5. පඤ්චමො පරිච්ඡෙදො
කම්මවිභාගො
328.
විභාගං
පවක්ඛාමි ඉතො පරං;
කම්මපාකක්රියාභෙදෙ,
අමොහාය සමාසතො.
329.
කම්මපච්චයකම්මන්ති, චෙතනාව සමීරිතා;
තත්ථාපි නානක්ඛණිකා, පුඤ්ඤාපුඤ්ඤාව චෙතනා.
330.
දෙති පාකමධිට්ඨාය, සම්පයුත්තෙ යථාරහං;
කම්මස්සායූහනට්ඨෙන, පවත්තත්තා හි චෙතනා.
331.
ක්ලෙසානුසයසන්තානෙ
පහීනානුසයානං තු, ක්රියාමත්තං පවත්තති.
332.
මූලභාවා ච සබ්බෙසං, තථෙවාවජ්ජනද්වයං;
ජනිතානි ච කම්මෙහි, විපාකානි පවත්තරෙ.
333.
චිත්තුප්පාදවසෙනෙව, කම්මං තෙත්තිංසධා ඨිතං;
කම්මචතුක්කභෙදෙහි, විභාවෙය්ය විචක්ඛණො.
334.
පච්චුප්පන්නාදිකණ්හාදි-ජනකාදිගරාදිතො;
දිට්ඨධම්මාදිකාමාදි-භෙදා ඡධා යථාක්කමං.
335.
යං පාපං සුඛවොකිණ්ණං, අකිච්ඡෙන කරීයති;
පච්චුප්පන්නසුඛං කම්මං, ආයතිං දුක්ඛපාකජං.
336.
කිච්ඡෙන දුක්ඛවොකිණ්ණං, යදි පාපං කරීයති;
පච්චුප්පන්නෙ ච තං දුක්ඛං, ආයතිං දුක්ඛපාකජං.
337.
කිච්ඡෙන
පච්චුප්පන්නම්හි තං දුක්ඛං, ආයතිං සුඛපාකජං.
338.
යං පුඤ්ඤං සුඛවොකිණ්ණං, අකිච්ඡෙන කරීයති;
පච්චුප්පන්නසුඛඤ්චෙව, ආයතිං සුඛපාකජං.
339.
විසසංසට්ඨමධුරං, සවිසං තිත්තකං තථා;
ගොමුත්තමධුභෙසජ්ජ-මිච්චොපම්මං යථාක්කමං.
340.
සමාදානෙ විපාකෙ ච, සුඛදුක්ඛප්පභෙදිතං;
කම්මමෙවං චතුද්ධාති, පකාසෙන්ති තථාගතා.
341.
ආනන්තරියකම්මාදි, එකන්තකටුකාවහං;
කණ්හං කණ්හවිපාකන්ති, කම්මං දුග්ගතිගාමිකං.
342.
පඨමජ්ඣානකම්මාදි, එකන්තෙන සුඛාවහං;
සුක්කං සුක්කවිපාකන්ති, කම්මං සග්ගූපපත්තිකං.
343.
වොකිණ්ණකම්ම
කණ්හසුක්කං කණ්හසුක්ක-විපාකන්ති සමීරිතං.
344.
අකණ්හසුක්කමීරෙන්ති, අකණ්හසුක්කපාකදං;
කම්මං ලොකුත්තරං ලොකෙ, ගතිකම්මක්ඛයාවහං.
345.
ඉති වට්ටප්පවත්තම්හි, ක්ලෙසවොදානභෙදිතං;
කම්මක්ඛයෙන සඞ්ගය්හ, චතුධා කම්මමීරිතං.
346.
ජනකඤ්චෙවුපත්ථම්භ-මුපපීළොපඝාතකං;
චතුධා කිච්චභෙදෙන, කම්මමෙවං පවුච්චති.
347.
ජනෙති ජනකං පාකං, තං ඡින්දතුපපීළකං;
තං පවත්තෙතුපත්ථම්භං, තං ඝාතෙතොපඝාතකං.
348.
කරොති අත්තනො පාක-ස්සාවකාසන්ති භාසිතං;
පාකදායකකම්මං තු, යං කිඤ්චි ජනකං භවෙ.
349.
බාධමානකකම්මං
උපඝාතකමීරෙන්ති, තදුපච්ඡෙදකංපරෙ.
350.
ගරුකාසන්නමාචිණ්ණං, කටත්තාකම්මුනා සහ;
කම්මං චතුබ්බිධං පාක-පරියායප්පභෙදතො.
351.
මහග්ගතානන්තරියං, ගරුකම්මන්ති වුච්චති;
කතං චින්තිතමාසන්න-මාසන්නමරණෙන තු.
352.
බාහුල්ලෙන සමාචිණ්ණමාචිණ්ණන්ති පවුච්චති;
සෙසං පුඤ්ඤමපුඤ්ඤඤ්ච, කටත්තාකම්මමීරිතං.
353.
දිට්ඨධම්මෙ වෙදනීයමුපපජ්ජාපරෙ තථා;
පරියායවෙදනීයමිති චාහොසිකම්මුනා.
354.
පාකකාලවසෙනාථ, කාලාතීතවසෙන ච;
චතුධෙවම්පි අක්ඛාතං, කම්මමාදිච්චබන්ධුනා.
355.
දිට්ඨධම්මෙ වෙදනීයං, පඨමං ජවනං භවෙ;
අලද්ධාසෙවනත්තාව, අසමත්ථං භවන්තරෙ.
356.
වෙදනීයං
පරිනිට්ඨිතකම්මත්තා, විපච්චති අනන්තරෙ.
357.
සෙසානි වෙදනීයානි, පරියායාපරෙ පන;
ලද්ධාසෙවනතො පාකං, ජනෙන්ති සති පච්චයෙ.
358.
වුච්චන්තාහොසිකම්මානි, කාලාතීතානි සබ්බථා;
උච්ඡින්නතණ්හාමූලානි, පච්චයාලාභතො තථා.
359.
චතුධා පුන කාමාදිභූමිභෙදෙන භාසිතං;
පුඤ්ඤාපුඤ්ඤවසා ද්වෙධා, කාමාවචරිකං භවෙ.
360.
අපුඤ්ඤං තත්ථ සාවජ්ජ-මනිට්ඨඵලදායකං;
තං කම්මඵස්සද්වාරෙහි, දුවිධං සම්පවත්තති.+
361.
කායද්වාරං
කම්මද්වාරත්තයං වුත්තං, ඵස්සද්වාරා ඡ දීපිතා.
362.
කම්මද්වාරෙ මනොද්වාරෙ, පඤ්චද්වාරා සමොහිතා;
ඵස්සද්වාරමනොද්වාරං, කම්මද්වාරත්තයං කතං.
363.
තථා හි කායවිඤ්ඤත්තිං, ජනෙත්වා ජාතචෙතනා;
කායකම්මං වචීකම්මං, වචීභෙදපවත්තිකා.
364.
විඤ්ඤත්තිද්වයසම්පත්තා, මනොකම්මන්ති වුච්චති;
භෙදොයං පරියායෙන, කම්මානමිති දීපිතො.
365.
පාණඝාතාදිකං කම්මං, කායෙ බාහුල්ලවුත්තිතො;
කායකම්මං වචීකම්මං, මුසාවාදාදිකං තථා.
366.
අභිජ්ඣාදි මනොකම්මං, තීසු ද්වාරෙසු ජායති;
ද්වීසු ද්වාරෙසු සෙසානි, භෙදොයං පරමත්ථතො.
367.
ඵස්සද්වාරමනොද්වාරෙ, විඤ්ඤත්තිද්වයමීරිතං;
පඤ්චද්වාරෙ ද්වයං නත්ථි, අයමෙත්ථ විනිච්ඡයො.
368.
අක්ඛන්තිඤාණ කොසජ්ජං, දුස්සිල්යං මුට්ඨසච්චතා;
ඉච්චාසංවරභෙදෙන, අට්ඨද්වාරෙසු ජායති.
369.
කම්මද්වාරත්තයඤ්චෙව
අසංවරානං පඤ්චන්නං, අට්ඨ ද්වාරා පකාසිතා.
370.
තත්ථ කම්මපථප්පත්තං, පටිසන්ධිඵලාවහං;
පාණඝාතාදිභෙදෙන, දසධා සම්පවත්තති.
371.
පාණාතිපාතො ඵරුසං, බ්යාපාදො ච තථාපරො;
ඉච්චෙවං තිවිධං කම්මං, දොසමූලෙහි ජායති.
372.
මිච්ඡාචාරො අභිජ්ඣා ච, මිච්ඡාදිට්ඨි තථාපරා;
ඉච්චෙවං තිවිධං කම්මං, ලොභමූලෙහි ජායති.
373.
ථෙය්යාදානං
කම්මං චතුබ්බිධම්මෙතං, ද්විමූලෙහි පවත්තති.
374.
ඡන්දාදොසා භයා මොහා, පාපං කුබ්බන්ති පාණිනො;
තස්මා ඡන්දාදිභෙදෙන, චත්තාලීසවිධං භවෙ.
375.
ඉච්චාපුඤ්ඤං පකාසෙන්ති, චතුරාපායසාධකං;
අඤ්ඤත්ථාපි පවත්තම්හි, විපත්තිඵලසාධනං.
376.
තිවිධං පන පුඤ්ඤං තු, අනවජ්ජිට්ඨපාකදං;
දානං සීලං භාවනා ච, තීසු ද්වාරෙසු ජායති.
377.
මහත්තගාරවා ස්නෙහා, දයා සද්ධුපකාරතො;
භොගජීවාභයධම්මං, දදතො දානමීරිතං.
378.
පුඤ්ඤමාචාරවාරිත්ත-වත්තමාරබ්භ කුබ්බතො;
පාපා ච විරමන්තස්ස, හොති සීලමයං තදා.
379.
දානසීලවිනිමුත්තං, භාවනාති පවුච්චති;
පුඤ්ඤං භාවෙන්ති සන්තානෙ, යස්මා තෙන හිතාවහං.
380.
ජනෙත්වා කායවිඤ්ඤත්තිං, යදා පුඤ්ඤං කරීයති;
කායකම්මං තදා හොති, දානං සීලඤ්ච භාවනා.
381.
වචීවිඤ්ඤත්තියා
වචීකම්මං මනොකම්මං, විනා විඤ්ඤත්තියා කතං.
382.
තංතංද්වාරිකමෙවාහු, තංතංද්වාරිකපාපතො;
විරමන්තස්ස විඤ්ඤත්තිං, විනා වා සහ වා පුන.
383.
දානං සීලං භාවනා ච, වෙය්යාවච්චාපචායනා;
පත්තානුමොදනා පත්ති-දානං ධම්මස්ස දෙසනා;
සවනං දිට්ඨිජුකම්ම-මිච්චෙවං දසධා ඨිතං.
384.
කාමපුඤ්ඤං
අඤ්ඤත්ථාපි පවත්තම්හි, සම්පත්තිඵලසාධකං.
385.
චිත්තුප්පාදප්පභෙදෙන, කම්මං වීසතිධා ඨිතං;
කාමාවචරමිච්චෙවං, විභාවෙන්ති විභාවිනො.
386.
රූපාවචරිකං කම්ම-මප්පනාභාවනාමයං;
කසිණාදිකමාරබ්භ, මනොද්වාරෙ පවත්තති.
387.
පථවාපො ච තෙජො ච,
වායො නීලඤ්ච පීතකං;
ලොහිතොදාතමාකාසං,
ආලොකොති විසාරදා.
388.
කසිණානි දසීරෙන්ති, ආදිකම්මිකයොගිනො;
උද්ධුමාතං විනීලඤ්ච, විපුබ්බකං විඛාදිතං.
389.
විච්ඡිද්දකඤ්ච වික්ඛිත්තං, හතවික්ඛිත්තලොහිතං;
පුළවං අට්ඨිකඤ්චෙති, අසුභං දසධා ඨිතං.
390.
බුද්ධෙ ධම්මෙ ච සඞ්ඝෙ ච, සීලෙ චාගෙ ච අත්තනො;
දෙවතොපසමායඤ්ච, වුත්තානුස්සතිභාවනා.
391.
මරණෙ සති නාමෙකා, තථා කායගතාසති;
ආනාපානසතිච්චෙවං, දසධානුස්සතීරිතා.
392.
මෙත්තා
චතුබ්රහ්මවිහාරා ච, අප්පමඤ්ඤාති භාසිතා.
393.
ආහාරෙ තු පටික්කූල-සඤ්ඤෙකාති පකාසිතා;
චතුධාතුවවත්ථානං, චතුධාතුපරිග්ගහො.
394.
චත්තාරොරුප්පකා චෙති, චත්තාලීස සමාසතො;
කම්මට්ඨානානි වුත්තානි, සමථෙ භාවනානයෙ.
395.
ආනාපානඤ්ච
පඨමජ්ඣානිකා වුත්තා, කොට්ඨාසාසුභභාවනා.
396.
මෙත්තාදයො චතුජ්ඣානා, උපෙක්ඛා පඤ්චමී මතා;
ආරුප්පාරුප්පකා සෙසා, උපචාරසමාධිකා.
397.
කසිණාසුභකොට්ඨාසෙ,
ආනාපානෙ ච ජායති;
පටිභාගො තමාරබ්භ,
තත්ථ වත්තති අප්පනා.
398.
කම්මට්ඨානෙසු සෙසෙසු, පටිභාගො න විජ්ජති;
තථා හි සත්තවොහාරෙ, අප්පමඤ්ඤා පවත්තරෙ.
399.
කසිණුග්ඝාටිමාකාසං, පඨමාරුප්පමානසං;
පඨමාරුප්පකාභාව-මාකිඤ්චඤ්ඤඤ්ච ගොචරං.
400.
ආරුප්පා සම්පවත්තන්ති, ආලම්බිත්වා යථාක්කමං;
අඤ්ඤත්ථ පන සබ්බත්ථ, නප්පවත්තති අප්පනා.
401.
පරිකම්මං පරිකම්ම-සමාධි ච තතො පරං;
උපචාරප්පනා චෙති, භාවනායං චතුබ්බිධං.
402.
පරිකම්මනිමිත්තඤ්ච, උග්ගහො ච තතො පරං;
පටිභාගොති තීණෙව, නිමිත්තානි පකාසයුං.
403.
නිමිත්තං ගණ්හතො පුබ්බ-මාදිකම්මිකයොගිනො;
පරිකම්මනිමිත්තන්ති, කසිණාදිකමීරිතං.
404.
තස්මිං
පඨමං පරිකම්මන්ති, භාවනාපි පවුච්චති.
405.
චිත්තෙනුග්ගහිතෙ තස්මිං, මනොද්වාරෙ විභාවිතෙ;
තදුග්ගහනිමිත්තං තු, සමුප්පන්නන්ති වුච්චති.
406.
පඤ්චද්වාරවිනිමුත්තා
පරිකම්මසමාධීති, භාවනා සා පකාසිතා.
407.
උග්ගහාකාරසම්භූතං, වත්ථුධම්මවිමුච්චිතං;
පටිභාගනිමිත්තන්ති, භාවනාමයමීරිතං.
408.
රූපාදිවිසයං හිත්වා, තමාරබ්භ තතො පරං;
භවඞ්ගන්තරිතං හුත්වා, මනොද්වාරං පවත්තති.
409.
සිඛාපත්තසමාධාන-මුපක්ලෙසවිමුච්චිතං;
උපචාරසමාධීති, කාමාවචරමීරිතං.
410.
පටිභාගනිමිත්තම්හි, උපචාරසමාධිතො;
භාවනාබලනිප්ඵන්නා, සමුප්පජ්ජති අප්පනා.
411.
පුරිමං පුරිමං කත්වා, වසීභූතං තතො පරං;
ඔළාරිකඞ්ගමොහාය, සුඛුමඞ්ගප්පවත්තියා.
412.
අප්පනා පදහන්තස්ස, පවත්තති යථාක්කමං;
විතක්කාදිවිනිමුත්තා, විචාරාදිසමායුතා.
413.
ආවජ්ජනා ච වසිතා, තංසමාපජ්ජනා තථා;
වුට්ඨානාධිට්ඨානා පච්ච-වෙක්ඛණාති ච පඤ්චධා.
414.
විතක්කඤ්ච විචාරඤ්ච, සහාතික්කමතො පන;
චතුක්කජ්ඣානමප්පෙති, පඤ්චකඤ්ච විසුං විසුං.
415.
අප්පනාය ච පච්චෙකඣානස්සාපි විසුං විසුං;
ඉච්ඡිතබ්බා හි සබ්බත්ථ, පරිකම්මාදිභාවනා.
416.
තං පරිත්තං මජ්ඣිමඤ්ච, පණීතන්ති විභජ්ජති;
විමොක්ඛො ච වසීභූතමභිභායතනන්ති ච.
417.
පරිත්තාදි
දුක්ඛාපටිපදං දන්ධාභිඤ්ඤමිච්චාදිතො තථා.
418.
තං
විසෙසට්ඨිතිනිබ්බෙධහානභාගියතොපි ච.
419.
පඤ්චධා ඣානභෙදෙන, චතුධාලම්බභෙදතො;
සමාධිභාවනාපුඤ්ඤමප්පනාපත්තමීරිතං.
420.
ඉති වික්ඛම්භිතක්ලෙසං, රූපලොකූපපත්තිකං;
රූපාවචරකම්මන්ති, විභාවෙන්ති විසාරදා.
421.
අරූපාවචරකම්මං, චතුධාරුප්පසාධනං;
රූපධම්මවිභාගෙන, භාවිතන්ති පවුච්චති.
422.
චතුපාරිසුද්ධිසීලං, ධුතඞ්ගපරිවාරිතං;
සීලවිසුද්ධිසඞ්ඛාතං, පූරයිත්වා තතො පරං.
423.
පත්වා චිත්තවිසුද්ධිඤ්ච, සොපචාරසමාධිකං;
තථා දිට්ඨිවිසුද්ධිඤ්ච, නාමරූපපරිග්ගහං.
424.
කඞ්ඛාවිතරණං නාම, පච්චයට්ඨිතිදස්සනං;
විසොධෙත්වා මග්ගාමග්ග-ඤාණදස්සනමෙව ච.
425.
තතො පරං විපස්සන්තො, විසුද්ධීසු සමාහිතො;
සම්පාදෙත්වා පටිපදා-ඤාණදස්සනමුත්තමං.
426.
තතො පප්පොති මෙධාවී, විසුද්ධිං ඤාණදස්සනං;
චතුමග්ගසමඤ්ඤාතං, සාමඤ්ඤඵලදායකං.
427.
ඡබ්බිසුද්ධිකමෙනෙවං, භාවෙතබ්බං යථාක්කමං;
කම්මං ලොකුත්තරං නාම, සබ්බදුක්ඛක්ඛයාවහං.
428.
ඉති ඡන්නං චතුක්කානං, වසා කම්මං විභාවයෙ;
යෙන කම්මවිසෙසෙන, සන්තානමභිසඞ්ඛතං.
429.
භූමීභවයොනිගතිඨිතිවාසෙසු සම්භවා;
පටිසන්ධාදිභාවෙන, පාකාය පරිවත්තති.
430.
සායං
ජනෙති රූපාරූපානි, මනොසඤ්චෙතනා කථං.
431.
භූමි ලොකුත්තරා චෙව, ලොකියාති ද්විධා ඨිතා;
පරිත්තා ච මහග්ගතා, අප්පමාණාති භෙදිතා.
432.
එකාදස කාමභවා, භවා සොළස රූපිනො;
චත්තාරොරුප්පකා චෙති, තිවිධො භව සඞ්ගහො.
433.
අසඤ්ඤෙකො භවො නෙව-
සඤ්ඤිනාසඤ්ඤිකො භවො;
සබ්බො සඤ්ඤිභවො සෙසො,
එවම්පි තිවිධො භවො.
434.
ආරුප්පා චතුවොකාරා, එකවොකාරසඤ්ඤිනො;
පඤ්චවොකාරකො නාම, භවො සෙසො පවුච්චති.
435.
නිරයෙ හොති දෙවෙ ච, යොනෙකා ඔපපාතිකා;
අණ්ඩජා ජලාබුජා ච, සංසෙදජොපපාතිකා.
436.
පෙතලොකෙ තිරච්ඡානෙ, භුම්මදෙවෙ ච මානුසෙ;
අසුරෙ ච භවන්තෙවං, චතුධා යොනි සඞ්ගහා.
437.
ගතියො නිරයං පෙතා, තිරච්ඡානා ච මානවා;
සබ්බෙ දෙවාති පඤ්චාහ, පඤ්චනිම්මලලොචනො.
438.
තාවතිංසෙසු දෙවෙසු, වෙපචිත්තාසුරා ගතා;
කාලකඤ්චාසුරා නාම, ගතා පෙතෙසු සබ්බථා.
439.
සන්ධිසඤ්ඤාය නානත්තා, කායස්සාපි ච නානතො;
නානත්තකායසඤ්ඤීති, කාමසුග්ගතියො මතා.
440.
පඨමජ්ඣානභූමී ච, චතුරාපායභූමියො;
නානත්තකායඑකත්ත-සඤ්ඤීති සමුදීරිතා.
441.
එකත්තකායනානත්ත-සඤ්ඤී
එකත්තකායඑකත්ත-සඤ්ඤී උපරිරූපිනො.
442.
විඤ්ඤාණට්ඨිතියො
අසඤ්ඤෙත්ථ න ගණ්හන්ති, විඤ්ඤාණාභාවතො සදා.
443.
චතුත්ථාරුප්පභූමිඤ්ච, පටුවිඤ්ඤාණහානිතො;
තං ද්වයම්පි ගහෙත්වාන, සත්තාවාසා නවෙරිතා.
444.
දෙවා මනුස්සාපායාති, තිවිධා කාමධාතුයො;
පඨමජ්ඣානභූමාදි-භෙදා භූමි චතුබ්බිධා.
445.
පඨමාරුප්පාදිභෙදා, චතුධාරුප්පධාතුයො;
සොතාපන්නාදිභෙදෙන, චතුධානුත්තරා මතා.
446.
නිරයාදිප්පභෙදෙන, භින්නා පච්චෙකතො පුන;
එකතිංසවිධා හොන්ති, සත්තානං ජාතිභූමියො.
447.
එවං භූමාදිභෙදෙසු, සත්තා ජායන්ති සාසවා;
කම්මානි ච විපච්චන්ති, යථාසම්භවතො කථං;
448.
අපායම්හා චුතා සත්තා, කාමධාතුම්හි ජායරෙ;
සබ්බට්ඨානෙසු ජායන්ති, සෙසකාමභවා චුතා.
449.
සුද්ධාවාසා චුතා සුද්ධා-වාසෙසුපරි ජායරෙ;
අසඤ්ඤිම්හා චුතා කාම-සුගතිම්හොපපජ්ජරෙ.
450.
සෙසරූපා චුතා සත්තා, ජායන්තාපායවජ්ජිතෙ;
ආරුප්පතොපරි කාම-සුගතිම්හි තහිම්පි ච.
451.
පුථුජ්ජනාව ජායන්ති, අසඤ්ඤාපායභූමිසු;
සුද්ධාවාසෙසු ජායන්ති, අනාගාමිකපුග්ගලා.
452.
වෙහප්ඵලෙ අකනිට්ඨෙ, භවග්ගෙ ච පතිට්ඨිතා;
න පුනඤ්ඤත්ථ ජායන්ති, සබ්බෙ අරියපුග්ගලා.
453.
බ්රහ්මලොකගතා
දුක්ඛමූලසමුච්ඡෙදා, පරිනිබ්බන්තිනාසවා.
454.
ජායන්තානඤ්ච ජාතාන-මිති වුත්තනියාමතො;
පවත්තාතීතකං කම්මං, පටිසන්ධිපවත්තියං.
455.
අරූපං
ජනෙති රූපාරූපානි, පඤ්චවොකාරභූමියං.
456.
ආරුප්පානුත්තරං කම්මං, පාකමෙව විපච්චති;
කටත්තාරූපපාකානි, කාමරූපනියාමිතං.
457.
කාලොපධිප්පයොගානං, ගතියා ච යථාරහං;
සම්පත්තිඤ්ච විපත්තිඤ්ච, කම්මමාගම්ම පච්චති.
458.
අපායෙ සන්ධිමුද්ධච්ච-හීනා දත්වා පවත්තියං;
සබ්බාපි පඤ්චවොකාරෙ, ද්වාදසාපුඤ්ඤචෙතනා.
459.
සත්තාකුසලපාකානි, විපච්චන්ති යථාරහං;
කාමාවචරපුඤ්ඤානි, කාමෙසුගතියං පන.
460.
සහෙතුකානි පාකානි, පටිසන්ධිපවත්තියං;
ජනෙන්ති පඤ්චවොකාරෙ, අහෙතුපි යථාරහං.
461.
තිහෙතුපුඤ්ඤමුක්කට්ඨං, පටිසන්ධිං තිහෙතුකං;
දත්වා සොළස පාකානි, පවත්තෙ තු විපච්චති.
462.
තිහෙතුකොමකුක්කට්ඨං, ද්විහෙතු ච ද්විහෙතුකං;
සන්ධිං දෙති පවත්තෙ තු, තිහෙතුකවිවජ්ජිතං.
463.
ද්විහෙතුකොමකං පුඤ්ඤං, පටිසන්ධිමහෙතුකං;
දත්වාහෙතුකපාකානි, පවත්තෙ තු විපච්චති.
464.
අසඞ්ඛාරං සසඞ්ඛාර-විපාකානි න පච්චති;
සසඞ්ඛාරමසඞ්ඛාර-විපාකානීති කෙචන.
465.
පරිත්තං
භාවෙත්වා ජායරෙ බ්රහ්ම-පාරිසජ්ජාදි තීසුපි.
466.
තථෙව දුතියජ්ඣානං, තතියඤ්ච යථාක්කමං;
භාවෙත්වා ජායරෙ ඣානං, පරිත්තාභාදි තීසුපි.
467.
තථා චතුත්ථං තිවිධං, භාවෙත්වාන සමාහිතා;
පරිත්තසුභාදිකෙසු, තීසු ජායන්ති යොගිනො.
468.
පඤ්චමං
සඤ්ඤාවිරාගං භාවෙත්වා, අසඤ්ඤීසූපපජ්ජරෙ.
469.
සුද්ධාවාසෙසු ජායන්ති, අනාගාමිකපුග්ගලා;
ආරුප්පානි තු භාවෙත්වා, ආරුප්පෙසු යථාක්කමං.
470.
එවං මහග්ගතං පුඤ්ඤං, යථාභූමිවවත්ථිතං;
ජනෙති සදිසං පාකං, පටිසන්ධිපවත්තියං.
471.
ලොකුත්තරානි පුඤ්ඤානි, උප්පන්නානන්තරං පන;
සමාපත්තික්ඛණෙ චෙව, ජනෙන්ති සදිසං ඵලං.
472.
මහග්ගතානන්තරියං, පරිපක්කසභාවතො;
අනන්තරභවාතීතං, කාලාතීතං න පච්චති.
473.
සුඛුමාලසභාවා ච, සුඛුමත්තා මහග්ගතා;
සන්තානෙ න විපච්චන්ති, පටිපක්ඛෙහි දූසිතෙ.
474.
සමානාසෙවනෙ ලද්ධෙ, විජ්ජමානෙ මහබ්බලෙ;
අලද්ධා තාදිසං හෙතුං, අභිඤ්ඤා න විපච්චති.
475.
සකං භූමිමතීතානං, න විපච්චතානුත්තරං;
කම්මන්තරස්සධිට්ඨානා, සන්තානස්සෙති දීපිතං.
476.
ඉති තෙත්තිංස කම්මානි, පාකා ඡත්තිංස භාසිතා;
චිත්තුප්පාදා ක්රියා සෙසා, ක්රියාමත්තප්පවත්තිතො.
477.
චිත්තුප්පාදවසෙනෙවමෙකූනනවුතීවිධා
තෙපඤ්ඤාස සභාවෙන, චිත්තචෙතසිකා මතා.
478.
ඉති චිත්තං චෙතසිකං, නිබ්බානන්ති නරුත්තරො;
නාමං තිධා පකාසෙසි, චක්ඛුමා වදතං වරො.
479.
ඉති කම්මවිපාකපණ්ඩිතා, මිතකම්මවිපාකසාසනෙ;
හිතකම්මවිපාකපාරගූ, චතුකම්මවිපාකමබ්රවුං.
480.
යත්ථායං
අත්ථානත්ථවිචාරණං පති ජනො සම්මොහමාපාදිතො;
බුද්ධො බොධිතලෙ යමාහ සුගතො ගන්ත්වාන දෙවාලයං,
ස්වායං කම්මවිපාකනිච්ඡයනයො සඞ්ඛෙපතො දීපිතො.
ඉති නාමරූපපරිච්ඡෙදෙ කම්මවිභාගො නාම
පඤ්චමො පරිච්ඡෙදො.