೭. ಅನಾಮಾಸವಿನಿಚ್ಛಯಕಥಾ
೪೦. ಅನಾಮಾಸನ್ತಿ
ನ ಕೇವಲಞ್ಚ ಮಾತುಗಾಮಸ್ಸ ಸರೀರಮೇವ ಅನಾಮಾಸಂ, ನಿವಾಸನಪಾರುಪನಮ್ಪಿ ಆಭರಣಭಣ್ಡಮ್ಪಿ ಅನ್ತಮಸೋ ತಿಣಣ್ಡುಪಕಂ ವಾ ತಾಲಪಣ್ಣಮುದ್ದಿಕಂ ವಾ ಉಪಾದಾಯ ಅನಾಮಾಸಮೇವ। ತಞ್ಚ ಖೋ ನಿವಾಸನಪಾವುರಣಂ ಪಿಳನ್ಧನತ್ಥಾಯ ಠಪಿತಮೇವ। ಸಚೇ ಪನ ನಿವಾಸನಂ ವಾ ಪಾರುಪನಂ ವಾ ಪರಿವತ್ತೇತ್ವಾ ಚೀವರತ್ಥಾಯ ಪಾದಮೂಲೇ ಠಪೇತಿ, ವಟ್ಟತಿ। ಆಭರಣಭಣ್ಡೇಸು ಪನ ಸೀಸಪಸಾಧನದನ್ತಸೂಚಿಆದಿಕಪ್ಪಿಯಭಣ್ಡಂ ‘‘ಇಮಂ, ಭನ್ತೇ, ತುಮ್ಹಾಕಂ ದೇಮ, ಗಣ್ಹಥಾ’’ತಿ ದೀಯಮಾನಂ ಸಿಪಾಟಿಕಾಸೂಚಿಆದಿಉಪಕರಣತ್ಥಾಯ ಗಹೇತಬ್ಬಂ। ಸುವಣ್ಣರಜತಮುತ್ತಾದಿಮಯಂ ಪನ ಅನಾಮಾಸಮೇವ, ದೀಯಮಾನಮ್ಪಿ ನ ಗಹೇತಬ್ಬಂ। ನ ಕೇವಲಞ್ಚ ಏತಾಸಂ ಸರೀರೂಪಗಮೇವ ಅನಾಮಾಸಂ, ಇತ್ಥಿಸಣ್ಠಾನೇನ ಕತಂ ಕಟ್ಠರೂಪಮ್ಪಿ ದನ್ತರೂಪಮ್ಪಿ ಅಯರೂಪಮ್ಪಿ ಲೋಹರೂಪಮ್ಪಿ ತಿಪುರೂಪಮ್ಪಿ ಪೋತ್ಥಕರೂಪಮ್ಪಿ ಸಬ್ಬರತನರೂಪಮ್ಪಿ ಅನ್ತಮಸೋ ಪಿಟ್ಠಮಯರೂಪಮ್ಪಿ ಅನಾಮಾಸಮೇವ। ಪರಿಭೋಗತ್ಥಾಯ ಪನ ‘‘ಇದಂ ತುಮ್ಹಾಕಂ ಹೋತೂ’’ತಿ ಲಭಿತ್ವಾ ಠಪೇತ್ವಾ ಸಬ್ಬರತನಮಯಂ ಅವಸೇಸಂ ಭಿನ್ದಿತ್ವಾ ಉಪಕರಣಾರಹಂ ಉಪಕರಣೇ, ಪರಿಭೋಗಾರಹಂ ಪರಿಭೋಗೇ ಉಪನೇತುಂ ವಟ್ಟತಿ।
೪೧. ಯಥಾ
೪೨. ಮುತ್ತಾ ಮಣಿ ವೇಳುರಿಯೋ ಸಙ್ಖೋ ಸಿಲಾ ಪವಾಳಂ ರಜತಂ ಜಾತರೂಪಂ ಲೋಹಿತಙ್ಕೋ ಮಸಾರಗಲ್ಲನ್ತಿ ಇಮೇಸು ದಸಸು ರತನೇಸು ಮುತ್ತಾ ಅಧೋತಾ ಅವಿದ್ಧಾ ಯಥಾಜಾತಾವ ಆಮಸಿತುಂ ವಟ್ಟತಿ, ಸೇಸಾ ಅನಾಮಾಸಾತಿ ವದನ್ತಿ, ತಂ ನ ಗಹೇತಬ್ಬಂ। ಮಹಾಪಚ್ಚರಿಯಂ ಪನ ‘‘ಮುತ್ತಾ ಧೋತಾಪಿ ಅಧೋತಾಪಿ ಅನಾಮಾಸಾ, ಭಣ್ಡಮೂಲತ್ಥಾಯ ಚ ಸಮ್ಪಟಿಚ್ಛಿತುಂ ನ ವಟ್ಟತಿ, ಕುಟ್ಠರೋಗಸ್ಸ ಭೇಸಜ್ಜತ್ಥಾಯ ಪನ ವಟ್ಟತೀ’’ತಿ ವುತ್ತಂ, ತಂ ಯುತ್ತಂ। ಅನ್ತಮಸೋ ಜಾತಿಫಲಿಕಂ ಉಪಾದಾಯ ಸಬ್ಬೋಪಿ ನೀಲಪೀತಾದಿವಣ್ಣಭೇದೋ ಮಣಿ ಧೋತವಿದ್ಧವಟ್ಟಿತೋ ಅನಾಮಾಸೋ, ಯಥಾಜಾತೋ ಪನ ಆಕರಮುತ್ತೋ ಪತ್ತಾದಿಭಣ್ಡಮೂಲತ್ಥಂ ಸಮ್ಪಟಿಚ್ಛಿತುಂ ವಟ್ಟತೀತಿ ವುತ್ತಂ, ತಮ್ಪಿ ಮಹಾಪಚ್ಚರಿಯಂ ಪಟಿಕ್ಖಿತ್ತಂ। ಪಚಿತ್ವಾ ಕತೋ ಕಾಚಮಣಿಯೇವೇಕೋ ವಟ್ಟತೀತಿ ವುತ್ತಂ। ವೇಳುರಿಯೇಪಿ ಮಣಿಸದಿಸೋವ ವಿನಿಚ್ಛಯೋ।
ಸಙ್ಖೋ ಧಮನಸಙ್ಖೋ ಚ ಧೋತವಿದ್ಧೋ ಚ ರತನಮಿಸ್ಸೋ ಅನಾಮಾಸೋ, ಪಾನೀಯಸಙ್ಖೋ ಧೋತೋಪಿ ಅಧೋತೋಪಿ ಆಮಾಸೋವ। ಸೇಸಞ್ಚ ಅಞ್ಜನಾದಿಭೇಸಜ್ಜತ್ಥಾಯಪಿ ಭಣ್ಡಮೂಲತ್ಥಾಯಪಿ ಸಮ್ಪಟಿಚ್ಛಿತುಂ ವಟ್ಟತಿ। ಸಿಲಾ ಧೋತವಿದ್ಧಾ ರತನಸಂಯುತ್ತಾ ಮುಗ್ಗವಣ್ಣಾವ ಅನಾಮಾಸಾ, ಸೇಸಾ ಸತ್ಥಕನಿಘಂಸನಾದಿಅತ್ಥಾಯ ಗಣ್ಹಿತುಂ ವಟ್ಟತಿ। ಏತ್ಥ ಚ ರತನಸಂಯುತ್ತಾತಿ ಸುವಣ್ಣೇನ ಸದ್ಧಿಂ ಯೋಜೇತ್ವಾ ಪಚಿತ್ವಾ ಕತಾತಿ ವದನ್ತಿ। ಪವಾಳಂ ಧೋತವಿದ್ಧಂ ಅನಾಮಾಸಂ, ಸೇಸಂ ಆಮಾಸಞ್ಚ ಭಣ್ಡಮೂಲತ್ಥಞ್ಚ ಸಮ್ಪಟಿಚ್ಛಿತುಂ ವಟ್ಟತೀತಿ ವದನ್ತಿ, ತಂ ನ ಗಹೇತಬ್ಬಂ ಮಹಾಪಚ್ಚರಿಯಂ ಪನ ‘‘ಧೋತಮ್ಪಿ ಅಧೋತಮ್ಪಿ ಸಬ್ಬಂ ಅನಾಮಾಸಞ್ಚ ನ ಚ ಸಮ್ಪಟಿಚ್ಛಿತುಂ ವಟ್ಟತೀ’’ತಿ ವುತ್ತಂ, ತಂ ಯುತ್ತಂ।
ರಜತಞ್ಚ ಜಾತರೂಪಞ್ಚ ಕತಭಣ್ಡಮ್ಪಿ ಅಕತಭಣ್ಡಮ್ಪಿ ಸಬ್ಬೇನ ಸಬ್ಬಂ ಬೀಜತೋ ಪಟ್ಠಾಯ ಅನಾಮಾಸಞ್ಚ ಅಸಮ್ಪಟಿಚ್ಛನೀಯಞ್ಚ। ಉತ್ತರರಾಜಪುತ್ತೋ ಕಿರ ಸುವಣ್ಣಚೇತಿಯಂ ಕಾರಾಪೇತ್ವಾ ಮಹಾಪದುಮತ್ಥೇರಸ್ಸ ಪೇಸೇಸಿ। ಥೇರೋ ‘‘ನ ಕಪ್ಪತೀ’’ತಿ ಪಟಿಕ್ಖಿಪಿ। ಚೇತಿಯಘರೇ ಸುವಣ್ಣಪದುಮಸುವಣ್ಣಬುಬ್ಬುಳಕಾದೀನಿ ಹೋನ್ತಿ, ಏತಾನಿಪಿ ಅನಾಮಾಸಾನಿ। ಚೇತಿಯಘರಗೋಪಕಾ ಪನ ರೂಪಿಯಛಡ್ಡಕಟ್ಠಾನೇ ಠಿತಾ ಕುರುನ್ಧಿಯಂ ಪನ ತಮ್ಪಿ ಪಟಿಕ್ಖಿತ್ತಂ, ಸುವಣ್ಣಚೇತಿಯೇ ಕಚವರಮೇವ ಹರಿತುಂ ವಟ್ಟತೀತಿ ಏತ್ತಕಮೇವ ಅನುಞ್ಞಾತಂ। ಆರಕೂಟಲೋಹಮ್ಪಿ ಜಾತರೂಪಗತಿಕಮೇವ ಅನಾಮಾಸನ್ತಿ ಸಬ್ಬಟ್ಠಕಥಾಸು ವುತ್ತಂ। ಸೇನಾಸನಪರಿಭೋಗೇ ಪನ ಸಬ್ಬೋಪಿ ಕಪ್ಪಿಯೋ, ತಸ್ಮಾ ಜಾತರೂಪರಜತಮಯಾ ಸಬ್ಬೇಪಿ ಸೇನಾಸನಪರಿಕ್ಖಾರಾ ಆಮಾಸಾ, ಭಿಕ್ಖೂನಂ ಧಮ್ಮವಿನಯವಣ್ಣನಟ್ಠಾನೇ ರತನಮಣ್ಡಪೇ ಕರೋನ್ತಿ ಫಲಿಕತ್ಥಮ್ಭೇ ರತನದಾಮಪಟಿಮಣ್ಡಿತೇ, ತತ್ಥ ಸಬ್ಬೂಪಕರಣಾನಿ ಭಿಕ್ಖೂನಂ ಪಟಿಜಗ್ಗಿತುಂ ವಟ್ಟನ್ತಿ। ಲೋಹಿತಙ್ಕಮಸಾರಗಲ್ಲಾ ಧೋತವಿದ್ಧಾ ಅನಾಮಾಸಾ, ಇತರೇ ಆಮಾಸಾ, ಭಣ್ಡಮೂಲತ್ಥಾಯ ಚ ಸಮ್ಪಟಿಚ್ಛಿತುಂ ವಟ್ಟತೀತಿ ವುತ್ತಂ। ಮಹಾಪಚ್ಚರಿಯಂ ಪನ ‘‘ಧೋತಾಪಿ ಅಧೋತಾಪಿ ಸಬ್ಬಸೋ ಅನಾಮಾಸಾ, ನ ಚ ಸಮ್ಪಟಿಚ್ಛಿತುಂ ವಟ್ಟನ್ತೀ’’ತಿ ಪಟಿಕ್ಖಿತ್ತಂ।
೪೩. ಸಬ್ಬಂ ಆವುಧಭಣ್ಡಂ ಅನಾಮಾಸಂ, ಭಣ್ಡಮೂಲತ್ಥಾಯ ದೀಯಮಾನಮ್ಪಿ ನ ಸಮ್ಪಟಿಚ್ಛಿತಬ್ಬಂ। ಸತ್ಥವಣಿಜ್ಜಾ ನಾಮ ನ ವಟ್ಟತಿ। ಸುದ್ಧಧನುದಣ್ಡೋಪಿ ಧನುಜಿಯಾಪಿ ಪತೋದೋಪಿ ತೋಮರೋಪಿ ಅಙ್ಕುಸೋಪಿ ಅನ್ತಮಸೋ ವಾಸಿಫರಸುಆದೀನಿಪಿ ಆವುಧಸಙ್ಖೇಪೇನ ಕತಾನಿ ಅನಾಮಾಸಾನಿ। ಸಚೇ ಕೇನಚಿ ವಿಹಾರೇ ಸತ್ತಿ ವಾ ತೋಮರೋ ವಾ ಠಪಿತೋ ಹೋತಿ, ವಿಹಾರಂ ಜಗ್ಗನ್ತೇನ ‘‘ಹರನ್ತೂ’’ತಿ ಸಾಮಿಕಾನಂ ಪೇಸೇತಬ್ಬಂ। ಸಚೇ ನ ಹರನ್ತಿ, ತಂ ಅಚಾಲೇನ್ತೇನ ವಿಹಾರೋ ಪಟಿಜಗ್ಗಿತಬ್ಬೋ। ಯುದ್ಧಭೂಮಿಯಂ ಪನ ಪತಿತಂ ಅಸಿಂ ವಾ ಸತ್ತಿಂ ವಾ ತೋಮರಂ ವಾ ದಿಸ್ವಾ ಪಾಸಾಣೇನ ವಾ ಕೇನಚಿ ವಾ ಅಸಿಂ ಭಿನ್ದಿತ್ವಾ ಸತ್ಥಕತ್ಥಾಯ ಗಹೇತುಂ ವಟ್ಟತಿ। ಇತರಾನಿಪಿ ವಿಯೋಜೇತ್ವಾ ಕಿಞ್ಚಿ ಸತ್ಥಕತ್ಥಾಯ, ಕಿಞ್ಚಿ ಕತ್ತರದಣ್ಡಾದಿಅತ್ಥಾಯ ಗಹೇತುಂ ವಟ್ಟತಿ। ‘‘ಇದಂ ಗಣ್ಹಥಾ’’ತಿ ದೀಯಮಾನಂ ಪನ ವಿನಾಸೇತ್ವಾ ‘‘ಕಪ್ಪಿಯಭಣ್ಡಂ ಕರಿಸ್ಸಾಮೀ’’ತಿ ಸಬ್ಬಮ್ಪಿ ಸಮ್ಪಟಿಚ್ಛಿತುಂ ವಟ್ಟತಿ।
ಮಚ್ಛಜಾಲಪಕ್ಖಿಜಾಲಾದೀನಿಪಿ
ಚಮ್ಮವಿನದ್ಧಾನಿ ವೀಣಾಭೇರಿಆದೀನಿ ಅನಾಮಾಸಾನಿ। ಕುರುನ್ದಿಯಂ ಪನ ‘‘ಭೇರಿಸಙ್ಘಾಟೋಪಿ ವೀಣಾಸಙ್ಘಾಟೋಪಿ ತುಚ್ಛಪೋಕ್ಖರಮ್ಪಿ ಮುಖವಟ್ಟಿಯಂ ಆರೋಪಿತಚಮ್ಮಮ್ಪಿ ವೀಣಾದಣ್ಡಕೋಪಿ ಸಬ್ಬಂ ಅನಾಮಾಸ’’ನ್ತಿ ವುತ್ತಂ। ಓನಹಿತುಂ ವಾ ಓನಹಾಪೇತುಂ ವಾ ವಾದೇತುಂ ವಾ ವಾದಾಪೇತುಂ ವಾ ನ ಲಬ್ಭತಿಯೇವ। ಚೇತಿಯಙ್ಗಣೇ ಪೂಜಂ ಕತ್ವಾ ಮನುಸ್ಸೇಹಿ ಛಡ್ಡಿತಂ ದಿಸ್ವಾಪಿ ಅಚಾಲೇತ್ವಾವ ಅನ್ತರನ್ತರೇ ಸಮ್ಮಜ್ಜಿತಬ್ಬಂ, ಕಚವರಛಡ್ಡನಕಾಲೇ ಪನ ಕಚವರನಿಯಾಮೇನೇವ ಹರಿತ್ವಾ ಏಕಮನ್ತಂ ನಿಕ್ಖಿಪಿತುಂ ವಟ್ಟತೀತಿ ಮಹಾಪಚ್ಚರಿಯಂ ವುತ್ತಂ। ಭಣ್ಡಮೂಲತ್ಥಾಯ ಸಮ್ಪಟಿಚ್ಛಿತುಮ್ಪಿ ವಟ್ಟತಿ, ಪರಿಭೋಗತ್ಥಾಯ ಲಬ್ಭಮಾನೇಸು ಪನ ವೀಣಾದೋಣಿಕಞ್ಚ ಭೇರಿಪೋಕ್ಖರಞ್ಚ ದನ್ತಕಟ್ಠಭಾಜನಂ ಕರಿಸ್ಸಾಮ, ಚಮ್ಮಂ ಸತ್ಥಕಕೋಸಕನ್ತಿ ಏವಂ ತಸ್ಸ ತಸ್ಸ ಪರಿಕ್ಖಾರಸ್ಸ ಉಪಕರಣತ್ಥಾಯ ಗಹೇತ್ವಾ ತಥಾ ತಥಾ ಕಾತುಂ ವಟ್ಟತಿ।
ಇತಿ ಪಾಳಿಮುತ್ತಕವಿನಯವಿನಿಚ್ಛಯಸಙ್ಗಹೇ
ಅನಾಮಾಸವಿನಿಚ್ಛಯಕಥಾ ಸಮತ್ತಾ।