತ್ತಪಚ್ಚಕ್ಖಕಿರಿಯಾ, ಏಸಾ ಸಮ್ಮಾಸಮ್ಬುದ್ಧಾನಂ ಸಾವಕಬುದ್ಧಾನಞ್ಚ ವನ್ದನಾ ಯಾಥಾವತೋ ಗುಣನಿನ್ನತಾ।
‘‘ಬಹೂನಂ ವತ ಅತ್ಥಾಯಾ’’ತಿ ಓಸಾನಗಾಥಾಯಪಿ ಸತ್ಥು ಲೋಕಸ್ಸ ಬಹೂಪಕಾರತಂಯೇವ ವಿಭಾವೇತಿ। ಯಂ ಪನೇತ್ಥ ಅತ್ಥತೋ ನ ವಿಭತ್ತಂ, ತಂ ಸುವಿಞ್ಞೇಯ್ಯಮೇವ।
ಅಥೇಕದಾ ಮಹಾಪಜಾಪತಿಗೋತಮೀ ಸತ್ಥರಿ ವೇಸಾಲಿಯಂ ವಿಹರನ್ತೇ ಮಹಾವನೇ ಕೂಟಾಗಾರಸಾಲಾಯಂ ಸಯಂ ವೇಸಾಲಿಯಂ ಭಿಕ್ಖುನುಪಸ್ಸಯೇ ವಿಹರನ್ತೀ ಪುಬ್ಬಣ್ಹಸಮಯಂ ವೇಸಾಲಿಯಂ ಪಿಣ್ಡಾಯ ಚರಿತ್ವಾ ಭತ್ತಂ ಭುಞ್ಜಿತ್ವಾ ಅತ್ತನೋ ದಿವಾಟ್ಠಾನೇ ಯಥಾಪರಿಚ್ಛಿನ್ನಕಾಲಂ ಫಲಸಮಾಪತ್ತಿಸುಖೇನ ವೀತಿನಾಮೇತ್ವಾ ಫಲಸಮಾಪತ್ತಿತೋ ವುಟ್ಠಾಯ ಅತ್ತನೋ ಪಟಿಪತ್ತಿಂ ಪಚ್ಚವೇಕ್ಖಿತ್ವಾ ಸೋಮನಸ್ಸಜಾತಾ ಅತ್ತನೋ ಆಯುಸಙ್ಖಾರೇ ಆವಜ್ಜೇನ್ತೀ ತೇಸಂ ಖೀಣಭಾವಂ ಞತ್ವಾ ಏವಂ ಚಿನ್ತೇಸಿ – ‘‘ಯಂನೂನಾಹಂ ವಿಹಾರಂ ಗನ್ತ್ವಾ ಭಗವನ್ತಂ ಅನುಜಾನಾಪೇತ್ವಾ ಮನೋಭಾವನೀಯೇ ಚ ಥೇರೇ ಸಬ್ಬೇವ ಸಬ್ರಹ್ಮಚರಿಯೇ ಆಪುಚ್ಛಿತ್ವಾ ಇಧೇವ ಆಗನ್ತ್ವಾ ಪರಿನಿಬ್ಬಾಯೇಯ್ಯ’’ನ್ತಿ। ಯಥಾ ಚ ಥೇರಿಯಾ, ಏವಂ ತಸ್ಸಾ ಪರಿವಾರಭೂತಾನಂ ಅಪದಾನೇ (ಅಪ॰ ಥೇರೀ ೨.೨.೯೭-೨೮೮) –
‘‘ಏಕದಾ ಲೋಕಪಜ್ಜೋತೋ, ವೇಸಾಲಿಯಂ ಮಹಾವನೇ।
ಕೂಟಾಗಾರೇ ಕುಸಾಲಾಯಂ, ವಸತೇ ನರಸಾರಥಿ॥
‘‘ತದಾ
ತಹಿಂ ಕತೇ ಪುರೇ ರಮ್ಮೇ, ವಸೀ ಭಿಕ್ಖುನುಪಸ್ಸಯೇ॥
‘‘ಭಿಕ್ಖುನೀಹಿ ವಿಮುತ್ತಾಹಿ, ಸತೇಹಿ ಸಹ ಪಞ್ಚಹಿ।
ರಹೋಗತಾಯ ತಸ್ಸೇವಂ, ಚಿತಸ್ಸಾಸಿ ವಿತಕ್ಕಿತಂ॥
‘‘ಬುದ್ಧಸ್ಸ ಪರಿನಿಬ್ಬಾನಂ, ಸಾವಕಗ್ಗಯುಗಸ್ಸ ವಾ।
ರಾಹುಲಾನನ್ದನನ್ದಾನಂ, ನಾಹಂ ಲಚ್ಛಾಮಿ ಪಸ್ಸಿತುಂ॥
‘‘ಬುದ್ಧಸ್ಸ
ಮಹಾಕಸ್ಸಪನನ್ದಾನಂ, ಆನನ್ದರಾಹುಲಾನ ಚ॥
‘‘ಪಟಿಕಚ್ಚಾಯುಸಙ್ಖಾರಂ, ಓಸಜ್ಜಿತ್ವಾನ ನಿಬ್ಬುತಿಂ।
ಗಚ್ಛೇಯ್ಯಂ ಲೋಕನಾಥೇನ, ಅನುಞ್ಞಾತಾ ಮಹೇಸಿನಾ॥
‘‘ತಥಾ ಪಞ್ಚಸತಾನಮ್ಪಿ, ಭಿಕ್ಖುನೀನಂ ವಿತಕ್ಕಿತಂ।
ಆಸಿ ಖೇಮಾದಿಕಾನಮ್ಪಿ, ಏತದೇವ ವಿತಕ್ಕಿತಂ॥
‘‘ಭೂಮಿಚಾಲೋ ತದಾ ಅಸಿ, ನಾದಿತಾ ದೇವದುನ್ದುಭೀ।
ಉಪಸ್ಸಯಾಧಿವತ್ಥಾಯೋ, ದೇವತಾ ಸೋಕಪೀಳಿತಾ॥
‘‘ವಿಲಪನ್ತಾ ಸುಕರುಣಂ, ತತ್ಥಸ್ಸೂನಿ ಪವತ್ತಯುಂ।
ಮಿತ್ತಾ ಭಿಕ್ಖುನಿಯೋ ತಾಹಿ, ಉಪಗನ್ತ್ವಾನ ಗೋತಮಿಂ॥
‘‘ನಿಪಚ್ಚ ಸಿರಸಾ ಪಾದೇ, ಇದಂ ವಚನಮಬ್ರವುಂ।
ತತ್ಥ ತೋಯಲವಾಸಿತ್ತಾ, ಮಯಮಯ್ಯೇ ರಹೋಗತಾ॥
‘‘ಸಾ ಚಲಾ ಚಲಿತಾ ಭೂಮಿ, ನಾದಿತಾ ದೇವದುನ್ದುಭೀ।
ಪರಿದೇವಾ ಚ ಸುಯ್ಯನ್ತೇ, ಕಿಮತ್ಥಂ ನೂನ ಗೋತಮೀ॥
‘‘ತದಾ ಅವೋಚ ಸಾ ಸಬ್ಬಂ, ಯಥಾಪರಿವಿತಕ್ಕಿತಂ।
ತಾಯೋಪಿ ಸಬ್ಬಾ ಆಹಂಸು, ಯಥಾಪರಿವಿತಕ್ಕಿತಂ॥
‘‘ಯದಿ ತೇ ರುಚಿತಂ ಅಯ್ಯೇ, ನಿಬ್ಬಾನಂ ಪರಮಂ ಸಿವಂ।
ನಿಬ್ಬಾಯಿಸ್ಸಾಮ ಸಬ್ಬಾಪಿ, ಬುದ್ಧಾನುಞ್ಞಾಯ ಸುಬ್ಬತೇ॥
‘‘ಮಯಂ
ಸಹಾಯೇವ ಗಮಿಸ್ಸಾಮ, ನಿಬ್ಬಾನಂ ಪದಮುತ್ತಮಂ॥
‘‘ನಿಬ್ಬಾನಾಯ
ಸಹ ಸಬ್ಬಾಹಿ ನಿಗ್ಗಞ್ಛಿ, ಭಿಕ್ಖುನೀನಿಲಯಾ ತದಾ॥
‘‘ಉಪಸ್ಸಯೇ ಯಾಧಿವತ್ಥಾ, ದೇವತಾ ತಾ ಖಮನ್ತು ಮೇ।
ಭಿಕ್ಖುನೀನಿಲಯಸ್ಸೇದಂ, ಪಚ್ಛಿಮಂ ದಸ್ಸನಂ ಮಮ॥
‘‘ನ ಜರಾ ಮಚ್ಚು ವಾ ಯತ್ಥ, ಅಪ್ಪಿಯೇಹಿ ಸಮಾಗಮೋ।
ಪಿಯೇಹಿ ನ ವಿಯೋಗೋತ್ಥಿ, ತಂ ವಜಿಸ್ಸಂ ಅಸಙ್ಖತಂ॥
‘‘ಅವೀತರಾಗಾ ತಂ ಸುತ್ವಾ, ವಚನಂ ಸುಗತೋರಸಾ।
ಸೋಕಟ್ಟಾ ಪರಿದೇವಿಂಸು, ಅಹೋ ನೋ ಅಪ್ಪಪುಞ್ಞತಾ॥
‘‘ಭಿಕ್ಖುನೀನಿಲಯೋ ಸುಞ್ಞೋ, ಭೂತೋ ತಾಹಿ ವಿನಾ ಅಯಂ।
ಪಭಾತೇ ವಿಯ ತಾರಾಯೋ, ನ ದಿಸ್ಸನ್ತಿ ಜಿನೋರಸಾ॥
‘‘ನಿಬ್ಬಾನಂ ಗೋತಮೀ ಯಾತಿ, ಸತೇಹಿ ಸಹ ಪಞ್ಚಹಿ।
ನದೀಸತೇಹಿವ ಸಹ, ಗಙ್ಗಾ ಪಞ್ಚಹಿ ಸಾಗರಂ॥
‘‘ರಥಿಯಾಯ ವಜನ್ತಿಯೋ, ದಿಸ್ವಾ ಸದ್ಧಾ ಉಪಾಸಿಕಾ।
ಘರಾ ನಿಕ್ಖಮ್ಮ ಪಾದೇಸು, ನಿಪಚ್ಚ ಇದಮಬ್ರವುಂ॥
‘‘ಪಸೀದಸ್ಸು ಮಹಾಭೋಗೇ, ಅನಾಥಾಯೋ ವಿಹಾಯ ನೋ।
ತಯಾ ನ ಯುತ್ತಾ ನಿಬ್ಬಾತುಂ, ಇಚ್ಛಟ್ಟಾ ವಿಲಪಿಂಸು ತಾ॥
‘‘ತಾಸಂ ಸೋಕಪಹಾನತ್ಥಂ, ಅವೋಚ ಮಧುರಂ ಗಿರಂ।
ರುದಿತೇನ ಅಲಂ ಪುತ್ತಾ, ಹಾಸಕಾಲೋಯಮಜ್ಜ ವೋ॥
‘‘ಪರಿಞ್ಞಾತಂ ಮಯಾ ದುಕ್ಖಂ, ದುಕ್ಖಹೇತು ವಿವಜ್ಜಿತೋ।
ನಿರೋಧೋ ಮೇ ಸಚ್ಛಿಕತೋ, ಮಗ್ಗೋ ಚಾಪಿ ಸುಭಾವಿತೋ॥
‘‘ಪರಿಚಿಣ್ಣೋ ಮಯಾ ಸತ್ಥಾ, ಕತಂ ಬುದ್ಧಸ್ಸ ಸಾಸನಂ।
ಓಹಿತೋ ಗರುಕೋ ಭಾರೋ, ಭವನೇತ್ತಿ ಸಮೂಹತಾ॥
‘‘ಯಸ್ಸತ್ಥಾಯ
ಸೋ ಮೇ ಅತ್ಥೋ ಅನುಪ್ಪತ್ತೋ, ಸಬ್ಬಸಂಯೋಜನಕ್ಖಯೋ॥
‘‘ಬುದ್ಧೋ ತಸ್ಸ ಚ ಸದ್ಧಮ್ಮೋ, ಅನೂನೋ ಯಾವ ತಿಟ್ಠತಿ।
ನಿಬ್ಬಾತುಂ ತಾವ ಕಾಲೋ ಮೇ, ಮಾ ಮಂ ಸೋಚಥ ಪುತ್ತಿಕಾ॥
‘‘ಕೋಣ್ಡಞ್ಞಾನನ್ದನನ್ದಾದೀ
ಸುಖಿತೋ ಸಹಿತೋ ಸಙ್ಘೋ, ಹತದಬ್ಬಾ ಚ ತಿತ್ಥಿಯಾ॥
‘‘ಓಕ್ಕಾಕವಂಸಸ್ಸ ಯಸೋ, ಉಸ್ಸಿತೋ ಮಾರಮದ್ದನೋ।
ನನು ಸಮ್ಪತಿ ಕಾಲೋ ಮೇ, ನಿಬ್ಬಾನತ್ಥಾಯ ಪುತ್ತಿಕಾ॥
‘‘ಚಿರಪ್ಪಭುತಿ
ಆನನ್ದಭೇರಿಕಾಲೋಯಂ, ಕಿಂ ವೋ ಅಸ್ಸೂಹಿ ಪುತ್ತಿಕಾ॥
‘‘ಸಚೇ ಮಯಿ ದಯಾ ಅತ್ಥಿ, ಯದಿ ಚತ್ಥಿ ಕತಞ್ಞುತಾ।
ಸದ್ಧಮ್ಮಟ್ಠಿತಿಯಾ ಸಬ್ಬಾ, ಕರೋಥ ವೀರಿಯಂ ದಳ್ಹಂ॥
‘‘ಥೀನಂ ಅದಾಸಿ ಪಬ್ಬಜ್ಜಂ, ಸಮ್ಬುದ್ಧೋ ಯಾಚಿತೋ ಮಯಾ।
ತಸ್ಮಾ ಯಥಾಹಂ ನನ್ದಿಸ್ಸಂ, ತಥಾ ತಮನುತಿಟ್ಠಥ॥
‘‘ತಾ ಏವಮನುಸಾಸಿತ್ವಾ, ಭಿಕ್ಖುನೀಹಿ ಪುರಕ್ಖತಾ।
ಉಪೇಚ್ಚ ಬುದ್ಧಂ ವನ್ದಿತ್ವಾ, ಇದಂ ವಚನಮಬ್ರವಿ॥
‘‘ಅಹಂ ಸುಗತ ತೇ ಮಾತಾ, ತ್ವಞ್ಚ ವೀರ ಪಿತಾ ಮಮ।
ಸದ್ಧಮ್ಮಸುಖದ ನಾಥ, ತಯಿ ಜಾತಾಮ್ಹಿ ಗೋತಮ॥
‘‘ಸಂವದ್ಧಿತೋಯಂ ಸುಗತ, ರೂಪಕಾಯೋ ಮಯಾ ತವ।
ಅನಿನ್ದಿತೋ ಧಮ್ಮಕಾಯೋ, ಮಮ ಸಂವದ್ಧಿತೋ ತಯಾ॥
‘‘ಮುಹುತ್ತಂ
ತಯಾಹಂ ಸನ್ತಮಚ್ಚನ್ತಂ, ಧಮ್ಮಖೀರಞ್ಹಿ ಪಾಯಿತಾ॥
‘‘ಬನ್ಧನಾರಕ್ಖಣೇ ಮಯ್ಹಂ, ಅಣಣೋ ತ್ವಂ ಮಹಾಮುನೇ।
ಪುತ್ತಕಾಮಾ ಥಿಯೋ ಯಾಚಂ, ಲಭನ್ತಿ ತಾದಿಸಂ ಸುತಂ॥
‘‘ಮನ್ಧಾತಾದಿನರಿನ್ದಾನಂ, ಯಾ ಮಾತಾ ಸಾ ಭವಣ್ಣವೇ।
ನಿಮುಗ್ಗಾಹಂ ತಯಾ ಪುತ್ತ, ತಾರಿತಾ ಭವಸಾಗರಾ॥
‘‘ರಞ್ಞೋ ಮಾತಾ ಮಹೇಸೀತಿ, ಸುಲಭಂ ನಾಮಮಿತ್ಥಿನಂ।
ಬುದ್ಧಮಾತಾತಿ ಯಂ ನಾಮಂ, ಏತಂ ಪರಮದುಲ್ಲಭಂ॥
‘‘ತಞ್ಚ ಲದ್ಧಂ ಮಹಾವೀರ, ಪಣಿಧಾನಂ ಮಮಂ ತಯಾ।
ಅಣುಕಂ ವಾ ಮಹನ್ತಂ ವಾ, ತಂ ಸಬ್ಬಂ ಪೂರಿತಂ ಮಯಾ॥
‘‘ಪರಿನಿಬ್ಬಾತುಮಿಚ್ಛಾಮಿ
ಅನುಜಾನಾಹಿ ಮೇ ವೀರ, ದುಕ್ಖನ್ತಕರ ನಾಯಕ॥
‘‘ಚಕ್ಕಙ್ಕುಸಧಜಾಕಿಣ್ಣೇ, ಪಾದೇ ಕಮಲಕೋಮಲೇ।
ಪಸಾರೇಹಿ ಪಣಾಮಂ ತೇ, ಕರಿಸ್ಸಂ ಪುತ್ತಉತ್ತಮೇ॥
‘‘ಸುವಣ್ಣರಾಸಿಸಙ್ಕಾಸಂ, ಸರೀರಂ ಕುರು ಪಾಕಟಂ।
ಕತ್ವಾ ದೇಹಂ ಸುದಿಟ್ಠಂ ತೇ, ಸನ್ತಿಂ ಗಚ್ಛಾಮಿ ನಾಯಕ॥
‘‘ದ್ವತ್ತಿಂಸಲಕ್ಖಣೂಪೇತಂ, ಸುಪ್ಪಭಾಲಙ್ಕತಂ ತನುಂ।
ಸಞ್ಝಾಘನಾವ ಬಾಲಕ್ಕಂ, ಮಾತುಚ್ಛಂ ದಸ್ಸಯೀ ಜಿನೋ॥
‘‘ಫುಲ್ಲಾರವಿನ್ದಸಂಕಾಸೇ
ಚಕ್ಕಙ್ಕಿತೇ ಪಾದತಲೇ, ತತೋ ಸಾ ಸಿರಸಾ ಪತಿ॥
‘‘ಪಣಮಾಮಿ
ಪಚ್ಛಿಮೇ ಮರಣೇ ಮಯ್ಹಂ, ನ ತಂ ಇಕ್ಖಾಮಹಂ ಪುನೋ॥
‘‘ಇತ್ಥಿಯೋ ನಾಮ ಲೋಕಗ್ಗ, ಸಬ್ಬದೋಸಾಕರಾ ಮತಾ।
ಯದಿ ಕೋ ಚತ್ಥಿ ದೋಸೋ ಮೇ, ಖಮಸ್ಸು ಕರುಣಾಕರ॥
‘‘ಇತ್ಥಿಕಾನಞ್ಚ ಪಬ್ಬಜ್ಜಂ, ಹಂ ತಂ ಯಾಚಿಂ ಪುನಪ್ಪುನಂ।
ತತ್ಥ ಚೇ ಅತ್ಥಿ ದೋಸೋ ಮೇ, ತಂ ಖಮಸ್ಸು ನರಾಸಭ॥
‘‘ಮಯಾ ಭಿಕ್ಖುನಿಯೋ ವೀರ, ತವಾನುಞ್ಞಾಯ ಸಾಸಿತಾ।
ತತ್ರ ಚೇ ಅತ್ಥಿ ದುನ್ನೀತಂ, ತಂ ಖಮಸ್ಸು ಖಮಾಧಿಪ॥
‘‘ಅಕ್ಖನ್ತೇ ನಾಮ ಖನ್ತಬ್ಬಂ, ಕಿಂ ಭವೇ ಗುಣಭೂಸನೇ।
ಕಿಮುತ್ತರಂ ತೇ ವತ್ಥಾಮಿ, ನಿಬ್ಬಾನಾಯ ವಜನ್ತಿಯಾ॥
‘‘ಸುದ್ಧೇ ಅನೂನೇ ಮಮ ಭಿಕ್ಖುಸಙ್ಘೇ, ಲೋಕಾ ಇತೋ ನಿಸ್ಸರಿತುಂ ಖಮನ್ತೇ।
ಪಭಾತಕಾಲೇ ಬ್ಯಸನಙ್ಗತಾನಂ, ದಿಸ್ವಾನ ನಿಯ್ಯಾತಿವ ಚನ್ದಲೇಖಾ॥
‘‘ತದೇತರಾ ಭಿಕ್ಖುನಿಯೋ ಜಿನಗ್ಗಂ, ತಾರಾವ ಚನ್ದಾನುಗತಾ ಸುಮೇರುಂ।
ಪದಕ್ಖಿಣಂ ಕಚ್ಚ ನಿಪಚ್ಚ ಪಾದೇ, ಠಿತಾ ಮುಖನ್ತಂ ಸಮುದಿಕ್ಖಮಾನಾ॥
‘‘ನ ತಿತ್ತಿಪುಬ್ಬಂ ತವ ದಸ್ಸನೇನ, ಚಕ್ಖುಂ ನ ಸೋತಂ ತವ ಭಾಸಿತೇನ।
ಚಿತ್ತಂ ಮಮಂ ಕೇವಲಮೇಕಮೇವ, ಪಪ್ಪುಯ್ಯ ತಂ ಧಮ್ಮರಸೇನ ತಿತ್ತಿ॥
‘‘ನದತೋ
ಯೇ ತೇ ದಕ್ಖನ್ತಿ ವದನಂ, ಧಞ್ಞಾ ತೇ ನರಪುಙ್ಗವ॥
‘‘ದೀಘಙ್ಗುಲೀ ತಮ್ಬನಖೇ, ಸುಭೇ ಆಯತಪಣ್ಹಿಕೇ।
ಯೇ ಪಾದೇ ಪಣಮಿಸ್ಸನ್ತಿ, ತೇಪಿ ಧಞ್ಞಾ ಗುಣನ್ಧರ॥
‘‘ಮಧುರಾನಿ ಪಹಟ್ಠಾನಿ, ದೋಸಗ್ಘಾನಿ ಹಿತಾನಿ ಚ।
ಯೇ ತೇ ವಾಕ್ಯಾನಿ ಸುಯ್ಯನ್ತಿ, ತೇಪಿ ಧಞ್ಞಾ ನರುತ್ತಮ॥
‘‘ಧಞ್ಞಾಹಂ
ತಿಣ್ಣಸಂಸಾರಕನ್ತಾರಾ, ಸುವಾಕ್ಯೇನ ಸಿರೀಮತೋ॥
‘‘ತತೋ ಸಾ ಅನುಸಾವೇತ್ವಾ, ಭಿಕ್ಖುಸಙ್ಘಮ್ಪಿ ಸುಬ್ಬತಾ।
ರಾಹುಲಾನನ್ದನನ್ದೇ ಚ, ವನ್ದಿತ್ವಾ ಇದಮಬ್ರವಿ॥
‘‘ಆಸೀವಿಸಾಲಯಸಮೇ, ರೋಗಾವಾಸೇ ಕಳೇವರೇ।
ನಿಬ್ಬಿನ್ದಾ ದುಕ್ಖಸಙ್ಘಾಟೇ, ಜರಾಮರಣಗೋಚರೇ॥
‘‘ನಾನಾಕಲಿಮಲಾಕಿಣ್ಣೇ, ಪರಾಯತ್ತೇ ನಿರೀಹಕೇ।
ತೇನ ನಿಬ್ಬಾತುಮಿಚ್ಛಾಮಿ, ಅನುಮಞ್ಞಥ ಪುತ್ತಕಾ॥
‘‘ನನ್ದೋ ರಾಹುಲಭದ್ದೋ ಚ, ವೀತಸೋಕಾ ನಿರಾಸವಾ।
ಠಿತಾಚಲಟ್ಠಿತಿ ಥಿರಾ, ಧಮ್ಮತಮನುಚಿನ್ತಯುಂ॥
‘‘ಧಿರತ್ಥು ಸಙ್ಖತಂ ಲೋಲಂ, ಅಸಾರಂ ಕದಲೂಪಮಂ।
ಮಾಯಾಮರೀಚಿಸದಿಸಂ, ಇತ್ತರಂ ಅನವಟ್ಠಿತಂ॥
‘‘ಯತ್ಥ ನಾಮ ಜಿನಸ್ಸಾಯಂ, ಮಾತುಚ್ಛಾ ಬುದ್ಧಪೋಸಿಕಾ।
ಗೋತಮೀ ನಿಧನಂ ಯಾತಿ, ಅನಿಚ್ಚಂ ಸಬ್ಬಸಙ್ಖತಂ॥
‘‘ಆನನ್ದೋ ಚ ತದಾ ಸೇಖೋ, ಸೋಕಟ್ಟೋ ಜಿನವಚ್ಛಲೋ।
ತತ್ಥಸ್ಸೂನಿ ಕರೋನ್ತೋ ಸೋ, ಕರುಣಂ ಪರಿದೇವತಿ॥
‘‘ಹಾ ಸನ್ತಿಂ ಗೋತಮೀ ಯಾತಿ, ನೂನ ಬುದ್ಧೋಪಿ ನಿಬ್ಬುತಿಂ।
ಗಚ್ಛತಿ ನ ಚಿರೇನೇವ, ಅಗ್ಗಿರಿವ ನಿರಿನ್ಧನೋ॥
‘‘ಏವಂ ವಿಲಾಪಮಾನಂ ತಂ, ಆನನ್ದಂ ಆಹ ಗೋತಮೀ।
ಸುತಸಾಗರಗಮ್ಭೀರ, ಬುದ್ಧೋಪಟ್ಠಾನ ತಪ್ಪರ॥
‘‘ನ
ತಯಾ ಮೇ ಸರಣಂ ಪುತ್ತ, ನಿಬ್ಬಾನಂ ತಮುಪಾಗತಂ॥
‘‘ತಯಾ ತಾತ ಸಮಜ್ಝಿಟ್ಠೋ, ಪಬ್ಬಜ್ಜಂ ಅನುಜಾನಿ ನೋ।
ಮಾ ಪುತ್ತ ವಿಮನೋ ಹೋಹಿ, ಸಫಲೋ ತೇ ಪರಿಸ್ಸಮೋ॥
‘‘ಯಂ ನ ದಿಟ್ಠಂ ಪುರಾಣೇಹಿ, ತಿತ್ಥಿಕಾಚರಿಯೇಹಿಪಿ।
ತಂ ಪದಂ ಸುಕುಮಾರೀಹಿ, ಸತ್ತವಸ್ಸಾಹಿ ವೇದಿತಂ॥
‘‘ಬುದ್ಧಸಾಸನಪಾಲೇತ, ಪಚ್ಛಿಮಂ ದಸ್ಸನಂ ತವ।
ತತ್ಥ ಗಚ್ಛಾಮಹಂ ಪುತ್ತ, ಗತೋ ಯತ್ಥ ನ ದಿಸ್ಸತೇ॥
‘‘ಕದಾಚಿ
ತದಾಹಂ ಆಸೀಸವಾಚಂ, ಅವೋಚಂ ಅನುಕಮ್ಪಿಕಾ॥
‘‘ಚಿರಂ ಜೀವ ಮಹಾವೀರ, ಕಪ್ಪಂ ತಿಟ್ಠ ಮಹಾಮುನೇ।
ಸಬ್ಬಲೋಕಸ್ಸ ಅತ್ಥಾಯ, ಭವಸ್ಸು ಅಜರಾಮರೋ॥
‘‘ತಂ ತಥಾವಾದಿನಿಂ ಬುದ್ಧೋ, ಮಮಂ ಸೋ ಏತದಬ್ರವಿ।
ನ ಹೇವಂ ವನ್ದಿಯಾ ಬುದ್ಧಾ, ಯಥಾ ವನ್ದಸಿ ಗೋತಮೀ॥
‘‘ಕಥಂ ಚರಹಿ ಸಬ್ಬಞ್ಞೂ, ವನ್ದಿತಬ್ಬಾ ತಥಾಗತಾ।
ಕಥಂ ಅವನ್ದಿಯಾ ಬುದ್ಧಾ, ತಂ ಮೇ ಅಕ್ಖಾಹಿ ಪುಚ್ಛಿತೋ॥
‘‘ಆರದ್ಧವೀರಿಯೇ ಪಹಿತತ್ತೇ, ನಿಚ್ಚಂ ದಳ್ಹಪರಕ್ಕಮೇ।
ಸಮಗ್ಗೇ ಸಾವಕೇ ಪಸ್ಸ, ಏತಂ ಬುದ್ಧಾನವನ್ದನಂ॥
‘‘ತತೋ ಉಪಸ್ಸಯಂ ಗನ್ತ್ವಾ, ಏಕಿಕಾಹಂ ವಿಚಿನ್ತಯಿಂ।
ಸಮಗ್ಗಪರಿಸಂ ನಾಥೋ, ರೋಧೇಸಿ ತಿಭವನ್ತಗೋ॥
‘‘ಹನ್ದಾಹಂ
ಏವಾಹಂ ಚಿನ್ತಯಿತ್ವಾನ, ದಿಸ್ವಾನ ಇಸಿಸತ್ತಮಂ॥
‘‘ಪರಿನಿಬ್ಬಾನಕಾಲಂ ಮೇ, ಆರೋಚೇಸಿಂ ವಿನಾಯಕಂ।
ತತೋ ಸೋ ಸಮನುಞ್ಞಾಸಿ, ಕಾಲಂ ಜಾನಾಹಿ ಗೋತಮೀ॥
‘‘ಕಿಲೇಸಾ ಝಾಪಿತಾ ಮಯ್ಹಂ, ಭವಾ ಸಬ್ಬೇ ಸಮೂಹತಾ।
ನಾಗೋವ ಬನ್ಧನಂ ಛೇತ್ವಾ, ವಿಹರಾಮಿ ಅನಾಸವಾ॥
‘‘ಸ್ವಾಗತಂ
ತಿಸ್ಸೋ ವಿಜ್ಜಾ ಅನುಪ್ಪತ್ತಾ, ಕತಂ ಬುದ್ಧಸ್ಸ ಸಾಸನಂ॥
‘‘ಪಟಿಸಮ್ಭಿದಾ ಚತಸ್ಸೋ, ವಿಮೋಕ್ಖಾಪಿ ಚ ಅಟ್ಠಿಮೇ।
ಛಳಭಿಞ್ಞಾ ಸಚ್ಛಿಕತಾ, ಕತಂ ಬುದ್ಧಸ್ಸ ಸಾಸನಂ॥
‘‘ಥೀನಂ ಧಮ್ಮಾಭಿಸಮಯೇ, ಯೇ ಬಾಲಾ ವಿಮತಿಂ ಗತಾ।
ತೇಸಂ ದಿಟ್ಠಿಪ್ಪಹಾನತ್ಥಂ, ಇದ್ಧಿಂ ದಸ್ಸೇಹಿ ಗೋತಮೀ॥
‘‘ತದಾ ನಿಪಚ್ಚ ಸಮ್ಬುದ್ಧಂ, ಉಪ್ಪತಿತ್ವಾನ ಅಮ್ಬರಂ।
ಇದ್ಧೀ ಅನೇಕಾ ದಸ್ಸೇಸಿ, ಬುದ್ಧಾನುಞ್ಞಾಯ ಗೋತಮೀ॥
‘‘ಏಕಿಕಾ ಬಹುಧಾ ಆಸಿ, ಬಹುಧಾ ಚೇಕಿಕಾ ತಥಾ।
ಆವಿಭಾವಂ ತಿರೋಭಾವಂ, ತಿರೋಕುಟ್ಟಂ ತಿರೋನಗಂ॥
‘‘ಅಸಜ್ಜಮಾನಾ ಅಗಮಾ, ಭೂಮಿಯಮ್ಪಿ ನಿಮುಜ್ಜಥ।
ಅಭಿಜ್ಜಮಾನೇ ಉದಕೇ, ಅಗಞ್ಛಿ ಮಹಿಯಾ ಯಥಾ॥
‘‘ಸಕುಣೀವ ತಥಾಕಾಸೇ, ಪಲ್ಲಙ್ಕೇನ ಕಮೀ ತದಾ।
ವಸಂ ವತ್ತೇಸಿ ಕಾಯೇನ, ಯಾವ ಬ್ರಹ್ಮನಿವೇಸನಂ॥
‘‘ಸಿನೇರುಂ
ಸಮೂಲಂ ಪರಿವತ್ತೇತ್ವಾ, ಧಾರಯಂ ಚಙ್ಕಮೀ ನಭೇ॥
‘‘ಛಸ್ಸೂರೋದಯಕಾಲೇವ, ಲೋಕಞ್ಚಾಕಾಸಿ ಧೂಮಿಕಂ।
ಯುಗನ್ತೇ ವಿಯ ಲೋಕಂ ಸಾ, ಜಾಲಾಮಾಲಾಕುಲಂ ಅಕಾ॥
‘‘ಮುಚಲಿನ್ದಂ ಮಹಾಸೇಲಂ, ಮೇರುಮೂಲನದನ್ತರೇ।
ಸಾಸಪಾರಿವ ಸಬ್ಬಾನಿ, ಏಕೇನಗ್ಗಹಿ ಮುಟ್ಠಿನಾ॥
‘‘ಅಙ್ಗುಲಗ್ಗೇನ ಛಾದೇಸಿ, ಭಾಕರಂ ಸನಿಸಾಕರಂ।
ಚನ್ದಸೂರಸಹಸ್ಸಾನಿ, ಆವೇಳಮಿವ ಧಾರಯಿ॥
‘‘ಚತುಸಾಗರತೋಯಾನಿ, ಧಾರಯೀ ಏಕಪಾಣಿನಾ।
ಯುಗನ್ತಜಲದಾಕಾರಂ, ಮಹಾವಸ್ಸಂ ಪವಸ್ಸಥ॥
‘‘ಚಕ್ಕವತ್ತಿಂ ಸಪರಿಸಂ, ಮಾಪಯೀ ಸಾ ನಭತ್ತಲೇ।
ಗರುಳಂ ದ್ವಿರದಂ ಸೀಹಂ, ವಿನದನ್ತಂ ಪದಸ್ಸಯಿ॥
‘‘ಏಕಿಕಾ
ಪುನ ಅನ್ತರಧಾಪೇತ್ವಾ, ಏಕಿಕಾ ಮುನಿಮಬ್ರವಿ॥
‘‘ಮಾತುಚ್ಛಾ ತೇ ಮಹಾವೀರ, ತವ ಸಾಸನಕಾರಿಕಾ।
ಅನುಪ್ಪತ್ತಾ ಸಕಂ ಅತ್ಥಂ, ಪಾದೇ ವನ್ದಾಮಿ ಚಕ್ಖುಮ॥
‘‘ದಸ್ಸೇತ್ವಾ ವಿವಿಧಾ ಇದ್ಧೀ, ಓರೋಹಿತ್ವಾ ನಭತ್ತಲಾ।
ವನ್ದಿತ್ವಾ ಲೋಕಪಜ್ಜೋತಂ, ಏಕಮನ್ತಂ ನಿಸೀದಿ ಸಾ॥
‘‘ಸಾ ವೀಸವಸ್ಸಸತಿಕಾ, ಜಾತಿಯಾಹಂ ಮಹಾಮುನೇ।
ಅಲಮೇತ್ತಾವತಾ ವೀರ, ನಿಬ್ಬಾಯಿಸ್ಸಾಮಿ ನಾಯಕ॥
‘‘ತದಾತಿವಿಮ್ಹಿತಾ
ಅವೋಚಯ್ಯೇ ಕಥಂ ಆಸಿ, ಅತುಲಿದ್ಧಿಪರಕ್ಕಮಾ॥
‘‘ಪದುಮುತ್ತರೋ ನಾಮ ಜಿನೋ, ಸಬ್ಬಧಮ್ಮೇಸು ಚಕ್ಖುಮಾ।
ಇತೋ ಸತಸಹಸ್ಸಮ್ಹಿ, ಕಪ್ಪೇ ಉಪ್ಪಜ್ಜಿ ನಾಯಕೋ॥
‘‘ತದಾಹಂ ಹಂಸವತಿಯಂ, ಜಾತಾಮಚ್ಚಕುಲೇ ಅಹುಂ।
ಸಬ್ಬೋಪಕಾರಸಮ್ಪನ್ನೇ, ಇದ್ಧೇ ಫೀತೇ ಮಹದ್ಧನೇ॥
‘‘ಕದಾಚಿ ಪಿತುನಾ ಸದ್ಧಿಂ, ದಾಸೀಗಣಪುರಕ್ಖತಾ।
ಮಹತಾ ಪರಿವಾರೇನ, ತಂ ಉಪೇಚ್ಚ ನರಾಸಭಂ॥
‘‘ವಾಸವಂ
ಸರದಾದಿಚ್ಚಸದಿಸಂ, ರಂಸಿಜಾಲಸಮುಜ್ಜಲಂ॥
‘‘ದಿಸ್ವಾ ಚಿತ್ತಂ ಪಸಾದೇತ್ವಾ, ಸುತ್ವಾ ಚಸ್ಸ ಸುಭಾಸಿತಂ।
ಮಾತುಚ್ಛಂ ಭಿಕ್ಖುನಿಂ ಅಗ್ಗೇ, ಠಪೇನ್ತಂ ನರನಾಯಕಂ॥
‘‘ಸುತ್ವಾ ದತ್ವಾ ಮಹಾದಾನಂ, ಸತ್ತಾಹಂ ತಸ್ಸ ತಾದಿನೋ।
ಸಸಙ್ಘಸ್ಸ ನರಗ್ಗಸ್ಸ, ಪಚ್ಚಯಾನಿ ಬಹೂನಿ ಚ॥
‘‘ನಿಪಚ್ಚ ಪಾದಮೂಲಮ್ಹಿ, ತಂ ಠಾನಮಭಿಪತ್ಥಯಿಂ।
ತತೋ ಮಹಾಪರಿಸತಿಂ, ಅವೋಚ ಇಸಿಸತ್ತಮೋ॥
‘‘ಯಾ ಸಸಙ್ಘಂ ಅಭೋಜೇಸಿ, ಸತ್ತಾಹಂ ಲೋಕನಾಯಕಂ।
ತಮಹಂ ಕಿತ್ತಯಿಸ್ಸಾಮಿ, ಸುಣಾಥ ಮಮ ಭಾಸತೋ॥
‘‘ಸತಸಹಸ್ಸಿತೋ
ಗೋತಮೋ ನಾಮ ಗೋತ್ತೇನ, ಸತ್ಥಾ ಲೋಕೇ ಭವಿಸ್ಸತಿ॥
ತಸ್ಸ
ಗೋತಮೀ ನಾಮ ನಾಮೇನ, ಹೇಸ್ಸತಿ ಸತ್ಥು ಸಾವಿಕಾ॥
‘‘ತಸ್ಸ ಬುದ್ಧಸ್ಸ ಮಾತುಚ್ಛಾ, ಜೀವಿತಾಪಾದಿಕಾ ಅಯಂ।
ರತ್ತಞ್ಞೂನಞ್ಚ ಅಗ್ಗತ್ತಂ, ಭಿಕ್ಖುನೀನಂ ಲಭಿಸ್ಸತಿ॥
‘‘ತಂ ಸುತ್ವಾನ ಪಮೋದಿತ್ವಾ, ಯಾವಜೀವಂ ತದಾ ಜಿನಂ।
ಪಚ್ಚಯೇಹಿ ಉಪಟ್ಠಿತ್ವಾ, ತತೋ ಕಾಲಙ್ಕತಾ ಅಹಂ॥
‘‘ತಾವತಿಂಸೇಸು ದೇವೇಸು, ಸಬ್ಬಕಾಮಸಮಿದ್ಧಿಸು।
ನಿಬ್ಬತ್ತಾ ದಸಹಙ್ಗೇಹಿ, ಅಞ್ಞೇ ಅಭಿಭವಿಂ ಅಹಂ॥
‘‘ರೂಪಸದ್ದೇಹಿ ಗನ್ಧೇಹಿ, ರಸೇಹಿ ಫುಸನೇಹಿ ಚ।
ಆಯುನಾಪಿ ಚ ವಣ್ಣೇನ, ಸುಖೇನ ಯಸಸಾಪಿ ಚ॥
‘‘ತಥೇವಾಧಿಪತೇಯ್ಯೇನ, ಅಧಿಗಯ್ಹ ವಿರೋಚಹಂ।
ಅಹೋಸಿಂ ಅಮರಿನ್ದಸ್ಸ, ಮಹೇಸೀ ದಯಿತಾ ತಹಿಂ॥
‘‘ಸಂಸಾರೇ ಸಂಸರನ್ತೀಹಂ, ಕಮ್ಮವಾಯುಸಮೇರಿತಾ।
ಕಾಸಿಸ್ಸ ರಞ್ಞೋ ವಿಸಯೇ, ಅಜಾಯಿಂ ದಾಸಗಾಮಕೇ॥
‘‘ಪಞ್ಚದಾಸಸತಾನೂನಾ, ನಿವಸನ್ತಿ ತಹಿಂ ತದಾ।
ಸಬ್ಬೇಸಂ ತತ್ಥ ಯೋ ಜೇಟ್ಠೋ, ತಸ್ಸ ಜಾಯಾ ಅಹೋಸಹಂ॥
‘‘ಸಯಮ್ಭುನೋ ಪಞ್ಚಸತಾ, ಗಾಮಂ ಪಿಣ್ಡಾಯ ಪಾವಿಸುಂ।
ತೇ ದಿಸ್ವಾನ ಅಹಂ ತುಟ್ಠಾ, ಸಹ ಸಬ್ಬಾಹಿ ಇತ್ಥಿಭಿ॥
‘‘ಪೂಗಾ
ತಿಚೀವರಾನಿ ದತ್ವಾನ, ಸಂಸರಿಮ್ಹ ಸಸಾಮಿಕಾ॥
‘‘ತತೋ
ಪಚ್ಛಿಮೇ ಚ ಭವೇ ದಾನಿ, ಜಾತಾ ದೇವದಹೇ ಪುರೇ॥
‘‘ಪಿತಾ ಅಞ್ಜನಸಕ್ಕೋ ಮೇ, ಮಾತಾ ಮಮ ಸುಲಕ್ಖಣಾ।
ತತೋ ಕಪಿಲವತ್ಥುಸ್ಮಿಂ, ಸುದ್ಧೋದನಘರಂ ಗತಾ॥
‘‘ಸೇಸಾ
ಅಹಂ ವಿಸಿಟ್ಠಾ ಸಬ್ಬಾಸಂ, ಜಿನಸ್ಸಾಪಾದಿಕಾ ಅಹುಂ॥
‘‘ಮಮ ಪುತ್ತೋಭಿನಿಕ್ಖಮ್ಮ, ಬುದ್ಧೋ ಆಸಿ ವಿನಾಯಕೋ।
ಪಚ್ಛಾಹಂ ಪಬ್ಬಜಿತ್ವಾನ, ಸತೇಹಿ ಸಹ ಪಞ್ಚಹಿ॥
‘‘ಸಾಕಿಯಾನೀಹಿ ಧೀರಾಹಿ, ಸಹ ಸನ್ತಿಸುಖಂ ಫುಸಿಂ।
ಯೇ ತದಾ ಪುಬ್ಬಜಾತಿಯಂ, ಅಮ್ಹಾಕಂ ಆಸು ಸಾಮಿನೋ॥
‘‘ಸಹಪುಞ್ಞಸ್ಸ ಕತ್ತಾರೋ, ಮಹಾಸಮಯಕಾರಕಾ।
ಫುಸಿಂಸು ಅರಹತ್ತಂ ತೇ, ಸುಗತೇನಾನುಕಮ್ಪಿತಾ॥
‘‘ತದೇತರಾ ಭಿಕ್ಖುನಿಯೋ, ಆರುಹಿಂಸು ನಭತ್ತಲಂ।
ಸಂಗತಾ ವಿಯ ತಾರಾಯೋ, ವಿರೋಚಿಂಸು ಮಹಿದ್ಧಿಕಾ॥
‘‘ಇದ್ಧೀ ಅನೇಕಾ ದಸ್ಸೇಸುಂ, ಪಿಳನ್ಧವಿಕತಿಂ ಯಥಾ।
ಕಮ್ಮಾರೋ ಕನಕಸ್ಸೇವ, ಕಮ್ಮಞ್ಞಸ್ಸ ಸುಸಿಕ್ಖಿತೋ॥
‘‘ದಸ್ಸೇತ್ವಾ ಪಾಟಿಹೀರಾನಿ, ವಿಚಿತ್ತಾನಿ ಬಹೂನಿ ಚ।
ತೋಸೇತ್ವಾ ವಾದಿಪವರಂ, ಮುನಿಂ ಸಪರಿಸಂ ತದಾ॥
‘‘ಓರೋಹಿತ್ವಾನ ಗಗನಾ, ವನ್ದಿತ್ವಾ ಇಸಿಸತ್ತಮಂ।
ಅನುಞ್ಞಾತಾ ನರಗ್ಗೇನ, ಯಥಾಠಾನೇ ನಿಸೀದಿಸುಂ॥
‘‘ಅಹೋನುಕಮ್ಪಿಕಾ ಅಮ್ಹಂ, ಸಬ್ಬಾಸಂ ಚಿರ ಗೋತಮೀ।
ವಾಸಿತಾ ತವ ಪುಞ್ಞೇಹಿ, ಪತ್ತಾ ನೋ ಆಸವಕ್ಖಯಂ॥
‘‘ಕಿಲೇಸಾ
ನಾಗೀವ ಬನ್ಧನಂ ಛೇತ್ವಾ, ವಿಹರಾಮ ಅನಾಸವಾ॥
‘‘ಸ್ವಾಗತಂ ವತ ನೋ ಆಸಿ, ಬುದ್ಧಸೇಟ್ಠಸ್ಸ ಸನ್ತಿಕೇ।
ತಿಸ್ಸೋ ವಿಜ್ಜಾ ಅನುಪ್ಪತ್ತಾ, ಕತಂ ಬುದ್ಧಸ್ಸ ಸಾಸನಂ॥
‘‘ಪಟಿಸಮ್ಭಿದಾ ಚತಸ್ಸೋ, ವಿಮೋಕ್ಖಾಪಿ ಚ ಅಟ್ಠಿಮೇ।
ಛಳಭಿಞ್ಞಾ ಸಚ್ಛಿಕತಾ, ಕತಂ ಬುದ್ಧಸ್ಸ ಸಾಸನಂ॥
‘‘ಇದ್ಧೀಸು ಚ ವಸೀ ಹೋಮ, ದಿಬ್ಬಾಯ ಸೋತಧಾತುಯಾ।
ಚೇತೋಪರಿಯಞಾಣಸ್ಸ, ವಸೀ ಹೋಮ ಮಹಾಮುನೇ॥
‘‘ಪುಬ್ಬೇನಿವಾಸಂ
ಸಬ್ಬಾಸವಪರಿಕ್ಖೀಣಾ, ನತ್ಥಿ ದಾನಿ ಪುನಬ್ಭವಾ॥
‘‘ಅತ್ಥೇ
ಞಾಣಂ ಅಮ್ಹಂ ಮಹಾವೀರ, ಉಪ್ಪನ್ನಂ ತವ ಸನ್ತಿಕೇ॥
‘‘ಅಸ್ಮಾಭಿ ಪರಿಚಿಣ್ಣೋಸಿ, ಮೇತ್ತಚಿತ್ತಾ ಹಿ ನಾಯಕ।
ಅನುಜಾನಾಹಿ ಸಬ್ಬಾಸಂ, ನಿಬ್ಬಾನಾಯ ಮಹಾಮುನೇ॥
‘‘ನಿಬ್ಬಾಯಿಸ್ಸಾಮ ಇಚ್ಚೇವಂ, ಕಿಂ ವಕ್ಖಾಮಿ ವದನ್ತಿಯೋ।
ಯಸ್ಸ ದಾನಿ ಚ ವೋ ಕಾಲಂ, ಮಞ್ಞಥಾತಿ ಜಿನೋಬ್ರವಿ॥
‘‘ಗೋತಮೀಆದಿಕಾ ತಾಯೋ, ತದಾ ಭಿಕ್ಖುನಿಯೋ ಜಿನಂ।
ವನ್ದಿತ್ವಾ ಆಸನಾ ತಮ್ಹಾ, ವುಟ್ಠಾಯ ಆಗಮಿಂಸು ತಾ॥
‘‘ಮಹತಾ ಜನಕಾಯೇನ, ಸಹ ಲೋಕಗ್ಗನಾಯಕೋ।
ಅನುಸಂಯಾಯೀ ಸೋ ವೀರೋ, ಮಾತುಚ್ಛಂ ಯಾವಕೋಟ್ಠಕಂ॥
‘‘ತದಾ
ಸಹೇವ ತಾಹಿ ಸಬ್ಬಾಹಿ, ಪಚ್ಛಿಮಂ ಪಾದವನ್ದನಂ॥
‘‘ಇದಂ ಪಚ್ಛಿಮಕಂ ಮಯ್ಹಂ, ಲೋಕನಾಥಸ್ಸ ದಸ್ಸನಂ।
ನ ಪುನೋ ಅಮತಾಕಾರಂ, ಪಸ್ಸಿಸ್ಸಾಮಿ ಮುಖಂ ತವ॥
‘‘ನ ಚ ಮೇ ವನ್ದನಂ ವೀರ, ತವ ಪಾದೇ ಸುಕೋಮಲೇ।
ಸಮ್ಫುಸಿಸ್ಸತಿ ಲೋಕಗ್ಗ, ಅಜ್ಜ ಗಚ್ಛಾಮಿ ನಿಬ್ಬುತಿಂ॥
‘‘ರೂಪೇನ ಕಿಂ ತವಾನೇನ, ದಿಟ್ಠೇ ಧಮ್ಮೇ ಯಥಾತಥೇ।
ಸಬ್ಬಂ ಸಙ್ಖತಮೇವೇತಂ, ಅನಸ್ಸಾಸಿಕಮಿತ್ತರಂ॥
‘‘ಸಾ ಸಹ ತಾಹಿ ಗನ್ತ್ವಾನ, ಭಿಕ್ಖುನುಪಸ್ಸಯಂ ಸಕಂ।
ಅಡ್ಢಪಲ್ಲಙ್ಕಮಾಭುಜ್ಜ, ನಿಸೀದಿ ಪರಮಾಸನೇ॥
‘‘ತದಾ ಉಪಾಸಿಕಾ ತತ್ಥ, ಬುದ್ಧಸಾಸನವಚ್ಛಲಾ।
ತಸ್ಸಾ ಪವತ್ತಿಂ ಸುತ್ವಾನ, ಉಪೇಸುಂ ಪಾದವನ್ದಿಕಾ॥
‘‘ಕರೇಹಿ ಉರಂ ಪಹನ್ತಾ, ಛಿನ್ನಮೂಲಾ ಯಥಾ ಲತಾ।
ರೋದನ್ತಾ ಕರುಣಂ ರವಂ, ಸೋಕಟ್ಟಾ ಭೂಮಿಪಾತಿತಾ॥
‘‘ಮಾ
ನಿಪತಿತ್ವಾನ ಯಾಚಾಮ, ಸಬ್ಬಾಯೋ ಸಿರಸಾ ಮಯಂ॥
‘‘ಯಾ ಪಧಾನತಮಾ ತಾಸಂ, ಸದ್ಧಾ ಪಞ್ಞಾ ಉಪಾಸಿಕಾ।
ತಸ್ಸಾ ಸೀಸಂ ಪಮಜ್ಜನ್ತೀ, ಇದಂ ವಚನಮಬ್ರವಿ॥
‘‘ಅಲಂ ಪುತ್ತಾ ವಿಸಾದೇನ, ಮಾರಪಾಸಾನುವತ್ತಿನಾ।
ಅನಿಚ್ಚಂ ಸಙ್ಖತಂ ಸಬ್ಬಂ, ವಿಯೋಗನ್ತಂ ಚಲಾಚಲಂ॥
‘‘ತತೋ
ದುತಿಯಞ್ಚ ತತಿಯಞ್ಚ, ಸಮಾಪಜ್ಜಿ ಚತುತ್ಥಕಂ॥
‘‘ಆಕಾಸಾಯತನಞ್ಚೇವ, ವಿಞ್ಞಾಣಾಯತನಂ ತಥಾ।
ಆಕಿಞ್ಚಂ ನೇವಸಞ್ಞಞ್ಚ, ಸಮಾಪಜ್ಜಿ ಯಥಾಕ್ಕಮಂ॥
‘‘ಪಟಿಲೋಮೇನ ಝಾನಾನಿ, ಸಮಾಪಜ್ಜಿತ್ಥ ಗೋತಮೀ।
ಯಾವತಾ ಪಠಮಂ ಝಾನಂ, ತತೋ ಯಾವಚತುತ್ಥಕಂ॥
‘‘ತತೋ ವುಟ್ಠಾಯ ನಿಬ್ಬಾಯಿ, ದೀಪಚ್ಚೀವ ನಿರಾಸವಾ।
ಭೂಮಿಚಾಲೋ ಮಹಾ ಆಸಿ, ನಭಸಾ ವಿಜ್ಜುತಾ ಪತಿ॥
‘‘ಪನಾದಿತಾ ದುನ್ದುಭಿಯೋ, ಪರಿದೇವಿಂಸು ದೇವತಾ।
ಪುಪ್ಫವುಟ್ಠೀ ಚ ಗಗನಾ, ಅಭಿವಸ್ಸಥ ಮೇದನಿಂ॥
‘‘ಕಮ್ಪಿತೋ ಮೇರುರಾಜಾಪಿ, ರಙ್ಗಮಜ್ಝೇ ಯಥಾ ನಟೋ।
ಸೋಕೇನ ಚಾತಿದೀನೋವ, ವಿರವೋ ಆಸಿ ಸಾಗರೋ॥
‘‘ದೇವಾ ನಾಗಾಸುರಾ ಬ್ರಹ್ಮಾ, ಸಂವಿಗ್ಗಾಹಿಂಸು ತಙ್ಖಣೇ।
ಅನಿಚ್ಚಾ ವತ ಸಙ್ಖಾರಾ, ಯಥಾಯಂ ವಿಲಯಂ ಗತಾ॥
‘‘ಯಾ ಚೇ ಮಂ ಪರಿವಾರಿಂಸು, ಸತ್ಥು ಸಾಸನಕಾರಿಕಾ।
ತಯೋಪಿ ಅನುಪಾದಾನಾ, ದೀಪಚ್ಚಿ ವಿಯ ನಿಬ್ಬುತಾ॥
‘‘ಹಾ ಯೋಗಾ ವಿಪ್ಪಯೋಗನ್ತಾ, ಹಾನಿಚ್ಚಂ ಸಬ್ಬಸಙ್ಖತಂ।
ಹಾ ಜೀವಿತಂ ವಿನಾಸನ್ತಂ, ಇಚ್ಚಾಸಿ ಪರಿದೇವನಾ॥
‘‘ತತೋ ದೇವಾ ಚ ಬ್ರಹ್ಮಾ ಚ, ಲೋಕಧಮ್ಮಾನುವತ್ತನಂ।
ಕಾಲಾನುರೂಪಂ ಕುಬ್ಬನ್ತಿ, ಉಪೇತ್ವಾ ಇಸಿಸತ್ತಮಂ॥
‘‘ತದಾ
ಗಚ್ಛಾನನ್ದ ನಿವೇದೇಹಿ, ಭಿಕ್ಖೂನಂ ಮಾತು ನಿಬ್ಬುತಿಂ॥
‘‘ತದಾನನ್ದೋ ನಿರಾನನ್ದೋ, ಅಸ್ಸುನಾ ಪುಣ್ಣಲೋಚನೋ।
ಗಗ್ಗರೇನ ಸರೇನಾಹ, ಸಮಾಗಚ್ಛನ್ತು ಭಿಕ್ಖವೋ॥
‘‘ಪುಬ್ಬದಕ್ಖಿಣಪಚ್ಛಾಸು, ಉತ್ತರಾಯ ಚ ಸನ್ತಿಕೇ।
ಸುಣನ್ತು ಭಾಸಿತಂ ಮಯ್ಹಂ, ಭಿಕ್ಖವೋ ಸುಗತೋರಸಾ॥
‘‘ಯಾ ವಡ್ಢಯಿ ಪಯತ್ತೇನ, ಸರೀರಂ ಪಚ್ಛಿಮಂ ಮುನೇ।
ಸಾ ಗೋತಮೀ ಗತಾ ಸನ್ತಿಂ, ತಾರಾವ ಸೂರಿಯೋದಯೇ॥
‘‘ಬುದ್ಧಮಾತಾಪಿ
ನ ಯತ್ಥ ಪಞ್ಚನೇತ್ತೋಪಿ, ಗತಿಂ ದಕ್ಖತಿ ನಾಯಕೋ॥
‘‘ಯಸ್ಸತ್ಥಿ ಸುಗತೇ ಸದ್ಧಾ, ಯೋ ಚ ಪಿಯೋ ಮಹಾಮುನೇ।
ಬುದ್ಧಮಾತುಸ್ಸ ಸಕ್ಕಾರಂ, ಕರೋತು ಸುಗತೋರಸೋ॥
‘‘ಸುದೂರಟ್ಠಾಪಿ ತಂ ಸುತ್ವಾ, ಸೀಘಮಾಗಚ್ಛು ಭಿಕ್ಖವೋ।
ಕೇಚಿ ಬುದ್ಧಾನುಭಾವೇನ, ಕೇಚಿ ಇದ್ಧೀಸು ಕೋವಿದಾ॥
‘‘ಕೂಟಾಗಾರವರೇ ರಮ್ಮೇ, ಸಬ್ಬಸೋಣ್ಣಮಯೇ ಸುಭೇ।
ಮಞ್ಚಕಂ ಸಮಾರೋಪೇಸುಂ, ಯತ್ಥ ಸುತ್ತಾಸಿ ಗೋತಮೀ॥
‘‘ಚತ್ತಾರೋ ಲೋಕಪಾಲಾ ತೇ, ಅಂಸೇಹಿ ಸಮಧಾರಯುಂ।
ಸೇಸಾ ಸಕ್ಕಾದಿಕಾ ದೇವಾ, ಕೂಟಾಗಾರೇ ಸಮಗ್ಗಹುಂ॥
‘‘ಕೂಟಾಗಾರಾನಿ ಸಬ್ಬಾನಿ, ಆಸುಂ ಪಞ್ಚಸತಾನಿಪಿ।
ಸರದಾದಿಚ್ಚವಣ್ಣಾನಿ, ವಿಸ್ಸಕಮ್ಮಕತಾನಿ ಹಿ॥
‘‘ಸಬ್ಬಾ
ದೇವಾನಂ ಖನ್ಧಮಾರುಳ್ಹಾ, ನಿಯ್ಯನ್ತಿ ಅನುಪುಬ್ಬಸೋ॥
‘‘ಸಬ್ಬಸೋ ಛಾದಿತಂ ಆಸಿ, ವಿತಾನೇನ ನಭತ್ತಲಂ।
ಸತಾರಾ ಚನ್ದಸೂರಾ ಚ, ಲಞ್ಛಿತಾ ಕನಕಾಮಯಾ॥
‘‘ಪಟಾಕಾ ಉಸ್ಸಿತಾನೇಕಾ, ವಿತತಾ ಪುಪ್ಫಕಞ್ಚುಕಾ।
ಓಗತಾಕಾಸಪದುಮಾ, ಮಹಿಯಾ ಪುಪ್ಫಮುಗ್ಗತಂ॥
‘‘ದಿಸ್ಸನ್ತಿ
ಮಜ್ಝಂ ಗತೋಪಿ ಚಾದಿಚ್ಚೋ, ನ ತಾಪೇಸಿ ಸಸೀ ಯಥಾ॥
‘‘ದೇವಾ ದಿಬ್ಬೇಹಿ ಗನ್ಧೇಹಿ, ಮಾಲೇಹಿ ಸುರಭೀಹಿ ಚ।
ವಾದಿತೇಹಿ ಚ ನಚ್ಚೇಹಿ, ಸಙ್ಗೀತೀಹಿ ಚ ಪೂಜಯುಂ॥
‘‘ನಾಗಾಸುರಾ ಚ ಬ್ರಹ್ಮಾನೋ, ಯಥಾಸತ್ತಿ ಯಥಾಬಲಂ।
ಪೂಜಯಿಂಸು ಚ ನಿಯ್ಯನ್ತಿಂ, ನಿಬ್ಬುತಂ ಬುದ್ಧಮಾತರಂ॥
‘‘ಸಬ್ಬಾಯೋ ಪುರತೋ ನೀತಾ, ನಿಬ್ಬುತಾ ಸುಗತೋರಸಾ।
ಗೋತಮೀ ನಿಯ್ಯತೇ ಪಚ್ಛಾ, ಸಕ್ಕತಾ ಬುದ್ಧಪೋಸಿಕಾ॥
‘‘ಪುರತೋ
ಪಚ್ಛಾ ಸಸಾವಕೋ ಬುದ್ಧೋ, ಪೂಜತ್ಥಂ ಯಾತಿ ಮಾತುಯಾ॥
‘‘ಬುದ್ಧಸ್ಸ ಪರಿನಿಬ್ಬಾನಂ, ನೇದಿಸಂ ಆಸಿ ಯಾದಿಸಂ।
ಗೋತಮೀಪರಿನಿಬ್ಬಾನಂ, ಅತೇವಚ್ಛರಿಯಂ ಅಹು॥
‘‘ಬುದ್ಧೋ ಬುದ್ಧಸ್ಸ ನಿಬ್ಬಾನೇ, ನೋಪಟಿಯಾದಿ ಭಿಕ್ಖವೋ।
ಬುದ್ಧೋ ಗೋತಮಿನಿಬ್ಬಾನೇ, ಸಾರಿಪುತ್ತಾದಿಕಾ ತಥಾ॥
‘‘ಚಿತಕಾನಿ
ಗನ್ಧಚುಣ್ಣಪಕಿಣ್ಣಾನಿ, ಝಾಪಯಿಂಸು ಚ ತಾ ತಹಿಂ॥
‘‘ಸೇಸಭಾಗಾನಿ ಡಯ್ಹಿಂಸು, ಅಟ್ಠೀ ಸೇಸಾನಿ ಸಬ್ಬಸೋ।
ಆನನ್ದೋ ಚ ತದಾವೋಚ, ಸಂವೇಗಜನಕಂ ವಚೋ॥
‘‘ಗೋತಮೀ ನಿಧನಂ ಯಾತಾ, ಡಯ್ಹಞ್ಚಸ್ಸ ಸರೀರಕಂ।
ಸಙ್ಕೇತಂ ಬುದ್ಧನಿಬ್ಬಾನಂ, ನ ಚಿರೇನ ಭವಿಸ್ಸತಿ॥
‘‘ತತೋ ಗೋತಮಿಧಾತೂನಿ, ತಸ್ಸಾ ಪತ್ತಗತಾನಿ ಸೋ।
ಉಪನಾಮೇಸಿ ನಾಥಸ್ಸ, ಆನನ್ದೋ ಬುದ್ಧಚೋದಿತೋ॥
‘‘ಪಾಣಿನಾ ತಾನಿ ಪಗ್ಗಯ್ಹ, ಅವೋಚ ಇಸಿಸತ್ತಮೋ।
ಮಹತೋ ಸಾರವನ್ತಸ್ಸ, ಯಥಾ ರುಕ್ಖಸ್ಸ ತಿಟ್ಠತೋ॥
‘‘ಯೋ ಸೋ ಮಹತ್ತರೋ ಖನ್ಧೋ, ಪಲುಜ್ಜೇಯ್ಯ ಅನಿಚ್ಚತಾ।
ತಥಾ ಭಿಕ್ಖುನಿಸಙ್ಘಸ್ಸ, ಗೋತಮೀ ಪರಿನಿಬ್ಬುತಾ॥
‘‘ಅಹೋ
ಸಾರೀರಮತ್ತಸೇಸಾಯ, ನತ್ಥಿ ಸೋಕಪರಿದ್ದವೋ॥
‘‘ನ ಸೋಚಿಯಾ ಪರೇಸಂ ಸಾ, ತಿಣ್ಣಸಂಸಾರಸಾಗರಾ।
ಪರಿವಜ್ಜಿತಸನ್ತಾಪಾ, ಸೀತಿಭೂತಾ ಸುನಿಬ್ಬುತಾ॥
‘‘ಪಣ್ಡಿತಾಸಿ ಮಹಾಪಞ್ಞಾ, ಪುಥುಪಞ್ಞಾ ತಥೇವ ಚ।
ರತ್ತಞ್ಞೂ ಭಿಕ್ಖುನೀನಂ ಸಾ, ಏವಂ ಧಾರೇಥ ಭಿಕ್ಖವೋ॥
‘‘ಇದ್ಧೀಸು ಚ ವಸೀ ಆಸಿ, ದಿಬ್ಬಾಯ ಸೋತಧಾತುಯಾ।
ಚೇತೋಪರಿಯಞಾಣಸ್ಸ, ವಸೀ ಆಸಿ ಚ ಗೋತಮೀ॥
‘‘ಪುಬ್ಬೇನಿವಾಸಮಞ್ಞಾಸಿ, ದಿಬ್ಬಚಕ್ಖು ವಿಸೋಧಿತಂ।
ಸಬ್ಬಾಸವಪರಿಕ್ಖೀಣಾ, ನತ್ಥಿ ತಸ್ಸಾ ಪುನಬ್ಭವೋ॥
‘‘ಅತ್ಥಧಮ್ಮನಿರುತ್ತೀಸು
ಪರಿಸುದ್ಧಂ ಅಹು ಞಾಣಂ, ತಸ್ಮಾ ಸೋಚನಿಯಾ ನ ಸಾ॥
‘‘ಅಯೋಘನಹತಸ್ಸೇವ
ಅನುಪುಬ್ಬೂಪಸನ್ತಸ್ಸ, ಯಥಾ ನ ಞಾಯತೇ ಗತಿ॥
‘‘ಏವಂ ಸಮ್ಮಾ ವಿಮುತ್ತಾನಂ, ಕಾಮಬನ್ಧೋಘತಾರಿನಂ।
ಪಞ್ಞಾಪೇತುಂ ಗತಿ ನತ್ಥಿ, ಪತ್ತಾನಂ ಅಚಲಂ ಸುಖಂ॥
‘‘ಅತ್ತದೀಪಾ ತತೋ ಹೋಥ, ಸತಿಪಟ್ಠಾನಗೋಚರಾ।
ಭಾವೇತ್ವಾ ಸತ್ತಬೋಜ್ಝಙ್ಗೇ, ದುಕ್ಖಸ್ಸನ್ತಂ ಕರಿಸ್ಸಥಾ’’ತಿ॥ (ಅಪ॰ ಥೇರೀ ೨.೨.೯೭-೨೮೮)।
ಮಹಾಪಜಾಪತಿಗೋತಮೀಥೇರೀಗಾಥಾವಣ್ಣನಾ ನಿಟ್ಠಿತಾ।
೭. ಗುತ್ತಾಥೇರೀಗಾಥಾವಣ್ಣನಾ
ಗುತ್ತೇ ಯದತ್ಥಂ ಪಬ್ಬಜ್ಜಾತಿಆದಿಕಾ ಗುತ್ತಾಯ ಥೇರಿಯಾ ಗಾಥಾ। ಅಯಮ್ಪಿ ಪುರಿಮಬುದ್ಧೇಸು ಕತಾಧಿಕಾರಾ ತತ್ಥ ತತ್ಥ ಭವೇ ವಿವಟ್ಟೂಪನಿಸ್ಸಯಂ ಕುಸಲಂ ಉಪಚಿನನ್ತೀ ಅನುಕ್ಕಮೇನ ಸಮ್ಭತವಿಮೋಕ್ಖಸಮ್ಭಾರಾ ಹುತ್ವಾ, ಪರಿಪಕ್ಕಕುಸಲಮೂಲಾ ಸುಗತೀಸುಯೇವ ಸಂಸರನ್ತೀ ಇಮಸ್ಮಿಂ ಬುದ್ಧುಪ್ಪಾದೇ ಸಾವತ್ಥಿಯಂ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಕುಲೇ ನಿಬ್ಬತ್ತಾ, ಗುತ್ತಾತಿಸ್ಸಾ ನಾಮಂ ಅಹೋಸಿ। ಸಾ ವಿಞ್ಞುತಂ ಪತ್ವಾ ಉಪನಿಸ್ಸಯಸಮ್ಪತ್ತಿಯಾ ಚೋದಿಯಮಾನಾ ಘರಾವಾಸಂ ಜಿಗುಚ್ಛನ್ತೀ ಮಾತಾಪಿತರೋ ಅನುಜಾನಾಪೇತ್ವಾ ಮಹಾಪಜಾಪತಿಗೋತಮಿಯಾ ಸನ್ತಿಕೇ ಪಬ್ಬಜಿ। ಪಬ್ಬಜಿತ್ವಾ
೧೬೩.
‘‘ಗುತ್ತೇ ಯದತ್ಥಂ ಪಬ್ಬಜ್ಜಾ, ಹಿತ್ವಾ ಪುತ್ತಂ ವಸುಂ ಪಿಯಂ।
ತಮೇವ ಅನುಬ್ರೂಹೇಹಿ, ಮಾ ಚಿತ್ತಸ್ಸ ವಸಂ ಗಮಿ॥
೧೬೪.
‘‘ಚಿತ್ತೇನ
ಅನೇಕಜಾತಿಸಂಸಾರಂ, ಸನ್ಧಾವನ್ತಿ ಅವಿದ್ದಸೂ॥
೧೬೫.
‘‘ಕಾಮಾಚ್ಛನ್ದಞ್ಚ
ಸೀಲಬ್ಬತಪರಾಮಾಸಂ, ವಿಚಿಕಿಚ್ಛಂ ಚ ಪಞ್ಚಮಂ॥
೧೬೬.
‘‘ಸಂಯೋಜನಾನಿ ಏತಾನಿ, ಪಜಹಿತ್ವಾನ ಭಿಕ್ಖುನೀ।
ಓರಮ್ಭಾಗಮನೀಯಾನಿ, ನಯಿದಂ ಪುನರೇಹಿಸಿ॥
೧೬೭.
‘‘ರಾಗಂ ಮಾನಂ ಅವಿಜ್ಜಞ್ಚ, ಉದ್ಧಚ್ಚಞ್ಚ ವಿವಜ್ಜಿಯ।
ಸಂಯೋಜನಾನಿ ಛೇತ್ವಾನ, ದುಕ್ಖಸ್ಸನ್ತಂ ಕರಿಸ್ಸಸಿ॥
೧೬೮.
‘‘ಖೇಪೇತ್ವಾ ಜಾತಿಸಂಸಾರಂ, ಪರಿಞ್ಞಾಯ ಪುನಬ್ಭವಂ।
ದಿಟ್ಠೇವ ಧಮ್ಮೇ ನಿಚ್ಛಾತಾ, ಉಪಸನ್ತಾ ಚರಿಸ್ಸಸೀ’’ತಿ॥ – ಇಮಾ ಗಾಥಾ ಆಭಾಸಿ।
ತತ್ಥ ತಮೇವ ಅನುಬ್ರೂಹೇಹೀತಿ ಯದತ್ಥಂ ಯಸ್ಸ ಕಿಲೇಸಪರಿನಿಬ್ಬಾನಸ್ಸ ಖನ್ಧಪರಿನಿಬ್ಬಾನಸ್ಸ ಚ ಅತ್ಥಾಯ। ಹಿತ್ವಾ ಪುತ್ತಂ ವಸುಂ ಪಿಯನ್ತಿ ಪಿಯಾಯಿತಬ್ಬಂ ಞಾತಿಪರಿವಟ್ಟಂ ಭೋಗಕ್ಖನ್ಧಞ್ಚ ಹಿತ್ವಾ ಮಮ ಸಾಸನೇ ಪಬ್ಬಜ್ಜಾ ಬ್ರಹ್ಮಚರಿಯವಾಸೋ ಇಚ್ಛಿತೋ, ತಮೇವ ವಡ್ಢೇಯ್ಯಾಸಿ ಸಮ್ಪಾದೇಯ್ಯಾಸಿ। ಮಾ ಚಿತ್ತಸ್ಸ ವಸಂ ಗಮೀತಿ ದೀಘರತ್ತಂ ರೂಪಾದಿಆರಮ್ಮಣವಸೇನ ವಡ್ಢಿತಸ್ಸ ಕೂಟಚಿತ್ತಸ್ಸ ವಸಂ ಮಾ ಗಚ್ಛಿ।
ಯಸ್ಮಾ ಚಿತ್ತಂ ನಾಮೇತಂ ಮಾಯೂಪಮಂ, ಯೇನ ವಞ್ಚಿತಾ ಅನ್ಧಪುಥುಜ್ಜನಾ ಮಾರವಸಾನುಗಾ ಸಂಸಾರಂ ನಾತಿವತ್ತನ್ತಿ। ತೇನ ವುತ್ತಂ ‘‘ಚಿತ್ತೇನ ವಞ್ಚಿತಾ’’ತಿಆದಿ।
ಸಂಯೋಜನಾನಿ ಏತಾನೀತಿ ಏತಾನಿ ‘‘ಕಾಮಚ್ಛನ್ದಞ್ಚ ಬ್ಯಾಪಾದ’’ನ್ತಿಆದಿನಾ ಯಥಾವುತ್ತಾನಿ ಪಞ್ಚ ಬನ್ಧನಟ್ಠೇನ ಸಂಯೋಜನಾನಿ। ಪಜಹಿತ್ವಾನಾತಿ ಅನಾಗಾಮಿಮಗ್ಗೇನ ಸಮುಚ್ಛಿನ್ದಿತ್ವಾ। ಭಿಕ್ಖುನೀತಿ ತಸ್ಸಾ ಆಲಪನಂ। ಓರಮ್ಭಾಗಮನೀಯಾನೀತಿ ರೂಪಾರೂಪಧಾತುತೋ ಹೇಟ್ಠಾಭಾಗೇ ಕಾಮಧಾತುಯಂ ಮನುಸ್ಸಜೀವಸ್ಸ ಹಿತಾನಿ ಉಪಕಾರಾನಿ ತತ್ಥ ಪಟಿಸನ್ಧಿಯಾ ಪಚ್ಚಯಭಾವತೋ। ಮ-ಕಾರೋ ಪದಸನ್ಧಿಕರೋ। ‘‘ಓರಮಾಗಮನೀಯಾನೀ’’ತಿ ಪಾಳಿ, ಸೋ ಏವತ್ಥೋ। ನಯಿದಂ ಪುನರೇಹಿಸೀತಿ ಓರಮ್ಭಾಗಿಯಾನಂ ಸಂಯೋಜನಾನಂ ಪಹಾನೇನ ಇದಂ ಕಾಮಟ್ಠಾನಂ ಕಾಮಭವಂ
ರಾಗನ್ತಿ ರೂಪರಾಗಞ್ಚ ಅರೂಪರಾಗಞ್ಚ। ಮಾನನ್ತಿ ಅಗ್ಗಮಗ್ಗವಜ್ಝಂ ಮಾನಂ। ಅವಿಜ್ಜಞ್ಚ ಉದ್ಧಚ್ಚಞ್ಚಾತಿ ಏತ್ಥಾಪಿ ವಿವಜ್ಜಿಯಾತಿ ವಿಪಸ್ಸನಾಯ ವಿಕ್ಖಮ್ಭೇತ್ವಾ। ಸಂಯೋಜನಾನಿ ಛೇತ್ವಾನಾತಿ ಏತಾನಿ ರೂಪರಾಗಾದೀನಿ ಪಞ್ಚುದ್ಧಮ್ಭಾಗಿಯಾನಿ ಸಂಯೋಜನಾನಿ ಅರಹತ್ತಮಗ್ಗೇನ ಸಮುಚ್ಛಿನ್ದಿತ್ವಾ। ದುಕ್ಖಸ್ಸನ್ತಂ ಕರಿಸ್ಸಸೀತಿ ಸಬ್ಬಸ್ಸಾಪಿ ವಟ್ಟದುಕ್ಖಸ್ಸ ಪರಿಯನ್ತಂ ಪರಿಯೋಸಾನಂ ಪಾಪುಣಿಸ್ಸಸಿ।
ಖೇಪೇತ್ವಾ ಜಾತಿಸಂಸಾರನ್ತಿ ಜಾತಿ ಸಮೂಲಿಕಸಂಸಾರಪವತ್ತಿಂ ಪರಿಯೋಸಾಪೇತ್ವಾ। ನಿಚ್ಛಾತಾತಿ ನಿತ್ತಣ್ಹಾ। ಉಪಸನ್ತಾತಿ ಸಬ್ಬಸೋ ಕಿಲೇಸಾನಂ ವೂಪಸಮೇನ ಉಪಸನ್ತಾ। ಸೇಸಂ ವುತ್ತನಯಮೇವ।
ಏವಂ ಸತ್ಥಾರಾ ಇಮಾಸು ಗಾಥಾಸು ಭಾಸಿತಾಸು ಗಾಥಾಪರಿಯೋಸಾನೇ ಥೇರೀ ಸಹ ಪಟಿಸಮ್ಭಿದಾಹಿ ಅರಹತ್ತಂ ಪತ್ವಾ ಉದಾನವಸೇನ ಭಗವತಾ ಭಾಸಿತನಿಯಾಮೇನೇವ ಇಮಾ ಗಾಥಾ ಅಭಾಸಿ। ತೇನೇವ ತಾ ಥೇರಿಯಾ ಗಾಥಾ ನಾಮ ಜಾತಾ।
ಗುತ್ತಾಥೇರೀಗಾಥಾವಣ್ಣನಾ ನಿಟ್ಠಿತಾ।
೮. ವಿಜಯಾಥೇರೀಗಾಥಾವಣ್ಣನಾ
ಚತುಕ್ಖತ್ತುನ್ತಿಆದಿಕಾ ವಿಜಯಾಯ ಥೇರಿಯಾ ಗಾಥಾ। ಅಯಮ್ಪಿ ಪುರಿಮಬುದ್ಧೇಸು ಕತಾಧಿಕಾರಾ ತತ್ಥ ತತ್ಥ ಭವೇ ವಿವಟ್ಟೂಪನಿಸ್ಸಯಂ ಕುಸಲಂ ಉಪಚಿನನ್ತೀ, ಅನುಕ್ಕಮೇನ ಪರಿಬ್ರೂಹಿತಕುಸಲಮೂಲಾ ದೇವಮನುಸ್ಸೇಸು ಸಂಸರನ್ತೀ, ಇಮಸ್ಮಿಂ ಬುದ್ಧುಪ್ಪಾದೇ ರಾಜಗಹೇ ಅಞ್ಞತರಸ್ಮಿಂ ಕುಲಗೇಹೇ ನಿಬ್ಬತ್ತಿತ್ವಾ ವಿಞ್ಞುತಂ ಪತ್ವಾ ಖೇಮಾಯ
೧೬೯.
‘‘ಚತುಕ್ಖತ್ತುಂ
ಅಲದ್ಧಾ ಚೇತಸೋ ಸನ್ತಿಂ, ಚಿತ್ತೇ ಅವಸವತ್ತಿನೀ॥
೧೭೦.
‘‘ಭಿಕ್ಖುನಿಂ
ಸಾ ಮೇ ಧಮ್ಮಮದೇಸೇಸಿ, ಧಾತುಆಯತನಾನಿ ಚ॥
೧೭೧.
‘‘ಚತ್ತಾರಿ ಅರಿಯಸಚ್ಚಾನಿ, ಇನ್ದ್ರಿಯಾನಿ ಬಲಾನಿ ಚ।
ಬೋಜ್ಝಙ್ಗಟ್ಠಙ್ಗಿಕಂ ಮಗ್ಗಂ, ಉತ್ತಮತ್ಥಸ್ಸ ಪತ್ತಿಯಾ॥
೧೭೨.
‘‘ತಸ್ಸಾಹಂ ವಚನಂ ಸುತ್ವಾ, ಕರೋನ್ತೀ ಅನುಸಾಸನಿಂ।
ರತ್ತಿಯಾ ಪುರಿಮೇ ಯಾಮೇ, ಪುಬ್ಬಜಾತಿಮನುಸ್ಸರಿಂ॥
೧೭೩.
‘‘ರತ್ತಿಯಾ ಮಜ್ಝಿಮೇ ಯಾಮೇ, ದಿಬ್ಬಚಕ್ಖುಂ ವಿಸೋಧಯಿಂ।
ರತ್ತಿಯಾ ಪಚ್ಛಿಮೇ ಯಾಮೇ, ತಮೋಖನ್ಧಂ ಪದಾಲಯಿಂ॥
೧೭೪.
‘‘ಪೀತಿಸುಖೇನ ಚ ಕಾಯಂ, ಫರಿತ್ವಾ ವಿಹರಿಂ ತದಾ।
ಸತ್ತಮಿಯಾ ಪಾದೇ ಪಸಾರೇಸಿಂ, ತಮೋಖನ್ಧಂ ಪದಾಲಿಯಾ’’ತಿ॥ –
ಇಮಾ ಗಾಥಾ ಅಭಾಸಿ।
ತತ್ಥ ಭಿಕ್ಖುನಿನ್ತಿ ಖೇಮಾಥೇರಿಂ ಸನ್ಧಾಯ ವದತಿ।
ಬೋಜ್ಝಙ್ಗಟ್ಠಙ್ಗಿಕಂ ಮಗ್ಗನ್ತಿ ಸತ್ತಬೋಜ್ಝಙ್ಗಞ್ಚ ಅಟ್ಠಙ್ಗಿಕಞ್ಚ ಅರಿಯಮಗ್ಗಂ। ಉತ್ತಮತ್ಥಸ್ಸ ಪತ್ತಿಯಾತಿ ಅರಹತ್ತಸ್ಸ ನಿಬ್ಬಾನಸ್ಸೇವ ವಾ ಪತ್ತಿಯಾ ಅಧಿಗಮಾಯ।
ಪೀತಿಸುಖೇನಾತಿ ಕಾಯನ್ತಿ ತಂಸಮ್ಪಯುತ್ತಂ ನಾಮಕಾಯಂ ತದನುಸಾರೇನ ರೂಪಕಾಯಞ್ಚ। ಫರಿತ್ವಾತಿ ಫುಸಿತ್ವಾ ಬ್ಯಾಪೇತ್ವಾ ವಾ। ಸತ್ತಮಿಯಾ ಪಾದೇ ಪಸಾರೇಸಿನ್ತಿ ವಿಪಸ್ಸನಾಯ ಆರದ್ಧದಿವಸತೋ ಸತ್ತಮಿಯಂ ಪಲ್ಲಙ್ಕಂ ಭಿನ್ದಿತ್ವಾ ಪಾದೇ ಪಸಾರೇಸಿಂ। ಕಥಂ? ತಮೋಖನ್ಧಂ ಪದಾಲಿಯ, ಅಪ್ಪದಾಲಿತಪುಬ್ಬಂ ಮೋಹಕ್ಖನ್ಧಂ ಅಗ್ಗಮಗ್ಗಞಾಣಾಸಿನಾ ಪದಾಲೇತ್ವಾ। ಸೇಸಂ ಹೇಟ್ಠಾ ವುತ್ತನಯಮೇವ।
ವಿಜಯಾಥೇರೀಗಾಥಾವಣ್ಣನಾ ನಿಟ್ಠಿತಾ।
ಛಕ್ಕನಿಪಾತವಣ್ಣನಾ ನಿಟ್ಠಿತಾ।